- Bolivya'nın Yungas ormanlarında tanımlanan Leopardus tilcayo, bilim dünyasında 100 yılı aşkın süredir resmi olarak tescillenen ilk yeni yaban kedisi türü oldu.
- Ortalama 1,4 kg ağırlığında olan minik kedi, genetik analizler sonucunda diğer türlerden 1,4 milyon yıl önce ayrıştığı tespit edilerek doğrulandı.
- Yerel halkın nesillerdir "Tilcayo" olarak adlandırdığı canlı, orman tahribatı riski nedeniyle koruma altına alınmayı bekliyor.
Bolivya'nın bulutlu ormanlarında yaşayan küçük bir yaban kedisi, bilim insanları tarafından yeni bir tür olarak tanımlandı — bu, yüz yılı aşkın süredir tanımlanan ilk yeni yaşayan kedi türü olma özelliği taşıyor.
Yeni tür: Leopardus tilcayo
Yerel halk tarafından "tilcayo" olarak adlandırılan kedi, Güney Amerika'nın büyük bölümünde bulunan "kaplan kedileri" (tiger cats) grubuna ait. Tür, Bolivya'nın And Dağları'nın alt eteklerinde yer alan, sık sık bulutlarla kaplı ve yüksek nem oranına sahip Yungas ormanlarında keşfedildi. Kedi yaklaşık 46 santimetre uzunluğunda ve 1,4 kilogram ağırlığında, yani ortalama bir ev kedisinden bile daha küçük. Yahoo!
Keşif nasıl gerçekleşti?
Ulusal Geographic Kaşifi ve Bolivyalı biyolog Paola Nogales-Ascarrunz'un araştırmayı yönettiği çalışmada ilginç bir hikaye var: Yerel bir adam, ormanda bulduğu ve evcil bir ırk sandığı bu "tuhaf kediyi" yaklaşık bir yıl boyunca evinde besledi. Sonunda hayvanın vahşi olduğunu fark edince onu Senda Verde vahşi yaşam sığınağına teslim etti. Nogales-Ascarrunz, sığınakta gönüllü olarak çalışırken bu kediyle tanıştı ve daha sonra türü tanımlayan araştırmayı yönetti.
Araştırmacı, kedinin karakteristik özelliklerinin literatürdeki tanımlarla uyuşmadığını, çünkü bu tanımların çoğunlukla Brezilya'daki kedilere dayandığını fark etti. Bu durum ekibi "Bolivya'da aslında hangi kaplan kedisi var?" sorusunu sormaya yöneltti.
Genetik kanıtlar nedir?
Ekip, çeşitli Güney Amerika ülkelerinden toplanan, sekiz müze örneği dahil 38 kediden alınan DNA'yı analiz etti. Kaplan kedilerinin daha önce tek bir tür (Leopardus tigrinus) sanıldığını, ancak genetik verilerin aslında en az beş farklı türün var olduğunu ortaya koyduğunu belirten araştırmacılar, bu türlerin her birinin kendine özgü bir evrimsel geçmişi olduğunu vurguladı. Araştırmaya göre Bolivya kedisinin ayrı bir tür olabileceği daha önce hiç öne sürülmemişti ve bu sonuç ekip için de şaşırtıcı oldu.
Kedinin açık kahverengi bir kürke ve vücudunda düzensiz şekilli rozet desenlerine sahip olduğu belirtiliyor.
Neden önemli?
Kaplan kedileri onlarca yıldır bilim insanları için gizemini koruyordu; benzer görünümleri nedeniyle sıklıkla oselot veya margay gibi diğer küçük kedi türleriyle karıştırılıyorlardı. Geleneksel yöntemler yerine tüm genetik kod karşılaştırmasının kullanılması, bu ayrımın netleşmesini sağladı.
Araştırma, bulgularını Current Biology dergisinde yayımladı. Keşfin gerçekleştiği Yungas bölgesi, Neotropik alanın en az araştırılmış bölgelerinden biri olmasına rağmen dünyada başka hiçbir yerde bulunmayan çok sayıda türe ev sahipliği yapıyor — bu da bölgede benzer keşiflerin devam edebileceğine işaret ediyor.
