ABD Savunma Bakanlığı tarafından hazırlanan rapora göre 2027 mali yılı Başkanlık Bütçesi kapsamında filoya 170 uçak daha eklenmesi ve tedarik programının 2031 mali yılına kadar sürdürülmesi öngörülüyor.
Revize edilen programın tahmini tedarik maliyetinin ise 36,93 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
F-15EX tedariki 2031'e kadar sürecek
Yeni tedarik planı, 266 üretim uçağı ile iki geliştirme uçağından oluşuyor. Haziran 2024'te onaylanan önceki programda ise 96 üretim uçağı ve iki geliştirme uçağı olmak üzere toplam 98 F-15EX bulunuyordu.
Yeni plana göre ABD Hava Kuvvetleri, 2027 mali yılında 24 F-15EX, 2028 mali yılında 24 F-15EX tedarik edecek. Yıllık tedarik miktarının 2029'da 28 uçağa, 2030 ve 2031 mali yıllarında ise 36'şar uçağa çıkarılması planlanıyor.
Programdaki artışın bir bölümü daha önce sağlanan ek kaynaklardan geliyor. 2024 mali yılı ek ödenekleriyle 21 uçak finanse edilirken, Kongre tarafından 2026 mali yılı için bir uçak daha programa eklendi. 2027 mali yılı bütçe talebi ise 2031'e kadar 148 ilave F-15EX'i kapsıyor.
Programın maliyeti 36,93 milyar dolara çıkacak
Revize edilen program kapsamında yaklaşık 35 milyar doların uçak tedarikine, 1,93 milyar doların ise araştırma, geliştirme, test ve değerlendirme faaliyetlerine ayrılması öngörülüyor.
F-15EX için ortalama tedarik birim maliyetinin güncel dolar değeriyle 131,6 milyon dolar, 2020 mali yılı sabit dolar değeriyle ise 99,2 milyon dolar olması bekleniyor.
Programın toplam değerindeki büyük artışa rağmen, rapora göre sabit dolar bazındaki ortalama tedarik maliyetinde önceki temel plana kıyasla yaklaşık yüzde 0,05'lik düşüş öngörülüyor.
F-15EX filosunun 2070'e kadar işletilmesi ve desteklenmesinin ise güncel dolar değeriyle yaklaşık 140,67 milyar dolara mal olabileceği tahmin ediliyor. Ancak raporda bu rakamın oldukça erken aşamadaki kaba bir tahmin olduğu ve daha kapsamlı bir değerlendirmenin hazırlanmakta olduğu ifade ediliyor.
Boeing'in F-15 üretimi uzayacak
F-15EX siparişlerindeki artışın Boeing'in üretim hattını daha uzun süre aktif tutması bekleniyor. İsrail'in ayrıca 25 F-15IA için verdiği sipariş ve 25 uçaklık opsiyonunun da üretim hattının sürdürülebilirliğine katkı sağlaması öngörülüyor.
Bununla birlikte Boeing'in mevcut F-15EX teslimatlarında gecikmeler bulunuyor. Şirket, 14 Nisan 2026 itibarıyla sözleşme kapsamında teslim etmesi gereken 33 uçaktan 18'ini teslim etmişti.
Boeing'in St. Louis tesisinde 2025 yılında yaşanan 15 haftalık grevin üretimi durdurduğu ve şirketin sonrasında teslimat hedeflerine ulaşmakta zorlandığı bildirildi. Boeing'in Lot 4 ve sonraki üretim partilerindeki teslimat gereksinimlerini karşılamak için üretim hızını ayda iki uçağa çıkarması gerekiyor.
Gecikmeler nedeniyle F-15EX programının Temmuz 2027 için öngörülen tam operasyonel kabiliyet tarihinin de ötelenmesi bekleniyor. Bu kapsamda ilgili uçağın 2028'in başlarında teslim edilmesinin öngörüldüğü ve ABD Hava Kuvvetlerinin program takvimini yeniden düzenlemeye hazırlandığı belirtildi.
F-15EX için kapsamlı modernizasyon planlanıyor
Tedarik programının 9. ila 12. üretim partilerine kadar uzatılması, F-15EX'te kapsamlı bir yeniden tasarım ihtiyacını da beraberinde getirecek.
Mevcut sistemlerin kullanım ömrünün ilerleyen yıllarda sona ermesi nedeniyle yeni radar, görev bilgisayarı, elektronik harp sistemi ve motorların programa dahil edilmesi planlanıyor.
Ancak raporun hazırlandığı tarihte ilave uçaklar ile yeniden tasarım çalışmalarına ilişkin onaylanmış bir maliyet değerlendirmesi bulunmuyordu. İlk bütçe planlamasının hükümet tahminlerine dayandığı, yüklenicilerin ise maliyet ve takvim çalışmalarını sürdürdüğü aktarıldı.
Tedarik zincirindeki bazı bileşenler de gelecekteki teslimatlar açısından risk oluşturuyor. Raporda geniş alanlı ekranlar, düşük profilli baş üstü göstergeleri, GE motorları ile Collins Aerospace tarafından üretilen kartuş ve itici gazla çalışan cihazlar potansiyel risk alanları arasında gösterildi.
F-15EX Eagle II, Katar için geliştirilen F-15QA temel alınarak geliştirilen iki kişilik bir savaş uçağı. Uçakta ABD Hava Kuvvetlerine özgü elektronik harp sistemleri ve görev yazılımları bulunuyor.
F-15EX'in temel görevleri arasında yaşlanan F-15C ve F-15D filosunun yerini almak ve savunma ile taarruzi karşı hava görevlerini yürütmek bulunuyor.