- 2025 yılında ABD genelinde 1.800’den fazla kızamık vakası kaydedildi.
- Vakaların yüzde 87’si 45’ten fazla salgın odağından kaynaklandı.
- Utah, Arizona ve Teksas en büyük salgın bölgeleri olarak öne çıkıyor.
- CDC, kızamığa bağlı üç ölüm bildirirken, WHO siyasi irade ve yatırım çağrısı yapıyor.
Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), 2025 boyunca her hafta yeni kızamık vakası rapor edildiğini duyurdu. CDC verilerine göre bu yıl ülke genelinde 1.800’den fazla vaka görüldü ve vakaların yüzde 87’si 45'in üzerinde farklı salgın kaynağına dayanıyor.
Utah–Arizona hattındaki yayılım yılın en büyük ikinci salgını olurken, Teksas’ta 803 vaka ile kesintisiz bir bulaş sürüyor. ABD, 12 ay boyunca devam eden bu durum nedeniyle ocak sonunda 25 yıldır koruduğu kızamık eliminasyon statüsünü kaybedebilir.
Düşen aşılama oranları salgını tetikliyor
Uzmanlara göre kızamığın ülkede bu kadar hızlı yayılmasının temel nedenleri düşük aşılama oranları, yanlış bilgiler ve bazı bölgelerde aşıya erişimin zayıflaması.
Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr.’ın kızamık tehdidini küçümseyen ve aşı karşıtlarınca kullanılan söylemleri yinelemesi kamu sağlığı çevrelerinde tepki çekti. WHO, ülkelerin kızamığı kontrol altında tutabilmesi için güçlü siyasi kararlılık ve sürekli yatırım gerektiğini vurguluyor.
Kızamık nasıl yayılıyor?
Kızamık, solunum yoluyla kolayca bulaşan ve korunmasız kişilerin yüzde 90’ına yakınına geçebilen bir virüs. Belirtiler genellikle yüksek ateş, öksürük, göz kızarması ve yüzde başlayan döküntü ile ortaya çıkıyor. Harvard Tıp Fakültesi uzmanları, hastalığın zatürre, ensefalit ve kalıcı beyin hastalıkları gibi ciddi komplikasyonlara yol açabileceğini belirtiyor.
Amerikan Güneybatısı bu yıl en yüksek vaka yükünü taşıyan bölge oldu. Utah, Arizona ve New Mexico 100’ün üzerinde vakayla dikkat çekerken birçok vaka düşük aşılama oranına sahip küçük topluluklarla ilişkilendirildi.
Güney Carolina’da aile içi bulaşlarla artan vakalar tespit edildi. Salgınların eyalet bütçeleri üzerinde ciddi bir mali yük oluşturduğu belirtiliyor; hakem değerlendirmesinden geçmeyen bir çalışmaya göre vaka başına ortalama maliyet 43 bin doların üzerinde.
Tatil sezonu yeni bir artış riski taşıyor
Yetkililer, yıl sonu tatil döneminin seyahat ve temas yoğunluğu nedeniyle yeni bulaş zincirleri başlatabileceği uyarısında bulunuyor. Güney Carolina Sağlık Departmanı, “Karantinada olanların Şükran Günü buluşmalarına katılması, Noel döneminde daha fazla vaka anlamına gelebilir” açıklamasını yaptı.
Aşı önerileri
CDC, kızamığa karşı en etkili korunma yolu olarak MMR aşısının iki dozunu öneriyor. İlk dozun 12–15 ay arasında, ikinci dozun 4–6 yaş aralığında uygulanması tavsiye ediliyor. Kızamığa karşı bağışık olmayan yetişkinlerin de bir veya iki doz aşı olması gerekiyor. ABD’de M-M-R II ve Priorix isimli iki MMR aşısı kullanılıyor.