- Citizen Lab, 2024 ve 2025 yıllarında Al Jazeera çalışanlarına ait en az 45 cihazın casus yazılımlarla hedef alındığına ilişkin teknik bulgular elde etti.
- Saldırılarda İsrailli Discover-Tech'in reklam ağı üzerinden, Candiru tarafından geliştirilen casus yazılımların kullanıldığına ilişkin bulgulara ulaşıldı.
- Al Jazeera, saldırıları kınayarak sorumluların hesap vermesini istedi. Citizen Lab, diğer medya kuruluşlarına yönelik olası saldırılara ilişkin incelemelerini sürdürüyor.
- Uzmanlar, gazetecilerin dijital güvenlik önlemlerini güçlendirmesi ve gelişmiş siber tehditlere karşı farkındalığın artırılması gerektiğini vurguluyor.
Siber güvenlik araştırma kuruluşu Citizen Lab, İsrailli dijital reklam şirketi Discover-Tech'in reklam ağı üzerinden Al Jazeera çalışanlarına ait en az 45 cihazın casus yazılımlarla hedef alındığını ortaya koydu. Araştırmada, 2024 ve 2025 yıllarında gerçekleştirilen saldırılarda İsrailli Candiru şirketinin geliştirdiği casus yazılımların kullanıldığına ilişkin teknik bulgulara ulaşıldı.
Kanada'daki Toronto Üniversitesinin Munk Küresel İlişkiler ve Kamu Politikası Fakültesi bünyesinde faaliyet gösteren Citizen Lab, 15 Ekim'de yayımladığı araştırmada, Al Jazeera çalışanlarının kullandığı cihazları hedef alan siber saldırıları inceledi.
Araştırmacılar, Al Jazeera tarafından sağlanan ağ kayıtlarını analiz ederek saldırıların nasıl gerçekleştirildiğine ilişkin teknik bulgular elde etti. Araştırmaya göre, saldırılarda İsrailli dijital reklam şirketi Discover-Tech'in reklam ağı kullanılırken, İsrailli casus yazılım şirketi Candiru tarafından geliştirilen yazılımların hedef cihazlara ulaştırıldığı değerlendirildi.
Saldırılarda kullanılan yöntem, kullanıcıların şüpheli bir bağlantıya tıklamasını veya herhangi bir dosya indirmesini gerektirmemesi nedeniyle dikkati çekiyor. Zararlı kod içeren bir reklamın cihazda görüntülenmesi, cihazdaki güvenlik açıklarından yararlanılarak casus yazılımın yüklenmesine imkan sağlayabiliyor.
Araştırma, çevrim içi reklam sistemlerinin kullanıcıları takip etmenin ve belirli kitlelere reklam göstermenin yanı sıra casus yazılımların hedef cihazlara ulaştırılmasında da kullanılabileceğini ortaya koyuyor.
Reklam ağı casus yazılımın ulaştırılmasında kullanıldı
Citizen Lab'ın kurucusu ve direktörü Ron Deibert, Al Jazeera'ya yaptığı değerlendirmede, kanalın bilgi teknolojileri ekibiyle yürütülen çalışmanın bazı cihazların zararlı reklamlar aracılığıyla hedef alındığının doğrulanmasına yardımcı olduğunu belirtti.
Deibert, Discover-Tech'in kendisini bir reklam aracısı olarak tanıttığını ancak araştırma bulgularının şirketin ticari casus yazılımların hedeflere ulaştırılmasında aracı rolü üstlendiğini gösterdiğini ifade etti.
Deibert'e göre dünya genelinde yaklaşık 24 medya kuruluşu da şirketin reklamlarını aldı. Ancak bir medya kuruluşunun ağında söz konusu reklamların görüntülenmesi, o kuruluşa ait cihazların casus yazılımla ele geçirildiğini tek başına kanıtlamıyor. Citizen Lab, diğer medya kuruluşlarına ilişkin bulguların incelenmeye devam ettiğini bildirdi.
Deibert, gazetecilerin hedef alınmasının haber kaynaklarının açığa çıkarılmasına ve üzerinde çalıştıkları konuların öğrenilmesine imkan verebildiğine dikkati çekti.
Al Jazeera sorumluların hesap vermesini istedi
Al Jazeera Medya Ağı, 15 Ekim'de yaptığı açıklamada, bazı çalışanlarının cihazlarının İsrail kaynaklı casus yazılımlarla hedef alınmasını kınadı.
Açıklamada, çalışanların ve sistemlerin korunması için gerekli önlemlerin sürdürüldüğü belirtildi. Araştırmacılarla yürütülen işbirliğinin saldırıların doğrulanmasına ve kamuoyuna duyurulmasına katkı sağladığı vurgulanırken, sorumluların hesap vermesi istendi.
Daha önce de gazeteciler casus yazılımlarla hedef alınmıştı
Faslı yapay zeka ve bilgi güvenliği uzmanı Muhsin el-Hudeysi, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, medya kuruluşlarının hedef alınmasının münferit bir olay olmadığını belirtti. El-Hudeysi, bu tür girişimlerin belirli çıkarları tehdit eden medya kuruluşlarına yönelik tekrarlanan faaliyetlerin parçası olarak ele alınması gerektiğini söyledi.
Medyanın toplumsal bilinç ve değerlerin korunmasında önemli bir rol üstlendiğini ifade eden el-Hudeysi, medya kuruluşlarının etkili bir yumuşak güç olduğunu vurguladı. El-Hudeysi, belirli aktörlerin çıkarlarına veya ideolojilerine tehdit oluşturduklarında medya kuruluşlarının sızma girişimlerinin ya da susturma çabalarının hedefi haline gelebildiğini kaydetti.
İsrail kaynaklı yazılımların gazetecileri hedef almak için kullanılmasının yeni olmadığını belirten el-Hudeysi, daha önce İsrailli NSO Group tarafından geliştirilen Pegasus casus yazılımıyla devlet başkanları, üst düzey yetkililer ve gazetecilerin hedef alındığına ilişkin bulguları hatırlattı.
2021'de yayımlanan Pegasus Projesi araştırmalarında Fas, Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Filistin ve Lübnan'dan çok sayıda Arap gazetecinin telefonlarının Pegasus yazılımıyla hedef alındığı belirtilmişti.
El-Hudeysi, İsrail'in siber güvenlik alanındaki uzmanlığının ve gazetecilerin telefonlarını izlemek için kullanılabilecek yazılımlarının bulunduğunu ifade ederek, bu kapasitenin devletleri ve kamu kurumlarını hedef alma ve kamuoyunu yönlendirme amacıyla da kullanılabildiğini söyledi.
Bazı araçların siyasi ve seçim süreçlerinde kamuoyunun eğilimlerini etkilemeye yönelik medya faaliyetleriyle birlikte kullanılabildiğini dile getiren el-Hudeysi, casus yazılımların cihazlara derinlemesine erişim sağlayabilmesi ve yeniden kullanılabilmesi nedeniyle ciddi risk oluşturduğunu belirtti.
Siber saldırılara karşı hangi önlemler alınabilir?
El-Hudeysi, gazetecilerin ve medya çalışanlarının dijital güvenliklerini güçlendirmek için tanımadıkları veya güvenilir bulmadıkları kaynaklardan gelen bağlantıları ve dosyaları açmaması gerektiğini söyledi.
Bilinmeyen kişilerden gelen mesaj ve içeriklere karşı dikkatli olunmasını isteyen el-Hudeysi, cihazların ve verilerin korunması için temel güvenlik uygulamalarının benimsenmesinin önemini vurguladı.
El-Hudeysi, medya çalışanlarının siber güvenlik konusundaki farkındalığının artırılması ve gelişen tehditlere uygun ileri düzey dijital koruma stratejilerinin oluşturulması gerektiğini ifade etti.
Arap ülkelerinde siber saldırı tehdidi
Arap ülkelerindeki farklı kurumları hedef alan siber saldırılar da güvenlik gündeminde yer alıyor.
Birleşik Arap Emirlikleri Siber Güvenlik Konseyi, ağustosta yaptığı açıklamada havacılık, enerji ve eğitim sektörlerini hedef alan gelişmiş ve organize saldırıların engellendiğini bildirdi. Açıklamada, sisteme izinsiz erişim girişimleri ve oltalama saldırılarının da bulunduğu belirtildi.
Ürdün Ulusal Siber Güvenlik Merkezi, eylülde yaptığı açıklamada, 2022-2026 döneminde dijital ortamda 15 binden fazla dolandırıcılık ve siber saldırı girişimine karşı önlem alındığını duyurdu.
Fas merkezli Hespress haber sitesi de Mastercard'ın ekim ortasında yayımladığı bir rapora dayanarak Afrika'daki siber saldırıların 2025 sonu itibarıyla 2016'ya kıyasla yüzde 421'den fazla arttığını aktardı. Raporda Fas'ın kıtada kaydedilen siber saldırı olayları bakımından üçüncü sırada yer aldığı ve Afrika'daki olayların yaklaşık yüzde 10,6'sını oluşturduğu belirtildi.
Al Jazeera çalışanlarına ait cihazların hedef alınmasına ilişkin araştırma, dijital reklam sistemlerinin gözetleme ve casus yazılım ulaştırma amacıyla kullanılabileceğine yönelik endişeleri yeniden gündeme getirdi. Uzmanlar, medya çalışanlarının dijital güvenlik farkındalığının artırılması ve cihazların korunmasına yönelik önlemlerin geliştirilmesi gerektiğine dikkati çekiyor.