Gündemi takip ederken rastladığımız bazı kelimeler, sadece bir sözcük olmanın ötesinde dönemin ruhunu yansıtabiliyor. Özellikle sosyal medya ortamlarında yayılan yanlış tanımlar, kelimelerin asıl anlamlarının unutulmasına yol açabiliyor. TDK'nın güncel yazım kılavuzunda sıkça aranan bu kelimelerden biri de asıl olarak öne çıkıyor.
Asıl nedir? TDK'ya göre anlamı
Arapça kökeninden dilimize geçmiş ve Türkçenin ses yapısına uyarlanan bu ifade, bağlama göre değişen çeşitli nüansları barındırır. Resmi kayıtlardaki anlam dökümü şu şekildedir.
- isim Bir şeyin kendisi, kopya karşıtı
- Bir şeyin ilk olarak ortaya çıktığı yer
- Gerçeklik
- Soy
- sıfat Esas
- sıfat Temel
- sıfat Aranılan nitelikleri en çok kendinde toplamış olan
- sıfat Bir görevde asaleten bulunan, yedek karşıtı
- zarf (a'sıl) Gerçekten, gerçek olarak
Asıl kelimesinin cümle içinde kullanım örnekleri
Farklı yazarlardan ve metinlerden alıntılanan, kelimenin kullanım sahasını gösteren cümleleri inceleyebilirsiniz.
- Bir belgenin aslı.
- Fuar sözüne gelince onun aslı Latincedir.
- Hâlbuki bunların hiçbirisinin aslı yoktu.
- İnsan, dedi, aslını unutmamalıdır.
- Ama benim asıl niyetim eski sevgilisinin adını öğrenmek.
- Asıl edebiyat nesirdir.
- Asıl jüri üyesi sınava gelmediğinden yedek üye çağrıldı.
- Bana umut vermeye çalışıyor ama asıl onun teskin edilmeye ihtiyacı var.
Sözlükte asıl kelimesi ile ilgili atasözleri ve deyimler
Anlatımı kuvvetlendiren ve bu kelimeyi içeren kalıplaşmış sözler TDK verileriyle aşağıdadır.
- Asıl azmaz, bal kokmaz
- Aslı çıkmak
- Aslı gibidir
- Aslına bakarsan
- Aslına çekmek
Asıl ile alakalı birleşik kelimeler
Türkçede zengin bir kullanım alanına sahip olan asıl, pek çok birleşik kelimenin yapısında yer almaktadır.
- Asıl nüsha
- Asıl sayılar
- Aslı astarı
- Aslı faslı
- Aslı nesli
- Bedasıl
