Etkili ve doğru bir iletişim kurmanın ilk kuralı, kullandığımız kelimelerin anlam dünyasına hakim olmaktır. Gündelik konuşmalarda veya yazılı metinlerde yapılan kelime hataları, anlatılmak istenen düşünceyi zayıflatabilir. TDK'nın güncel yazım kılavuzuna göre at kelimesinin doğru yazılışı ve anlamı büyük önem arz etmektedir.
TDK sözlüğüne göre at ne anlama gelir?
Sözlük maddesi olarak bakıldığında, kelimenin tek bir tanıma sığmadığı ve çeşitli durumları ifade ettiği görülür. Güncel anlamları maddeler halindedir.
- isim Atgillerden, binme, yük çekme, taşıma vb. hizmetlerde kullanılan, tek tırnaklı hayvan; beygir, düldül (Equus caballus)
- Satrançta, her yönde siyahtan beyaza ve beyazdan siyaha bir hane atlayarak L biçiminde hareket eden taş
İçinde at kelimesi geçen atasözleri ve deyimler
Dilimizde bu at kelimesi ile ilişkilendirilen birden fazla atasözü ve deyim kaydı vardır.
- Ata arpa yiğide pilav
- Ata binen nalını, mıhını arar
- Ata binersen Allah'ı, attan inersen atı unutma
- Ata da soy gerek, ite de
- At, adımına göre değil adamına göre yürür
- Ata dost gibi bakmalı, düşman gibi binmeli
- Ata et, ite ot vermek
- Ata eyer gerek, eyere er gerek
- At at oluncaya kadar sahibi mat olur
- At beslenirken kız istenirken
- At binenin, kılıç kuşananın
- At binicisine göre kişner
- At bulunur meydan bulunmaz, meydan bulunur at bulunmaz
- At çalındıktan sonra ahırın kapısını kapamak
- At gibi
- Atı alan Üsküdar'ı geçti
- Atı atasıyla, katırı anasıyla
- Atım tepmez, itim kapmaz deme
- Atına bakan ardına bakmaz
- Atın bahtsızı arabaya düşer
- Atın dorusu, yiğidin delisi
- Atını sağlam kazığa bağlamak
- Atın ölümü arpadan olsun
- Atın ürkeği, yiğidin korkağı
- Atın varken yol tanı, ağan varken el tanı
- At ile avrat yiğidin bahtına
- At izi it izine karışmak
- At koşturacak kadar
- At koşturmak
- Atla arpayı dövüştürmek (veya dalaştırmak)
- Atla deve değil
- Atlarını itlerini nallamak
- Atlar nallanırken kurbağalar ayak uzatmaz
- Atlar tepişir, arada eşekler ezilir
- At nalı kadar
- At olur, meydan olmaz (veya bulunmaz), meydan olur (veya bulunur), at olmaz (veya bulunmaz)
- At oynatmak
- At ölür, itlere bayram olur
- At ölür meydan kalır, yiğit ölür şan kalır
- At pazarında eşek osurtmuyoruz!
- Atta, avratta uğur vardır
- Attan düşene yorgan döşek, eşekten düşene kazma kürek
- Attan inip eşeğe binmek
- At var, meydan yok
- At yedi günde, it yediği günde
- At yiğidin yoldaşıdır
At kelimesi ile türetilen birleşik kelimeler
Anlam çeşitliliği sunan ve içinde at ifadesi geçen o ifadeler maddeler halinde sıralanmıştır.
- At arabası
- At bakıcısı
- At balığı
- Atbaşı
- At cambazı
- At donu
- At gözlüğü
- At gözlüklü
- At hırsızı
- At kenesi
- At kestanesi
- Atkuyruğu
- At meydanı
- At sineği
- Banko at
- Çıplak at
- Arap atı
- Binek atı
- Denizatı
- Flaman atı
- İngiliz atı
- Koşu atı
- Koşum atı
- Menzil atı
- Truva atı
- Yarış atı