- Avrupa’da en az 12 ülke nükleer enerjiye yatırım yapıyor veya dönüş sinyali veriyor.
- Belçika, 2003’teki çıkış yasasını iptal ederek yeni santrallere yeşil ışık yaktı.
- Almanya, İtalya, Danimarka ve Polonya gibi ülkeler politikalarını yeniden şekillendiriyor.
- Uzmanlar, enerji güvenliği ve düşük karbon hedefleri için nükleer enerjinin rolünün arttığını söylüyor.
Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sonrası ortaya çıkan enerji krizi, Avrupa’nın enerji politikalarında köklü değişimlere neden oldu. Doğal gaz bağımlılığına alternatif arayan ülkeler, karbon nötr hedeflerini de göz önünde bulundurarak nükleer enerjiyi yeniden masaya yatırdı.
Avrupa genelinde 12 ülkede yaklaşık 100 reaktör aktif durumda. Eurostat’a göre AB’de üretilen elektriğin yaklaşık %25’i hâlâ nükleerden sağlanıyor.
Avrupa ülkeleri politika değiştiriyor
- Belçika, 2003’te yürürlüğe giren çıkış yasasını iptal etti. Yeni yasa, gelecekte nükleer santral inşasına da izin veriyor.
- Almanya, 2023’te son santrallerini kapattı. Ancak Şansölye Merz, seçim vaatlerinde bu politikayı yeniden değerlendireceklerini açıkladı.
- İtalya, 2030’a kadar nükleer enerjiyi yeniden devreye sokmayı hedefliyor.
- Polonya, ilk santralini 2033’te devreye alacak büyük bir yatırım sürecine başladı.
- Danimarka, 40 yıllık yasağını kaldırmayı gündeme aldı.
- İsveç, geçtiğimiz hafta yeni nesil reaktörler için finansman yasasını kabul etti.
- İspanya, büyük çaplı elektrik kesintileri sonrası aşamalı çıkış kararını yeniden gözden geçiriyor.
Uzmanlar uyarıyor: Maliyet ve zaman faktörü önemli
Universite Libre de Bruxelles’ten Prof. Adel El Gammal’a göre nükleere dönüş mantıklı ama riskleri de var. “Yeni reaktör inşası 10 yıl sürebilir ve maliyetler çok yüksek” diyen El Gammal, mevcut santrallerin ömrünü uzatmanın kısa vadede daha uygulanabilir olduğunu söylüyor.
Ayrıca, nükleer enerji gibi olgunlaşmış teknolojilerin maliyetlerinin, çelik ve çimento gibi pahalı hammaddelere bağlı olduğuna dikkat çekiyor.
Öte yandan, yenilenebilir enerji yatırımları çok daha hızlı ve düşük maliyetle sonuç verebiliyor.
Türkiye nükleer enerji hedefini sürdürüyor
Türkiye, enerji arz güvenliğini artırmak ve karbon emisyonlarını azaltmak amacıyla nükleer enerji yatırımlarına hız veriyor. Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS) projesinde inşaat çalışmaları devam ederken, ikinci santral için yer tespiti ve uluslararası görüşmeler sürüyor.
Akkuyu projesi, Rusya’nın devlet nükleer şirketi Rosatom iş birliğiyle yürütülüyor. Dört reaktörden oluşacak tesisin her biri 1200 MW kapasitesinde olacak ve santral tamamlandığında Türkiye’nin elektrik ihtiyacının yaklaşık %10’unu karşılayacak.
Türkiye’nin hedefi, 2050’ye kadar nükleer enerjiyi enerji portföyünün önemli bir parçası haline getirerek enerji ithalatında bağımlılığı azaltmak.