Günlük hayatın koşturmacası içinde duyduğumuz pek çok kelime, bazen hafızamızda net bir karşılık bulamayabiliyor. Bir sözcüğün cümle içindeki tek bir duruşu bile, o cümlenin bütün anlamını değiştirebilecek güce sahiptir. Sözlüklerdeki tanımıyla dikkat çeken burun ifadesinin dilimizdeki yeri ve kullanım alanları merak konusudur.
Burun kelimesinin sözlükteki anlamı nedir?
Kelimenin semantik yapısı incelendiğinde, birden çok durumu ifade ettiği görülmektedir. İşte önem sırasına göre kelimenin anlam çeşitliliği.
- isim, anatomi Alınla üst dudak arasında bulunan, çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı; koku alma organı
- Bazı şeylerin ön ve sivri bölümü
- mecaz Büyüklük taslama
- coğrafya Deniz içine uzanmış ince ve uzun kara parçası
Burun kelimesinin kullanım alanları ve örnekler
Sözcüğün anlamını daha iyi kavramak adına, çeşitli metinlerden alınan örnek cümleler bir araya getirilmiştir.
- Uzun, ince, hep burun kanatları titreyen burnu, bir tilki burnu gibi durmadan koku arar duygusunu uyandırıyordu insanda.
- Kadıköy vapurunun güvertesinde, paltoma bürünmüş, gidip ta burna oturmuştum.
- Burnundan yanına varılmıyor.
- Güney kıyıları dantel gibi girintili çıkıntılı olduğu için kimi burnu aşarken denizden ayrılıyoruz.
Burun hakkındaki sık kullanılan atasözleri ve deyimler
TDK'nın güncel veri tabanında, içinde bu kelimenin geçtiği sıralı deyim ve atasözü listesi bulunmaktadır.
- Burnu bile kanamamak
- Burnu büyümek
- Burnu çenesine değmek
- Burnu Kafdağı'na çıkmak (veya varmak)
- Burnu Kafdağı'nda (olmak)
- Burnu kırılmak
- Burnuna girmek
- Burnuna halkayı takmak
- Burnuna karıncalar dolmak
- Burnuna koymak
- Burnuna pis (veya kötü) kokular gelmek
- Burnundan ayrılmamak
- Burnundan düşen bin parça olmak
- Burnundan fitil fitil gelmek
- Burnundan gelmek
- Burnundan gelmek
- Burnundan getirmek
- Burnundan kıl aldırmamak
- Burnundan solumak
- Burnundan yakalamak
- Burnunda tütmek
- Burnunu çekmek
- Burnunu kırmak
- Burnunun dibine sokulmak
- Burnunun dikine (veya doğrusuna) gitmek
- Burnunun ucundan ötesini (veya ilerisini) görmemek
- Burnunun ucunu görmemek
- Burnunun yeli harman savurmak
- Burnunun yeli kırılmak
- Burnunu sıksan canı çıkacak
- Burnunu sokmak
- Burnunu sürtmek (veya burnu sürtülmek)
- Burnu sızlamak
- Burnu yere düşse almaz
- Burun bükmek
- Burun kıvırmak
- Burun şişirmek
- Burun yapmak
TDK kayıtlarında burun ile başlayan veya biten birleşik kelimeler
Anlam çeşitliliği sunan ve içinde burun ifadesi geçen o ifadeler maddeler halinde sıralanmıştır.
- Burun boşlukları
- Burun buruna
- Burun deliği
- Burun direği
- Burun farkı
- Burun kanadı
- Burun otu
- Burun perdesi
- Gagaburun
- Gaga burun
- Kababurun
- Karga burun
- Kepçeburun
- Kıl burun
- Pat burun
- Burnu büyük
- Burnu havada
- Danaburnu
- İtburnu
- Kargaburnu
- Kuşburnu
- Öküzburnu
- Canı burnunda
- Çiçeği burnunda
- Karnı burnunda
- Öfkesi burnunda