- Çekya hükümeti, İstanbul Sözleşmesi'ne ilişkin onay sürecini resmen sonlandırarak sözleşmeden çekildi.
- Kararın gerekçesi olarak sözleşmedeki "toplumsal cinsiyet" ifadelerine yönelik itirazlar öne çıktı.
- Çekya Senatosu, sözleşmenin onayını Ocak 2024'te reddetmişti.
- Letonya da İstanbul Sözleşmesi'nden çekileceğini açıklayan ülkeler arasına katıldı.
Çekya hükümeti, kamuoyunda İstanbul Sözleşmesi olarak bilinen "Kadına Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi"ne ilişkin onay sürecini iptal ederek sözleşmeden çekilme kararı aldı.
Çekya basınında yer alan haberlere göre, ülkenin 2016 yılında imzaladığı ancak hiçbir zaman yürürlüğe koymadığı sözleşmeye ilişkin onay süreci, hükümetin aldığı son kararla resmen sona erdi. Böylece Çekya, İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmiş oldu.
Gerekçe "toplumsal cinsiyet" ifadesi
Ocak 2024'te Çekya Senatosu da sözleşmenin onaylanmasını reddederek vetosunu ortaya koymuştu. Çok sayıda senatör, sözleşmede biyolojik cinsiyet yerine "toplumsal cinsiyet" kavramının kullanılmasına itiraz etmişti.
Hükümetin son kararıyla birlikte, söz konusu itirazlar gerekçe gösterilerek onay süreci tamamen sonlandırıldı.
Letonya da çekilme kararı aldı
İstanbul Sözleşmesi'nden çekilme yönündeki son adımlardan biri de Letonya'dan geldi. Letonya yönetimi de sözleşmeden çekileceğini duyurmuştu.
2011 yılında İstanbul'da kabul edilen sözleşmeyi Avrupa Birliği 2017'de imzalarken, Rusya ve Azerbaycan sözleşmeyi imzalamadı. Çekya, Slovakya, Litvanya, Macaristan, Ermenistan ve Bulgaristan ise sözleşmeyi imzalamasına rağmen yürürlüğe koymadı.
Türkiye 2021'de çekilmişti
İstanbul Sözleşmesi'nin bazı maddeleri Türkiye'de özellikle toplumsal cinsiyet eşitliği ve aile yapısına etkileri konusunda tartışmalara konu olmuştu. Türkiye, 2021 yılında aldığı kararla İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmişti.