Kelimelerin peşine düşmek, sadece bir tanım öğrenmek değil, aynı zamanda o kelimenin ruhunu ve kültürünü anlamaktır. Doğru kelime seçimi, kişisel ifademizi güçlendirirken, yanlış kullanımlar iletişim kazalarına neden olmaktadır. Sözlük tanımları, düşmek kelimesinin neyi ifade ettiğini ve nasıl kullanıldığını gösterir.
TDK'ya göre düşmek nedir?
Sözlük maddesi olarak bakıldığında, kelimenin tek bir tanıma sığmadığı ve çeşitli durumları ifade ettiği görülür. Güncel anlamları maddeler halindedir.
- -e Yer çekiminin etkisiyle boşlukta, yukarıdan aşağıya inmek
- -den Durduğu, bulunduğu, tutunduğu yerden ayrılarak veya dayanağını, dengesini yitirerek yukarıdan aşağıya inmek
- Yere devrilmek, yere serilmek; boylamak (I)
- Hava taşıtları kaza sonucu hızla yere inerek çarpmak
- Vücuda bol gelen giysi aşağı kaymak
- Kar, yağmur vb. yağmak
- Vurmak, değmek, rastlamak
- nesnesiz Vakti gelmeden ölü doğmak
- -den Atlanmak, aradan çıkmak, eksik kalmak
- nesnesiz Eksilmek
- Aşırı ilgi veya sevgi göstermek
- Uğramak, kapılmak
- Yakışmak, uygun gelmek
- Yakışık almak
- Ödevi veya yetkisi içinde bulunmak
- Bir yerde bulunmak
- Biriyle yaşama, çalışma, birlikte olma durumunda kalmak
- Bir bölüşme sonunda payına ayrılmak
- Kötü bir sebeple istenmeden bir yerde bulunmak
- nesnesiz İşbaşından uzaklaşmak
- nesnesiz Hızı, gücü, değeri azalmak
- nesnesiz Isı, basınç, ateş vb. eksilmek, azalmak
- nesnesiz Düşkün, fakir vb. duruma gelmek
- Bir yere ansızın gelmek, damlamak, tesadüfen gelmek
- Belirli zamana rastlamak
- nesnesiz Fırsat çıkmak
- nesnesiz Olmak, olumsuz bir duruma girmek
- nesnesiz Savaşta savunulmaz duruma gelerek teslim olmak
- Bazı deyimlerde "yürümek, birlikte gelmek" anlamlarında kullanılan bir fiil
- nesnesiz Kötü yola girmek
- Alışmak, müptela olmak
- teknik Telefon, sanal ağ vb. alanlarda bağlantı kurmak
Düşmek ile kurulan cümleler
Farklı yazarlardan ve metinlerden alıntılanan, kelimenin kullanım sahasını gösteren cümleleri inceleyebilirsiniz.
- Havada uçan kuş, vurulmuş gibi birdenbire sokağa düşüyor.
- Çocukken ağaçtan düşüp ayağım kırılmıştı da ağlayamamıştım.
- Çocuk koşarken yere düştü.
- Dağlara kar düştü.
- İnce uzun dallı badem ağaçlarının alaca gölgeleri sahile inen keçi yoluna düşüyordu.
- Kitabın yeni baskısında buradan bir kelime düşmüş.
- Gündelikleri yarı yarıya düşmüştü.
- Sen bu işin üstüne çok düştün.
- Kadınlar yeni baştan telaşa, heyecana, korkuya düştüler.
- Bu resim buraya iyi düştü.
- Bize düşen, medeniyetin zorlamaları karşısında bir ayıklamayı başarabilmek olmalıdır.
- Bana arada bir bakkaldan tuz, limon almak düşüyor, o kadar.
- Birlikte evden çıkmışlar, limanda iskelenin karşısına düşen kahveye doğru yürümüşlerdi.
- O asker, gittiğimiz yerde bir aralık benim bölüğüme düşmüştü.
- Mirastan ona bu ev düştü.
- Bu yaşta mahkemelere düşmek...
- Kabine düştü.
- Arabanın hızı düştü. Paranın değeri düştü.
- İki gün içinde ateş düştü; ağrılar, sızılar hafifledi.
- Babam balıkçı amma vaktiyle zenginmiş efendim. Sonradan düşmüş.
- Bir rastlantı sonucu aralarına düşmüştüm.
- Babasının Sütlüce'de yeni bir ev alması bu tarihlere düşer.
- Bir kelepir düştü.
- Yorgun düşmek. Zayıf düşmek. Şehit düşmek. Esir düşmek.
- Medine'nin düştüğünü söylemek istedim.
- Önüne, peşine, arkasına düşmek.
- Düşmüş kadınları bu dönemin yazarlarının yücelterek duygudaşlıkla çizdiklerini görüyoruz.
İçinde düşmek kelimesi geçen atasözleri ve deyimler nelerdir?
Halk arasında yaygın olarak kullanılan ve bu kelimeyi barındıran atasözleri ve deyimler listesi aşağıda yer almaktadır.
- Düşenin dostu olmaz
- Düşmez kalkmaz bir Allah
- Düşüp kalkmak
İçinde düşmek geçen birleşik kelimeler
Gerek günlük dilde gerekse terim anlamıyla düşmek sözcüğü, birçok birleşik yapının ana unsuru konumundadır.
- Düşe kalka
- Açık düşmek
- İz düşümü
