Gündemi takip ederken rastladığımız bazı kelimeler, sadece bir sözcük olmanın ötesinde dönemin ruhunu yansıtabiliyor. Gündelik yaşantımızda karşılaştığımız bu ifadelerin asıl manasını öğrenmek bir ihtiyaç haline geliyor. Sözlüklerdeki tanımıyla dikkat çeken erkân ifadesinin dilimizdeki yeri ve kullanım alanları merak konusudur.
Erkân kelimesinin sözlükteki anlamı nedir?
Aslen Arapça kökenli olan ve dilimize yerleşen bu ifade, zamanla anlam genişlemesine uğrayarak birden fazla kavramı karşılar hale gelmiştir. TDK verilerine göre kelimenin farklı manaları şöyledir.
- isim Bir topluluğun ileri gelenleri, büyükler, üstler
- Yol yordam
- askerlik General veya amiral aşamasındaki askerler
Erkânin cümle içinde kullanımı
Gerek günlük dilde gerekse edebi eserlerde kelimenin nasıl kullanıldığını gösteren örnekler şöyledir.
- Yüksek sınıf mahalle erkânını da konaklarına uğrayıp meseleden haberdar eder.
- Onun arkasına bu yolda, bu erkânda gelmiş geçmiş ustalar, pirler vardı.
Erkân ile ilgili atasözleri ve deyimler
Sözlük verilerine göre erkâni içeren kullanım örneği ve teknik açıklaması şu şekildedir.
- Erkân göstermek
Erkân ile ilgili birleşik kelimeler
Tek başına taşıdığı anlamın ötesinde, erkân ifadesi birleştiği diğer kelimelerle bambaşka manalar kazanabilir.
- Erkânıharbiyeiumumiye
- Erkânıharp
- Erkân kürkü
- Erkân minderi
- Adap erkân
- Yol erkân
- Hükûmet erkânı
- Ocak erkânı
- Çarıklı erkânıharp