- Trump'ın Orta Doğu ziyareti öncesi İsrail'de endişe hakim.
- Gazze'ye yardım planı, esir takası ve İran nükleer dosyası gibi 3 kritik konu İsrail ve ABD arasında anlaşmazlığa yol açabilir.
- İsrail, Trump'ın kendileriyle koordinasyon kurmadan Filistin devletini tanıma gibi sürpriz girişimlerde bulunmasından endişe ediyor.
Haaretz'e konuşan Netanyahu'ya yakın kaynaklar, "Genel olarak, Başkan Trump'ın ne yapmayı veya ne söylemeyi planladığını bilmiyoruz" dedi. İsrail hükümetinin alışılagelmiş kibirli tavrı, yerini ABD'nin bölgedeki hamlelerine karşı nasıl hareket edileceğine dair dikkatli hesaplamalara bırakmış gibi görünüyor.
Kritik dosyalar
Trump'ın ziyareti, ABD ve Suudi Arabistan'dan üst düzey iş adamlarının katılımıyla büyük ortak yatırımların duyurulacağı bir ekonomi konferansını içeriyor. Trump, ertesi gün Körfez liderleriyle bir zirveye katılacak, ardından Doha'ya gidecek ve turunu ABD pazarında büyük bir yatırımın açıklanacağı Abu Dabi'de tamamlayacak.
Esir Takası ve savaşın sonu
Haaretz’e göre Trump'ın Gazze'deki savaşı sona erdirme planı, İsrailli esirlerin aşamalı olarak serbest bırakılması ve askeri operasyonların kademeli olarak durdurulması ile Hamas yönetiminin sona erdirilmesini içeriyor. En iyi senaryoda, Trump Arap ülkelerinin desteğiyle Hamas'ı devirmeden savaşı sona erdirecek ve İsrailli esirleri derhal serbest bırakacak bir plan açıklayabilir. En kötü senaryoda ise İsrail veya Hamas planı reddeder ve Trump dosyayı terk eder, bu da savaşın devam etmesine ve esirlerin ölmesine neden olur. İsrailli hükümet yetkilileri, bu senaryoyu mevcut sağcı hükümetin bir yıl daha iktidarda kalması için "en iyi senaryo" olarak görüyor. İsrail, Trump'ın kendileriyle koordinasyon kurmadan "Hamas'sız bir Filistin devleti" kurma sözü vermesinden endişe ediyor.
İran nükleer dosyası
İsrail'in en çok endişelendiği diğer bir konu ise İran nükleer dosyası. İsrail'in bu dosyada etkisi azalırken, Trump yönetimi İran ile nükleer program konusunda geçici bir mutabakat zaptına ulaşmaya çalışıyor. Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steven Witkoff, "İran'ın uranyum zenginleştirmesine izin verilmemesi gerektiğini" söylese de, Washington uluslararası denetim altında ve belirli yerlerde zenginleştirme gibi uzlaşma çözümlerine açık. İsrailli gözlemcilere göre, Netanyahu'nun konumu "tribünlerden bağıran" birine benziyor.
Kritik dönem
Trump'ın ziyareti, Gazze'deki devam eden savaş, kötüleşen insani kriz ve Washington-Tel Aviv ilişkilerindeki gerilimlerin ortasında kritik bir anda gerçekleşiyor. Trump, Gazze, esirler ve İran dosyalarında başarılı olursa, ikinci başkanlık döneminde önemli bir başarı elde edebilir. Ancak ziyareti başarısız olursa, bölge uzun bir savaşa sürüklenebilir ve İsrail'de iç bölünmeleri tetikleyebilir. En önemli soru ise bu ziyaretin ABD'nin İsrail'e yönelik politikasında bir değişimin başlangıcı olup olmayacağı.