- Başbakan Ali Falih ez-Zeydi, silahların yalnızca devlet kontrolünde bulunmasını sağlayacak yasa tasarısının hazırlanmasını istedi.
- Hedef eylül sonu: Hükümet, yasal düzenleme hazırlığının eylül ayı sonuna kadar tamamlanmasını planlıyor.
- "En tehlikeli tehdit": Zeydi, devlet dışındaki kontrolsüz silahların hukukun üstünlüğünü ve güvenlik kurumlarının otoritesini zayıflattığını söyledi.
- Milisler de gündemde: Irak'ta bazı silahlı gruplar Haşdi Şabi çatısı altında, bazıları ise bağımsız şekilde faaliyet gösteriyor; hükümet silahların devlet tekelinde toplanmasını amaçlıyor.
Irak Başbakanı Ali Falih ez-Zeydi, devlet kurumlarının dışında bulunan silahların devlet kontrolünde toplanmasını sağlayacak yeni bir yasal düzenleme hazırlanması talimatını verdi.
Irak resmi haber ajansı INA'nın Başbakanlık Ofisine dayandırdığı habere göre Zeydi, Bağdat'ta Meclis Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Halid el-Ubeydi ile görüştü. Görüşmede ülkedeki güvenlik durumu, sınırların ve hava sahasının tehditlere karşı korunması ile güvenlik kurumlarının istikrarı ele alındı.
Zeydi, anayasal prosedürlere uygun şekilde silahların devletin kontrolünde toplanmasına ilişkin yasa tasarısının hazırlanmasını istedi.
"Kontrolsüz silahlar en tehlikeli tehdit"
Irak Başbakanı, devlet kontrolü dışında bulunan silahları doğrudan devlet otoritesi açısından bir tehdit olarak tanımladı.
Zeydi, "Devlete yönelik en tehlikeli tehdit kontrolsüz silahlardır" değerlendirmesinde bulunarak bu durumun hukukun üstünlüğünü zayıflattığını ve güvenlik kurumlarının otoritesini aşındırdığını söyledi.
Başbakan ayrıca ülkenin güvenliği ve halkın refahının sağlanması için ekonomik, siyasi ve güvenlik istikrarının güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Yürütme ve yasama organlarına koordinasyon çağrısı
Zeydi, silahların devlet kontrolünde toplanmasını sağlayacak düzenlemenin hazırlanmasında yürütme ve yasama organları arasındaki işbirliğinin artırılması gerektiğini belirtti.
Başbakan, istikrarın güçlendirilmesi ve hükümetin kalkınma programlarının uygulanabilmesi için gerekli yasaların çıkarılmasının önemine de dikkat çekti.
Hükümetin hedefi, bu süreçte güvenlik kurumlarının yetkisini güçlendirmek ve ülkedeki silahlı yapıların devlet otoritesi dışındaki hareket alanını daraltmak.
Komite haziranda kurulmuştu
Silahların devlet kontrolünde toplanması için atılan adım yeni değil.
Irak Silahlı Kuvvetler Başkomutanlığı Sözcüsü Sabah en-Numan, 3 Haziran'da Başbakan Zeydi'nin talimatıyla bu amaçla bir komite oluşturulduğunu ve komitenin çalışmalarına başladığını açıklamıştı.
Komitenin kurulmasıyla birlikte hükümet, silahların yalnızca devlet kurumlarının denetiminde bulunmasını sağlayacak mekanizmanın oluşturulması yönünde ilk resmi adımı atmıştı.
Haşdi Şabi ve bağımsız silahlı gruplar
Irak'taki düzenlemenin en hassas boyutlarından biri, devlet kurumları dışında silah bulunduran farklı silahlı yapıların varlığı.
Ülkede bazı silahlı gruplar Haşdi Şabi çatısı altında faaliyet gösterirken, bazı gruplar ise bunun dışında bağımsız şekilde hareket ediyor. Devlet dışındaki silahlar uzun süredir Irak'ın temel güvenlik ve siyasi sorunları arasında gösteriliyor.
Bu nedenle yasa tasarısının hazırlanması, yalnızca ruhsatsız bireysel silahların toplanmasını değil, silahlı grupların devlet otoritesiyle ilişkisini de gündeme getirebilecek bir süreç olarak öne çıkıyor.
Bağdat'ın hedefi: Tek silahlı otorite
Irak hükümeti, silahların devlet kontrolünde toplanmasını iç istikrarın güçlendirilmesi ve güvenlik kurumlarının otoritesinin tesis edilmesi açısından değerlendiriyor.
Bu yaklaşım aynı zamanda bölgesel çatışmaların Irak'a sıçramasını önleme hedefiyle de bağlantılı. Bağdat yönetimi, ülke topraklarının farklı aktörler tarafından bölgesel hesaplaşmalarda kullanılmasının önüne geçmeye çalışıyor.
Daha önce kurulan komitenin çalışmalarının ardından şimdi sürecin yasal zemine taşınması planlanıyor. Hükümetin hedefi, yasa tasarısını eylül sonuna kadar hazırlamak.
Yasanın uygulanması kritik olacak
Tasarı henüz hazırlık aşamasında olduğu için düzenlemenin hangi silahları, hangi grupları ve hangi toplumsal kesimleri kapsayacağına ilişkin ayrıntılar açıklanmış değil.
Ancak düzenlemenin hayata geçirilmesi halinde Irak'ta devletin silah üzerindeki tekelini güçlendirmeyi amaçlayan en kapsamlı adımlardan biri olması bekleniyor.
Asıl kritik aşamanın ise yasanın hazırlanmasından sonra, özellikle devlet dışındaki silahlı grupların bu düzenlemeye nasıl karşılık vereceği ve Bağdat'ın uygulamayı ne ölçüde hayata geçirebileceği olması bekleniyor.