Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından açıklanan 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program (OVP), iş dünyası temsilcilerinden de değerlendirme aldı.
İstanbul Ticaret Odası (İTO), Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM), Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) ve İstanbul Ticaret Borsası (İSTİB) başkanları, yeni programın üretim, ihracat, yatırım, finansman ve büyüme hedeflerine ilişkin görüşlerini paylaştı.
İTO'dan "faiz normalizasyonu" mesajı
İTO Başkanı Şekib Avdagiç, yeni OVP'de üretim ve ihracatın yanı sıra küresel yatırımların ve yeteneklerin teşvikine yönelik düzenlemelere kapsamlı şekilde yer verilmesini olumlu bulduklarını belirtti.
Üretim ve ihracat yapan işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştıracak somut ve kalıcı mekanizmaların OVP hedeflerine ulaşılmasına katkı sağlayacağını ifade eden Avdagiç, dezenflasyon programının kararlı biçimde uygulanması gerektiğini vurguladı.
Avdagiç, oluşacak alanın "kademeli bir faiz normalizasyonuna" dönüştürülmesinin önemine dikkat çekti.
TİM: İhracat hedefleri aşağı çekildi
TİM Başkanı Mustafa Gültepe, yeni OVP'nin küresel belirsizlikleri ve mevcut ekonomik koşulları dikkate alan daha temkinli bir çerçeve sunduğunu belirtti.
Gültepe, imalat sanayisinin üretim ve ihracat kapasitesinin korunmasına yönelik adımları önemli bulduklarını ifade etti. Finansman, işletme sermayesi ve emek yoğun sektörlere yönelik desteklerin daha somut hale getirilmesi gerektiğini belirten Gültepe, ihracatçılara yönelik finansman imkanlarının güçlendirilmesi çağrısında bulundu.
OVP'de ihracat hedeflerinin de revize edildiğine dikkat çeken Gültepe, 2027 mal ihracatı hedefinin 294 milyar dolardan 292 milyar dolara, 2028 hedefinin ise 308,5 milyar dolardan 302,5 milyar dolara çekildiğini söyledi.
2029 yılı için ise 316 milyar dolarlık mal ihracatı hedeflendiğini belirten Gültepe, program dönemi sonunda mal ve hizmet ihracatının toplamda 450 milyar dolara ulaşmasının hedeflendiğini kaydetti.
"İhracatın büyümeye katkısı daha belirgin olmalı"
Gültepe, net ihracatın büyümeye katkısının 2027'de sıfır, 2028'de 0,1 ve 2029'da 0,2 puanla sınırlı öngörülmesini dikkat çekici buldu.
İş dünyasının beklentisinin finansman, maliyet, pazara erişim ve rekabetçilik alanındaki adımların sahaya güçlü şekilde yansıması olduğunu belirten Gültepe, üretim ve ihracatın büyümeye katkısının daha belirgin hale gelmesi gerektiğini söyledi.
DEİK'ten "büyümenin niteliği" vurgusu
DEİK Başkanı Nail Olpak ise OVP'yi Türkiye ekonomisinin gelecek üç yıllık yol haritasını ortaya koyması açısından önemli bulduklarını belirtti.
Olpak, sürdürülebilir büyüme için yalnızca büyüme oranının değil, büyümenin niteliğinin de önem taşıdığını söyledi.
Verimlilik artışı, yüksek katma değerli üretim, güçlü ihracat ve nitelikli istihdama dayalı bir büyüme yapısının Türkiye ekonomisinin dış şoklara karşı dayanıklılığını artıracağını belirten Olpak, özellikle üretim ve ihracat yapan şirketlerin uygun koşullarda finansmana erişiminin kritik olduğunu vurguladı.
KOBİ'lerin dönüşüm yatırımlarının desteklenmesi ve yatırım kredilerinde vade ile maliyet koşullarının iyileştirilmesi gerektiğine işaret eden Olpak, enflasyonla mücadele sürecinde üretim kapasitesinin korunmasının gelecek dönemin büyüme potansiyeli açısından önem taşıdığını ifade etti.
OVP'de "Ekonomik Güvenlik ve Dayanıklılık" başlığı
Olpak, yeni OVP'de ilk kez yer alan "Ekonomik Güvenlik ve Dayanıklılık" başlığının da önemli olduğunu belirtti.
Bu kapsamda enerji ve doğal gaz arz güvenliği, gıda arz güvenliği, tarımsal dayanıklılık ve kritik teknolojilerde yerli üretimin artırılması gibi alanların öne çıktığını ifade etti.
İSTİB'den tarım ve gıda vurgusu
İSTİB Başkanı Ali Kopuz da OVP'nin fiyat istikrarı, büyüme, yatırım ve ihracatı güçlendirmeyi hedefleyen yaklaşımını olumlu değerlendirdi.
Kopuz, seçici finansman imkanlarının katma değer üreten, yatırım yapan, ihracat gerçekleştiren ve istihdam sağlayan işletmelere yönlendirilmesinin üretim kapasitesini ve rekabet gücünü artıracağını belirtti.
Tarım ve gıda politikalarının fiyat istikrarının kalıcı hale gelmesinde önemli rol oynadığını ifade eden Kopuz, su güvenliği ve gıda arz güvenliğinin OVP'de ekonomik güvenlik başlığı altında ele alınmasını olumlu karşıladı.
Kopuz, tarımsal üretimde süreklilik ve verimlilik artışının önceliklendirilmesi gerektiğini belirterek, planlı üretim ve mahsul bazlı teşviklerin önemine dikkat çekti.