Ukrayna'nın en büyük özel enerji şirketi DTEK'in mühendisi, "Telefonumun diğer ucunda tüm ekibim hazır, onlar tıpkı Marvel süper kahramanları gibi" dedi. "İmkansızı yaparak insanlara ışık getirmek bizim işimiz."
Son üç aydır, Ukrayna'nın karşı saldırıları Rusya'nın kuzeydoğu ve güneydeki kara kuvvetlerini geri püskürttüğünden beri, Moskova ölümcül ikinci bir cephe açtı: Ukrayna'nın elektrik şebekesini yok etmeyi ve milyonlarca sivili mahvetmeyi amaçlayan acımasız seyir füzeleri ve insansız hava araçları yaylım ateşi.
Ukrayna silahlı kuvvetleri komutanı General Valery Zaluzhnyi, Aralık ayında The Economist'e verdiği bir röportajda, elektrik şebekesinin yok edilmesinin halkın moralini ve Ukrayna'nın savaşmaya devam etme yeteneğini aşındırabileceği konusunda uyardı .
23 Kasım'da Rusya'nın 70 seyir füzesi fırlattığı yoğun bir hava saldırısı dalgası, Ukrayna'nın şebekesine bağlı olan komşu Moldova'da sürekli elektrik kesintilerine yol açtı.
Ukrayna'nın devlete ait elektrik şirketi Ukrenergo'nun CEO'su Volodymyr Kudrytskiy, "Saldırılar yalnızca Rus ordusu tarafından değil, aynı zamanda Rus enerji uzmanları tarafından planlanıyor ve uygulanıyor" dedi.
Kudrytskiy, Rus mühendislerin Ukrayna'nın enerji şebekesini "avuçlarının içi gibi" bildiklerini çünkü Ukrayna'nın geçen Şubat işgalinden önce ülkelerinin sistemine bağlı olduğunu söyledi. Ancak Ukraynalı mühendisler artık Rus stratejisini daha iyi anlıyor ve saldırıların "sonuçlarını en aza indirmeyi amaçlayan" önlemler alabileceklerini de sözlerine ekledi.
Ukraynalı yetkililer, Rusya'nın enerji santrallerinden ziyade elektrik şebekesinin dağıtım sisteminin kilit düğümlerinde bulunan trafoları imha etmeye odaklanan sistematik bir operasyon yürüttüğünü söylüyor.
DTEK'in CEO'su Maxim Timchenko, "Tüm ekipman açık havada bulunuyor, bu yüzden vurması oldukça kolay," dedi. "Doğrudan bir isabet varsa, ekipmanın kurtarılma şansı yok."
Kış yaklaşırken elektrik akışını devam ettirmek, Ukrayna ve batılı müttefikleri için zamana karşı bir yarışa dönüştü. İlk adım, 50 önemli bölgeyi Nasam'ın karadan havaya füzeleri gibi batıdan tedarik edilen hava savunma sistemleriyle korumaktı.
Rus saldırılarında ülkenin enerji altyapısının yüzde 40'tan fazlası zarar gördü. Ancak elektrik kesintilerine rağmen, Ukraynalı mühendisler şebekenin devre dışı bırakılan bölümlerinin etrafından güç aktarma konusunda son derece yetenekli olduklarını kanıtladılar.
Geceleri, açık kalan Kiev restoranları karanlık sokaklara ışık havuzları atıyor. Demir cevheri üreticisi Ferrexpo gibi ülkenin merkezindeki bazı endüstriyel kullanıcılar, üretimi kısmen yeniden başlattı.
Kiev merkezli bir yatırım yönetimi şirketi olan Dragon Capital'in enerji analisti Denys Sakva, "Ülkenin sistemi çalışır durumda tutabilmesinden çok etkilendim" dedi.
Ancak, ılıman bir Aralık ayının ardından, sıcaklıklar keskin bir şekilde düşüyor. Ukrenergo Cuma günü sivillere elektrik tasarrufu yapma çağrısında bulundu. 1 Nisan'da kışın resmi olarak sona ermesine üç ay kala hükümet, acil durum kesintilerinin yeniden başlatılabileceğini söyledi.
Bu arada Moskova stratejisini uyarlamaya devam ediyor. Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskyy, Rusya'nın insansız hava aracı sürülerini Ukrayna'nın hava savunmasını “tüketmek” için kullanabileceği ve ayrıca kurulu savunma hatlarını atlamak için fırlatma yerlerini değiştirebileceği konusunda uyardı. Batılı istihbarat servisleri, İran'ın Moskova'nın tükenmiş hassas silah stoklarını yenilemek için Rusya'ya balistik füzeler ve daha fazla Shahed insansız hava aracı sağlayabileceği konusunda uyardı.
Touinda, "Elektrik şebekesi bir vücut gibidir: her şey birbirine bağlıdır ve bir parça hasar görürse bu her yerde hissedilir" dedi. "Korkmuyorum ama tüm bu hasarla başa çıkmak gittikçe zorlaşıyor."