- Kanada Başbakanı Mark Carney, Kanada'nın AB'nin ilk "ortak üyesi" olması önerisini memnuniyetle karşıladıklarını söyledi.
- Carney, Kanada ve AB'nin kritik mineraller, savunma, yapay zeka, enerji ve uzay gibi stratejik alanlarda işbirliğini artırmasını istedi.
- Kanada'nın Erasmus ve Horizon Europe programlarına katılımı ile dijital ticarette daha yakın işbirliği önerildi.
- AB'de "ortak üyelik" için mevcut bir hukuki statü bulunmazken, Trump bu yaklaşımın Avrupa'ya karşı ciddi ticari sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.
Kanada Başbakanı Mark Carney, Strazburg'da düzenlenen Avrupa Parlamentosu Genel Kurulunda milletvekillerine hitap etti.
Carney, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in bir gün önce AB ile Kanada arasında Kapsamlı Ekonomik ve Ticaret Anlaşması'nın (CETA) ötesine geçen bir gelecek ittifakı kurulmasından söz ettiğini hatırlattı.
Von der Leyen'in Kanada'nın AB'nin ilk "ortak üyesi" olmasına yönelik önerisini değerlendiren Carney, "AB Komisyonu Başkanı von der Leyen, Kanada'nın AB'nin ilk ortak üyesi olmasına kapıyı açtı. Kanada bu hedefi memnuniyetle karşılıyor." dedi.
Kanadalıların büyük çoğunluğunun Avrupa ile daha yakın ilişkiler kurulmasını desteklediğini belirten Carney, Kanada ile AB'nin ortak değerlere ve birbirini tamamlayan ekonomik güçlere sahip olduğunu söyledi.
Stratejik alanlarda işbirliği çağrısı
Carney, Kanada ve Avrupa'nın kritik mineraller, savunma sanayisi, yapay zeka ve bilgi işlem, enerji güvenliği, uzay ve ödeme sistemleri dahil olmak üzere stratejik alanlarda derin işbirliği yaparak stratejik özerkliklerini güvence altına alması gerektiğini ifade etti.
Dünyada egemenlik ile ekonomik açıklığı bağdaştırmanın giderek zorlaştığını belirten Carney, ekonomik bütünleşmenin baskı aracı olarak kullanılabildiğini söyledi.
Carney, tarifelerin baskı kurmak, finansal mekanizmaların ise zorlama amacıyla kullanılabildiğini belirterek, tedarik zincirlerinin de istismar edilebilecek zayıf noktalar haline geldiğini kaydetti.
Teknolojinin savaşın niteliğini, ekonomilerin yapısını ve devletlerin yönetme kabiliyetini değiştirdiğini ifade eden Carney, Kanada ile AB'nin birlikte hareket ederek ortak değerlerini ve egemenliklerini daha güçlü biçimde koruyabileceğini vurguladı.
Dijital ticaret ve eğitimde işbirliği önerisi
Carney, tarım dışı mallar ve geniş bir hizmet yelpazesinde kesintisiz dijital ticarete geçilmesi gerektiğini belirtti.
Gençlerin Atlantik'in iki yakasında daha kolay çalışmasına, eğitim görmesine ve yaşamasına imkan sağlanmasını isteyen Carney, Kanada'nın Erasmus eğitim programına katılmasının öğrencilere yeni fırsatlar sunacağını söyledi.
Carney ayrıca Kanada'nın yeni nesil Horizon Europe araştırma programına üyeliğinin ileri teknolojilerde ortak çalışmalar yürütülmesine katkı sağlayacağını ifade etti.
Kanada Avrupa'nın enerji ve ham madde ihtiyacına katkı sunabilir
Kanada'nın enerji dönüşümü açısından önem taşıyan 34'ten fazla kritik mineral rezervine sahip olduğuna dikkati çeken Carney, ülkesinin Avrupa'nın güvenilir ham madde tedariki arayışına katkı sağlayabileceğini belirtti.
Kanada'nın yeni liman altyapıları geliştirerek Avrupa'nın enerji güvenliğini desteklemek amacıyla büyük miktarda sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ve hidrojen sağlayabileceğini kaydeden Carney, tarafların yapay zeka güvenliği protokolleri hazırlayabileceğini ve ortak standartlar geliştirebileceğini dile getirdi.
Carney, Kanada ile AB arasında bütünleşmiş bir finansal hizmetler pazarı oluşturma imkanının da değerlendirilebileceğini söyledi.
"Üçüncü bir blok kurmayı amaçlamıyoruz"
Kanada'nın AB'nin ortak savunma tedarik programı SAFE'e katılan ilk Avrupa dışı ülke olduğunu hatırlatan Carney, CETA'nın da ilişkilerin geliştirilmesi için güçlü bir temel oluşturduğunu ifade etti.
Önerilen ittifakın diğer büyük güçlere rakip olacak üçüncü bir blok kurmayı amaçlamadığını vurgulayan Carney, hedeflerinin açık pazarların kontrol edilmesini, egemenliklerin zedelenmesini ve özgürlüklerin tehdit edilmesini önleyecek dayanıklılığı oluşturmak olduğunu söyledi.
AB'de şu anda "ortak üyelik" adı altında hukuken tanımlanmış resmi bir statü bulunmuyor. Tarafların kavramın kapsamını ve hukuki çerçevesini gelecek görüşmelerde belirlemesi bekleniyor.
ABD Başkanı Donald Trump ise AB'nin Kanada'ya yönelik "ortak üyelik" yaklaşımını eleştirerek, bunu "düşmanca bir hareket" olarak değerlendirmesi halinde Avrupa'ya ciddi tarifeler uygulayabileceğini veya birçok alanda ticareti durdurabileceğini söylemişti.