- Üsküdar Sahaflar Derneği Başkanı Bahtiyar İstekli, Avrupa merkezli "eski kitaplar imha ediliyor" iddialarının arka planını ve bilgi teknolojilerinin dönüşümünü değerlendirdi.
- İstekli, kil tabletten matbaaya uzanan süreçte bilginin depolanma şeklinin sürekli değiştiğini ve dijital mecraların kütüphanelere göre daha pratik çözümler sunduğunu belirtti.
- Klasik basılı materyallerin PDF ve dijital kaynaklara evrileceğini savunan sahaf, sanat ve koleksiyon değeri taşıyan nadir eserlerin varlığını koruyacağını kaydetti.
Avrupa'da yapay zeka devlerinin dijital havuza veri aktarmak adına sahaf raflarındaki nadir eserleri toplayıp tarattığı haberleri, Türkiye'deki sahaf camiasında da geniş yankı buldu. Piyasada oluşan "eski kitaplar bilinçli olarak yok ediliyor" algısına açıklık getiren sektör temsilcileri, sürecin teknolojinin doğası gereği şekillendiğini vurguluyor.
Yapay zeka şirketleri sahaf kitaplarını gerçekten imha ediyor mu?
Piyasada oluşan olumsuz algının doğru okunması gerektiğini belirten Üsküdar Sahaflar Derneği Başkanı Bahtiyar İstekli, durumun kastı aşan bir teknolojik süreç olduğunu ifade etti. Temel amacın dijitalde yer almayan verileri sisteme aktarmak olduğunu aktaran İstekli, taranan fiziksel materyallerin pazarlama imkanı bulunmadığı için geri dönüşüme gönderildiğini dile getirdi.
Tarihsel süreçte bilginin depolanma alanlarının sürekli evrim geçirdiğini vurgulayan İstekli, şu analizi paylaştı:
"Kil tabletler parşömen gelince terk edildi, kodeks kitaba geçilince eski malzemeler bırakıldı, matbaa ise kendinden önceki unsurları kaldırdı. Bugün dijital imkanlar bilginin depolanmasını kitaba göre çok daha kullanışlı hale getirdi. Küçük bir cihazda binlerce kitap içinde arama yapma kolaylığı varken kitabın bununla yarışması mümkün değil."
Basılı kitaplar gelecekte tamamen yok mu olacak?
İstekli, yayıncılık dünyasında sıklıkla dile getirilen "kitaplar yok oluyor" endişesinin abartılı bir yaklaşım olduğunu belirtti. Materyallerin insan hayatında kullanışlılık oranına göre varlığını sürdürdüğünü kaydeden sahaf başkanı, basılı kültürün geçireceği dönüşümü şu sözlerle özetledi:
"'Kitap yok olacak' gibi bir endişeye giremeyiz çünkü kitap şekil değiştirerek var olmaya devam edecek. PDF'lerle, dijital kaynaklardan ulaşılarak okunabilen bir şey haline gelecek. Ancak koleksiyon ve sanat değeri olan kitapların yaşamaya devam edeceğini düşünüyorum."