- Guatemala'daki Xultun harabelerinde bulunan 1200 yıllık antik odada, tarihin bilinen en eski Maya astronomi tabloları ve gök cisimlerinin hareketlerini gösteren matematiksel formüller keşfedildi.
- Çizimlerde "Sak Tahn Waax" ismiyle tasvir edilen antik gökbilimcinin, bu odayı kozmik döngüleri koordine etmek için adeta kişisel bir "çalışma ofisi" ve yazı tahtası olarak kullandığı belirlendi.
Duvarlardaki matematiksel verilerin zamanı binlerce yıl geleceğe doğru kesintisiz şekilde projekte etmesi, Mayaların zamanın sonuna inanmadığını kanıtlayarak popüler "kıyamet" iddialarını tamamen geçersiz kıldı.
Arkeoloji dünyasında devrim niteliğinde bir gelişme yaşandı. Mayaların astronomi ve matematik bilgisinin sınırlarını yeniden çizen olağanüstü bir keşif, antik dönem insanının gökyüzünü nasıl okuduğunu kanıtladı. Guatemala'nın balta girmemiş ormanlarında yer alan Xultun antik kentinde yapılan kazılarda, benzerine daha önce hiç rastlanmamış bir "astronom çalışma odası" bulundu.
Bu odanın duvarları, sıradan süslemeler yerine kozmik döngüleri hesaplayan devasa matematik tablolarıyla doluydu. Yazıtlarda adı geçen ve odanın sahibi olduğu anlaşılan gökbilimci Sak Tahn Waax, insanlık tarihinin bilinen ilk resmi astronomlarından biri olarak tarihe geçti.
Xultun Astronomi Odası keşif özeti
| Bilimsel Gösterge | Keşif Detayları |
| Keşif Yeri | Xultun Harabeleri, Guatemala |
| Tarihlendirme | MS 9. Yüzyıl (Yaklaşık MS 800 yılı) |
| Öne Çıkan Figür | Sak Tahn Waax (Kraliyet Astronomu / Yazıcı) |
| Gözlemlenen Döngüler | Ay evreleri, Venüs, Mars ve Güneş tutulması periyotları |
| Hesaplama Menzili | Geleceğe doğru yaklaşık 7.000 yıllık kozmik döngüler |
Duvarlar adeta bir "Yazı Tahtası" gibi kullanılmış
Arkeologlar, odanın duvarlarında kırmızı ve siyah boyalarla yazılmış yüzlerce sayısal formül tespit etti. Bu formüllerin, o dönem yaşayan astronomların karmaşık göksel takvimleri koordine etmek için kullandıkları ortak hesaplama tabloları olduğu anlaşıldı.
Odanın bir duvarında başında tüyden bir başlıkla tasvir edilen ve elinde bir yazı aracı tutan Sak Tahn Waax'ın, krallığın dini ve tarımsal takvimini belirlemekle görevli bir baş gökbilimci olduğu tahmin ediliyor. Bu odanın keşfi, Mayaların astronomi bilgilerini sadece taş anıtlara değil, günlük çalışma alanlarına da işleyerek pratik bir bilim dalı haline getirdiklerini kanıtlıyor.
"Kıyamet" senaryolarını yıkan duvar yazıları
Bu keşfi dünya çapında bu denli önemli kılan bir diğer unsur ise meşhur 2012 yılı "dünyanın sonu" kehanetlerini kökten çürütmesi oldu.
Sonsuz Döngü Teorisi: Duvarlardaki matematiksel formüller incelendiğinde, Mayaların zamanı bir sonda biten bir çizgi olarak görmedikleri; aksine milyarlarca yıllık devasa döngüler halinde hesapladıkları anlaşıldı. Duvardaki formüller, takvimin bitişini değil, 7 bin yıl sonrasında bile devam edecek yeni döngülerin başlangıcını hesaplıyordu.