Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, dünyada emperyalizmin yeniden güç kazandığını belirterek uluslararası düzenin zayıflatılmasına karşı çıkılması gerektiğini söyledi.
Gücü elinde tutan bazı ülkelerin sınırlarını genişletebileceği veya halkların kendi kaderini tayin hakkını ihlal edebileceği anlayışının hakim olmaması gerektiğini ifade eden Macron, ülkelerin "orman hukuku" ile medeni bir uluslararası toplum arasında seçim yapması gerektiğini dile getirdi.
Macron, BM'nin savunulması gerektiğini belirterek, BM Şartı'nın tüm üyelerin egemenlik eşitliği üzerine kurulu olduğunu vurguladı.
"Barışı inşa etmek için yeniden kararlılıkla hareket etmeliyiz"
Savaş, barış ve teknoloji alanlarında güçlü olanın kendi kurallarını diğerlerine dayatmasına karşı adaletin ve ortak çıkarların korunması çağrısında bulunan Macron, çözülemeyen savaş ve krizlerin arttığına dikkati çekti.
Macron, savaşlar ve halkların yaşadığı acılar karşısında kaderciliğe teslim olunmaması gerektiğini belirterek, somut çözümler bulunması ve barışın inşa edilmesi için yeniden kararlılıkla hareket edilmesi gerektiğini söyledi.
İnsani yardım çalışanlarının ve uluslararası insancıl hukukun savunulması çağrısı yapan Macron, Uluslararası Adalet Divanı'na destek vermeyi sürdüreceklerini ifade etti.
BM Güvenlik Konseyi'nde reform yapılmasını savunan Macron, Konsey'in uluslararası hukuk ihlallerine karşı harekete geçebilmesi gerektiğini belirtti. Savaş suçlarının ve sivil altyapıların hedef alınmasının "yeni bir barbarlık çağı" başlattığını söyleyen Macron, Cenevre Sözleşmeleri'nin tehlikede olduğunu dile getirdi.
"Böyle bir dünyada yaşamak istiyor muyuz?"
Macron, toplu katliamlar söz konusu olduğunda BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyelerinin veto hakkının sınırlandırılmasına yönelik Fransa ve Meksika girişiminin önemini vurguladı.
Hürmüz Boğazı'nın tamamen yeniden açılması ve uluslararası hukuka saygı gösterilmesinin öncelikler arasında bulunduğunu belirten Macron, dünya düzeninin "güçlünün düzenine" dönüşmesine karşı çıktı.
"Böyle bir dünyada yaşamak istiyor muyuz?" diye soran Macron, savaşlar karşısında BM Şartı'na uygun çözümler aranması ve çifte standart uygulanmaması gerektiğini söyledi.
Ukrayna'ya desteğin süreceği mesajı
Macron, Fransa'nın Ukrayna'ya desteğini sürdüreceğini belirterek Rusya ile Ukrayna arasındaki müzakerelerin en kısa sürede başlaması için çaba göstereceklerini ifade etti.
Sivil ve enerji altyapılarına yönelik saldırıların durdurulması gerektiğini belirten Macron, Karadeniz'de tahıl sevkiyatına imkan sağlayacak geçici ateşkes çağrısında bulundu.
"Gazze'deki manzara hepimiz için utanç verici"
Macron, Filistinlilerin egemenlik hakkına da değinerek, bir yıl önce çok sayıda devletin Filistin Devleti'ni tanıdığını hatırlattı.
Filistin'in tanınmasının tek başına yeterli olmadığını belirten Macron, Gazze'deki insani duruma dikkat çekti.
"Gazze konusunda bazıları barışın sağlandığına inanıyor ama bu insani yardımların ulaşmasına imkan sağlamadı. İşte manzara, utanç verici, hepimiz adına utanç verici." ifadelerini kullandı.
İşgal altındaki Batı Şeria'da da her gün hak ihlalleri yaşandığını belirten Macron, Filistinlilerin meşru haklarına saygı gösterilmesi gerektiğini söyledi.
Bunun İsrail'in güvenliği açısından da ön koşul olduğunu savunan Macron, İsrail'in güvenliğinin komşu devletlerin egemenliğinin ihlal edilmesine bağlı olduğunu düşünenlerin büyük hata yaptığını dile getirdi.
Macron ayrıca Suriye'nin egemenliğinin ve birliğinin tesis edilmesine destek verdiklerini söyledi.
Yapay zeka ve sosyal medya düzenlemeleri
Küresel sistemdeki çifte standartların çözülmesi gerektiğini belirten Macron, Kuzey ile Güney arasındaki bölünmenin önlenmesi ve gelişmekte olan ülkelerin ihtiyaçlarına yönelik daha etkin bir yönetişim mekanizması oluşturulması çağrısında bulundu.
Adil ticaret, iklim, biyoçeşitlilik ve okyanuslar konusunda ilerleme sağlanması için çok taraflılığın güçlendirilmesi gerektiğini ifade eden Macron, yapay zeka konusunda da ABD ve Çin'in tek başına karar vermemesi gerektiğini söyledi.
Macron, Avrupa'nın yapay zeka yasası ve ilkeleri konusunda model oluşturmak için adım atan ilk taraf olduğunu belirterek, 15 yaş altındaki çocukların sosyal medyaya erişimine ilişkin düzenlemelerin de hayata geçirilmesi gerektiğini kaydetti.