- Ukrayna istihbaratına göre Rusya, 2026’da 300 bin, 2027’de 300 bin olmak üzere toplam 600 bin yeni asker toplamayı planlıyor.
- Kiev, Rusya’da sözleşmeli askerlik için başvuruların bazı bölgelerde yüzde 30-40 oranında gerilediğini belirtiyor.
- Ukrayna istihbaratı, belirli kategorilerdeki kadın hükümlülerin de Rus ordusuna alınmasının değerlendirildiğini öne sürüyor.
- Volodimir Zelenskiy, yeni seferberliğin 18-20 Eylül’deki Rusya Devlet Duması seçimlerinin ardından açıklanacağını tahmin ediyor.
Rusya-Ukrayna Savaşı'nda cephedeki insan gücü mücadelesi yeni bir boyuta taşınıyor.
Ukrayna Ana İstihbarat Müdürlüğü (HUR) ve Ukrayna Dış İstihbarat Servisi, Moskova'nın 2026 ve 2027 yıllarında toplam 600 bin kişiyi daha silah altına almaya hazırlandığını öne sürdü.
Ukrayna istihbaratına göre Rus yönetimi, 2026 yılı için 300 bin, 2027 yılı için de 300 bin kişilik bir asker toplama planını kesinleştirdi. Kiev, bunun Rusya'nın savaşın başından bu yana gerçekleştireceği ikinci büyük seferberlik dalgası olabileceğini değerlendiriyor.
Cephedeki kayıplar asker ihtiyacını artırıyor
Ukrayna tarafı, Moskova'nın yeni asker ihtiyacının temel nedenleri arasında cephedeki ağır kayıpları, askeri inisiyatifin korunmasındaki sorunları ve gönüllü asker bulmakta yaşanan düşüşü gösteriyor.
Ukrayna Genelkurmayı, Rusya'nın Şubat 2022'de başlayan geniş çaplı savaşta toplam kayıplarının 1,4 milyonu aştığını öne sürüyor. Bu rakam ölü ve yaralı askerleri birlikte kapsıyor.
Ukrayna istihbaratının hesaplamasına göre yalnızca 2026'nın ilk yarısında Rusya yaklaşık 240 bin asker kaybetti. Bunların yaklaşık 140 bininin öldüğü veya ağır yaralandığı iddia ediliyor.
Aynı dönemde Rus ordusuyla sözleşme imzalayanların sayısının ise yaklaşık 232 bin olduğu belirtiliyor.
Bu tablo, Rusya'nın cephede verdiği kayıpları mevcut gönüllü asker alımıyla karşılamakta zorlandığı yönündeki Ukrayna değerlendirmesinin temelini oluşturuyor.
Gönüllü asker bulmak zorlaşıyor
Ukrayna istihbaratına göre Rusya'nın geleneksel asker toplama kaynakları da giderek daralıyor.
Borçlular, hükümlüler, göçmenler ve ekonomik nedenlerle orduya katılan diğer gruplardan oluşan potansiyel asker havuzunun bazı bölgelerde geçen yıla kıyasla yüzde 30 ila 40 oranında azaldığı öne sürülüyor.
Kurgan bölgesinde aylık asker toplama hedeflerinin yıl başından bu yana yalnızca yüzde 57 ila 69'u karşılanabildi.
Volgograd bölgesinde potansiyel asker sayısının yıllık bazda yüzde 40 düştüğü belirtilirken, Oryol, Vladimir ve Dağıstan'da rakamların daha da düşük olduğu iddia ediliyor. Öğrencileri orduya katılmaya teşvik etme girişimlerinin de beklenen sonucu vermediği aktarılıyor.
Kadın hükümlüler de gündemde
Yeni seferberlik hazırlıklarının dikkat çeken başlıklarından biri ise kadın hükümlülerin askere alınması ihtimali.
Ukrayna istihbaratı, Rus makamlarının belirli kategorilerdeki kadın hükümlüleri de orduya dahil etmeyi değerlendirdiğini öne sürüyor.
Bunun yanı sıra Rusya'da askere alınabilecek hükümlülerin kapsamının genişletildiği belirtiliyor.
Yeni düzenlemelerle bazı ek suçlardan hüküm giymiş kişilerin Rus ordusuyla sözleşme yapmasının önünün açıldığı ifade ediliyor.
Bunlar arasında:
- Silah kaçakçılığı,
- Uyuşturucu kaçakçılığı,
- Radyoaktif madde kaçakçılığı,
- Çete veya eşkıyalık faaliyetleri,
- Yasa dışı göç organizasyonu
gibi suçlardan hüküm giymiş kişiler bulunuyor.
Rusya Savunma Bakan Yardımcısı Viktor Goremykin de temmuz ayında, sabıkalı kişilerin orduyla sözleşme yapmasına ilişkin düzenlemenin potansiyel asker havuzunu genişleteceğini söylemişti.
Elektronik celp sistemi devrede
Rusya'da elektronik celp sistemi de asker toplama sürecinin önemli araçlarından biri haline geldi.
Ukrayna istihbaratının aktardığına göre, bir vatandaş askeri kayıt sistemine dahil edildiğinde bazı idari kısıtlamalarla karşı karşıya kalabiliyor.
Bu kapsamda kişinin:
- Yurt dışına çıkması,
- Kredi kullanması,
- Gayrimenkul alıp satması,
- Ehliyetini kullanması,
- Serbest meslek sahibi olarak kayıt yaptırması
engellenebiliyor.
Ukrayna istihbaratı ayrıca temmuz sonu itibarıyla Rus istihdam platformlarında seferberlik faaliyetleriyle bağlantılı 2 bin 500'den fazla yeni iş ilanı yayımlandığını bildirdi.
Zelenskiy: Seçimlerden sonra açıklanabilir
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Moskova'nın yeni seferberliği Rusya'daki seçimlerin ardından ilan edeceğini düşünüyor.
Rusya'da Devlet Duması seçimlerinin 18-20 Eylül tarihlerinde yapılması planlanıyor.
Zelenskiy, Rusya'nın seçimlerden önce ülke genelinde geniş kapsamlı bir seferberlik ilan etmekten kaçınacağını, seçimlerin ardından ise asker toplama faaliyetlerinin artırılacağını savunuyor.
Ukrayna liderine göre yeni seferberlik özellikle Moskova ve diğer büyük kentlerden ziyade Rusya'nın bölgelerinde yürütülecek. Zelenskiy bu yaklaşımı “çevresel seferberlik” olarak nitelendiriyor.
Rusya'nın önceki seferberliği 2022'deydi
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 21 Eylül 2022'de kısmi seferberlik ilan etmişti.
Moskova o dönemde 300 bin yedek askerin silah altına alınacağını açıklamıştı.
Ukrayna istihbaratı şimdi gündeme getirdiği 600 bin kişilik planın, savaşın uzaması ve mevcut asker kayıplarının artması nedeniyle ortaya çıktığını savunuyor.
Euronews'e göre 2022'deki kısmi seferberliğin sona erdiğine ilişkin ayrı bir resmi kararname yayımlanmadı; bu nedenle seferberliğin hukuki çerçevesinin teknik olarak yürürlükte kaldığı belirtiliyor.
Rusya'nın mevcut asker toplama sistemi
Moskova, yeni bir resmi seferberlik ilan etmeden de ordunun personel sayısını artırmaya çalışıyor.
Rusya'da özellikle yüksek maaş ve çeşitli sosyal teşviklerle gönüllülerin sözleşmeli asker olarak orduya katılması teşvik ediliyor.
Ancak Ukrayna istihbaratı, bu sistemin artık yeterli asker sağlayamadığını savunuyor.
Bu nedenle Moskova'nın hükümlüler, borçlular, göçmenler ve diğer ekonomik açıdan kırılgan gruplardan daha fazla asker toplamaya yöneldiği öne sürülüyor.
Moskova'nın resmi planında ne var?
Rusya'nın 2026 yılı için açıklanmış resmi zorunlu askerlik planı ise ayrı bir süreç.
Rusya Devlet Başkanı Putin'in 29 Aralık 2025 tarihli kararnamesine göre 2026 yılı boyunca 261 bin kişinin zorunlu askerlik kapsamında silah altına alınması planlandı.
Ancak Ukrayna istihbaratının sözünü ettiği 300'er bin kişilik rakam, bu rutin zorunlu askerlik sürecinden farklı olarak savaş için ek insan gücü oluşturulmasına yönelik iddia edilen yeni seferberliği ifade ediyor.
Savaşta insan gücü mücadelesi
Rusya'nın 600 bin kişilik yeni seferberlik planladığı iddiası doğrulanırsa, bu gelişme savaşın insan gücü boyutunda önemli bir kırılma yaratabilir.
Kremlin açısından daha fazla asker, cephedeki birliklerin rotasyonunu kolaylaştırabilir ve yeni saldırıların sürdürülmesine imkan sağlayabilir.
Ancak geniş çaplı bir seferberlik aynı zamanda Rus toplumunda savaşın maliyetini daha görünür hale getirebilir.
Ukrayna'nın değerlendirmesine göre Moskova'nın seçim sonrasını beklemesinin nedenlerinden biri de bu siyasi maliyeti mümkün olduğunca azaltmak.
İddialar henüz Moskova tarafından doğrulanmadı
Ukrayna istihbaratı, Rusya'nın 2026 ve 2027'de toplam 600 bin kişiyi askere alma kararını aldığını savunuyor.
Reuters da Zelenskiy'nin Rusya'nın seçimlerin ardından 300 bin yeni asker toplamayı planladığı yönündeki açıklamalarını aktardı. Ancak 600 bin kişilik iki yıllık plan konusunda bağımsız bir doğrulama bulunmuyor.