- Rusya, Ukrayna’nın enerji altyapısını hedef alan füze ve İHA saldırıları düzenledi. Ukraynalı yetkililere göre saldırılarda Kiev’de üç kişi hayatını kaybetti, yüz binlerce kişi elektriksiz kaldı.
- SpaceX, askeri amaçlarla kullanılan Starlink hizmetinin saatte 160 kilometri aşan hızlarda çalışmasını sınırladı. Ukrayna tarafı, kararın bazı İHA görevlerini aksattığını bildirdi.
- Kiev ve Harkiv’de enerji tesisleri zarar gördü. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, saldırıların ardından en az 600 bin kişinin elektriksiz kaldığını açıkladı.
- Saldırılar, ABD Başkanı Donald Trump’ın Rusya ve Ukrayna’nın enerji altyapısına yönelik saldırıları durdurma konusunda anlaştıklarını açıklamasının ardından geldi.
- Starlink kısıtlamasının bu diplomatik gerilimle doğrudan bağlantısı ise henüz doğrulanmadı.
Rusya’nın 13 Ekim’i 14 Ekim’e bağlayan gece Ukrayna’ya düzenlediği füze ve insansız hava aracı saldırıları, ülkenin enerji altyapısında ciddi hasara yol açtı.
Ukraynalı yetkililer, saldırıların başta başkent Kiev ve ülkenin ikinci büyük kenti Harkiv olmak üzere çeşitli bölgelerde etkili olduğunu bildirdi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, saldırılarda en az 600 bin kişinin elektriksiz kaldığını ve çok sayıda enerji tesisinin zarar gördüğünü açıkladı. Reuters’ın aktardığına göre saldırılarda Kiev’de üç kişi hayatını kaybetti. Ukrayna makamları, saldırıların demiryolu altyapısını da hedef aldığını bildirdi.
Ukrayna Hava Kuvvetleri’nin açıklamasına göre Rusya’nın fırlattığı 39 füzeden yalnızca dördü hava savunma sistemleri tarafından düşürüldü. Bu oran, Kiev’in özellikle balistik füzelere karşı hava savunma kapasitesi ve mühimmat stoklarına ilişkin endişeleri artırdı.
Zelenskiy: Rusya, Trump’ın barış girişimini hiçe saydı
Zelenskiy, Rusya’nın saldırılarını ABD Başkanı Donald Trump’ın enerji altyapısına yönelik saldırıların durdurulması yönündeki girişimiyle bağdaşmayan bir adım olarak nitelendirdi.
Trump, daha önce Rusya ve Ukrayna’nın elektrik santralleri ile petrol rafinerilerini hedef alan saldırıları durdurma konusunda anlaştığını açıklamıştı. Ancak Moskova ve Kiev’den bu anlaşmanın kapsamına ve uygulanmasına ilişkin aynı doğrultuda resmî bir teyit gelmedi.
Ukrayna yönetimi, Rusya’nın enerji tesislerine yönelik saldırılarını sürdürmesini ateşkes girişimine aykırı bulurken, Moskova’nın saldırılarda bazı enerji tesislerini hedef aldığını doğrulayan açıklamaları da gündeme geldi.
Musk’ın Starlink kısıtlaması Ukrayna’nın İHA operasyonlarını etkiledi
Rusya’nın saldırılarıyla aynı dönemde, Elon Musk’ın sahibi olduğu SpaceX’in Starlink uydu internet sistemine getirdiği yeni kısıtlamalar Ukrayna ordusunun bazı askeri operasyonlarını aksattı.
Ukrayna Devlet Başkanı’nın askeri teknoloji danışmanı Serhiy Beskrestnov, Starlink’in askeri kullanım için geliştirilen hizmetinin saatte 160 kilometrenin üzerindeki hızlarda çalışmasının sınırlandırıldığını açıkladı. Beskrestnov, Ukrayna savunma güçlerinin karar öncesinde bilgilendirilmediğini ve bu nedenle bazı görevlerin aksadığını belirtti.
Ukrayna’nın güneydoğusunda görev yapan 7. Hızlı Müdahale Kolordusu da uçuş sırasında bağlantının belirli hızlarda 10 ila 20 saniye kesilebildiğini bildirdi. Açıklamaya göre bu kesintiler, hareket halindeki İHA’ların kontrolünü zorlaştırdı ve bazı görevlerin iptal edilmesine neden oldu.
Starlink, Rusya’nın 2022’de başlattığı geniş çaplı işgalin ardından Ukrayna ordusunun sahadaki iletişiminde önemli bir rol üstlendi. Uydu bağlantısı, elektronik karıştırmaya karşı dayanıklılığı nedeniyle uzun menzilli İHA operasyonlarında da kullanılıyor.
Kısıtlamanın nedeni henüz netleşmedi
Starlink’e getirilen sınırlamanın gerekçesi henüz resmen açıklanmadı. Ancak karar, Washington yönetiminin Ukrayna’ya Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırılarını durdurması için baskı yaptığı bir dönemde geldi.
Reuters’ın haberine göre ABD’nin, Ukrayna’nın Rus enerji tesislerine yönelik saldırılarını sürdürmesi halinde istihbarat paylaşımını azaltabileceği yönünde uyarıda bulunduğuna ilişkin haberler yayımlandı. Buna karşın Starlink kısıtlamasının doğrudan ABD yönetiminin talimatıyla uygulandığını gösteren bağımsız bir kanıt ortaya konmuş değil.
SpaceX, konuya ilişkin açıklama talebine hemen yanıt vermedi. Bu nedenle hizmet kısıtlamasının teknik gerekçelerden mi, güvenlik kaygılarından mı yoksa Washington-Kiev arasındaki siyasi gerilimden mi kaynaklandığı henüz kesinlik kazanmadı.
Ukrayna kış öncesinde enerji baskısıyla karşı karşıya
Enerji tesislerine yönelik saldırılar, Ukrayna’nın kış aylarına hazırlanmakta olduğu bir dönemde gerçekleşti. Elektrik ve ısıtma altyapısındaki hasarın onarımının uzaması, kesintilerin daha geniş alanlara yayılması riskini beraberinde getiriyor.
Kiev yönetimi, Rusya’nın saldırılarını durdurması için uluslararası desteğin sürdürülmesini isterken hava savunma sistemleri ve mühimmat ihtiyacını da gündemde tutuyor. Starlink kısıtlaması ise Ukrayna’nın sahadaki iletişim ve insansız hava aracı kapasitesinin özel şirketlerin aldığı kararlardan ne ölçüde etkilenebildiğini yeniden ortaya koydu.
Böylece Ukrayna, bir yandan Rusya’nın enerji altyapısına yönelik saldırılarıyla mücadele ederken diğer yandan askeri operasyonlarında kritik öneme sahip teknolojilere erişim konusunda belirsizlikle karşı karşıya kaldı.