- Yargıtay, askerlik izninde fiilen çalışan sigortalının 10 günlük primini iptal eden ve emeklilik başvurusunu geri çeviren SGK işlemini hukuka aykırı bularak iptal etti.
- Kurumun temyiz başvurusunu reddeden Yüksek Mahkeme, resmî izin döneminde yapılan ve bildirimi gerçekleştirilen çalışmaların geçerli sigortalı hizmet sayılmasına hükmetti.
- Benzer durumdaki çalışanlar için emsal niteliği taşıyan kararla, askerlik sürecindeki yasal izinlerde icra edilen fiili çalışmaların emeklilik hesabına dahil edilmesinin önü açıldı.
Sosyal Güvenlik Kurumunun (SGK), askerlik dönemiyle çakıştığı gerekçesiyle sigorta hizmetlerini iptal etmesine ilişkin uyuşmazlık Yargıtay'a taşındı. Askerlik izninde fiilen çalıştığı 10 günlük sürenin emeklilik hesabına dahil edilmesini isteyen kişinin başlattığı hukuk mücadelesinde son sözü Yargıtay 10. Hukuk Dairesi söyledi. Yüksek mahkeme, söz konusu çalışmanın geçerli sayılması yönündeki yerel mahkeme kararını hukuka uygun bularak SGK'nin temyiz başvurusunu reddetti.
SGK, askerlik dönemindeki 10 günlük sigortayı iptal etti
Dava dosyasına göre, 1993-1995 yılları arasında askerlik görevini yerine getiren kişi, Aralık 1994 ile Ocak 1995 arasındaki izin döneminde Ankara'ya gitti. Askerlik iznini kullandığı sırada bir işyerinde 10 gün fiilen çalışan kişinin sigorta bildirimi de işvereni tarafından yapıldı.
Ancak SGK, bu çalışmanın askerlik hizmetiyle aynı döneme rastladığını belirleyerek 1994 yılına ait 10 günlük sigortalı hizmeti geçersiz saydı. Kurum, sigortalılık süresini iptal edilen günleri dikkate almadan yeniden değerlendirdi ve kişinin emeklilik talebini reddetti.
Emeklilik başvurusu reddedilince dava açtı
SGK'nin işleminin ardından yargıya başvuran davacı, askerlik görevini sürdürürken resmi izin kullandığını ve bu süre içerisinde bir işyerinde fiilen çalıştığını belirtti. Davacı, 21 Aralık 1994 ile 31 Aralık 1994 tarihleri arasındaki 10 günlük çalışmasının sigortalı hizmet olarak kabul edilmesini ve SGK'nin iptal kararının kaldırılmasını talep etti.
Dosyayı inceleyen Ankara 41. İş Mahkemesi, davacının talebini haklı buldu. Mahkeme, belirtilen dönemdeki 10 günlük çalışmanın geçerli sigortalı hizmet olarak değerlendirilmesine ve SGK'nin işleminin iptaline karar verdi.
SGK'nin istinaf başvurusu reddedildi
İlk derece mahkemesinin kararına itiraz eden SGK, dosyayı Ankara Bölge Adliye Mahkemesine taşıdı. Başvuruyu değerlendiren Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin kararında hukuka aykırılık bulunmadığına hükmederek SGK'nin istinaf talebini esastan reddetti.
Bunun üzerine SGK vekili, dosyada yeterli inceleme yapılmadığını ve tanık ifadelerinin karara dayanak oluşturmak için yetersiz kaldığını ileri sürerek temyiz yoluna başvurdu.
Yargıtay 10. Hukuk Dairesinden emsal karar
Uyuşmazlığı son olarak Yargıtay 10. Hukuk Dairesi inceledi. Yüksek mahkeme, Bölge Adliye Mahkemesinin kararını usul ve kanuna uygun buldu. SGK'nin temyiz itirazlarını yerinde görmeyen Yargıtay, askerlik izninde gerçekleştirilen 10 günlük fiili çalışmanın geçerli sigortalı hizmet sayılmasına ilişkin kararı onadı.
Böylece davacının 21-31 Aralık 1994 tarihleri arasındaki sigortalı hizmetlerinin iptal edilmesine yönelik SGK işlemi, yargı kararıyla geçersiz hale geldi.
Askerlik izninde sigortalı çalışma geçerli sayılır mı?
Yargıtay'ın kararı, askerlik hizmeti sırasında kullanılan resmi izin dönemlerinde gerçekleştirilen fiili çalışmaların sigortalılık açısından nasıl değerlendirileceğine açıklık getirdi. Karara göre, askerlik dönemiyle tarihlerin çakışması, izin sırasında fiilen gerçekleştirilen ve sigorta bildirimi yapılan çalışmanın tek başına geçersiz sayılması için yeterli görülmedi.
Bununla birlikte karar, askerlik süresine denk gelen bütün sigorta bildirimlerinin koşulsuz olarak geçerli olduğu anlamına gelmiyor. Çalışmanın gerçekten yapılıp yapılmadığı ve ilgili dönemin özellikleri, her somut olayda ayrıca değerlendiriliyor.
Yargıtay'ın onama kararı, benzer şekilde askerlik izninde çalıştığı halde sigortalı hizmetleri iptal edilen kişilerin açabileceği davalar açısından emsal niteliği taşıyor.