- Miras davalarındaki ilk açık artırmaya sadece mirasçı malikler katılabilecek.
- Dolandırıcılıkta banka hesabını kullandıranlara verilecek cezada yarı oranında indirim uygulanacak.
- HAGB kararlarına karşı istinaf ve temyiz yolu tamamen açıldı.
Türkiye genelinde milyonlarca vatandaşı ve adalet mekanizmasını doğrudan etkileyecek yasal düzenleme Meclis'ten geçerek yürürlüğe girdi.
Kamuoyunda uzun süredir tartışılan 12. Yargı Paketi, adli süreçlerin hızlandırılması ve temel hakların korunması amacıyla önemli yenilikler getiriyor.
İcra satışlarında mirasçılara öncelik hakkı
Yeni kanun kapsamında İcra ve İflas Kanunu'nda çok önemli bir esneklik sağlandı.
Tüm ortakların miras yoluyla edindiği ve üçüncü şahısların payının bulunmadığı taşınmazların satışında yeni kurallar şu şekilde uygulanacak:
- Ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmesi durumunda, yapılacak açık artırmanın birincisi sadece malik olan mirasçılar arasında gerçekleştirilecek.
- Mirasçılar arasındaki bu özel artırma usulü bir defaya mahsus olmak üzere uygulanabilecek.
- Süresi içinde ihale bedelini yatırmayan alıcıya, teklif ettiği bedelin yüzde 5'i oranında idari para cezası verilecek.
Dolandırıcılık suçuna iştirak edenlere ceza indirimi
Türk Ceza Kanunu'nun nitelikli dolandırıcılık maddesine eklenen fıkrayla ceza adaletinde yeni bir denge kuruldu.
Dolandırıcılık suçlarına iştirak düzeyi sınırlı olan kişilere yönelik şu düzenleme yapıldı:
- Kendisine veya başkasına ait banka hesabı, kredi kartı, aracı kurum veya kripto varlık hesap bilgilerini başkasının kullanımına sunarak suça karışanların cezası yarı oranında düşürülecek.
İdari yargıda ve HAGB kararlarında yeni kurallar
Vatandaşların mahkeme kararlarına karşı hak arama hürriyetini genişleten adımlar atıldı.
İdari yargı ve ceza yargılamasında öne çıkan başlıklar şunlar:
- HAGB Kararlarına İtiraz: Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına karşı istinaf ve temyiz yollarına başvurulabilecek; üst mahkemeler kararları usul ve esas yönünden inceleyecek.
- Tek Hakimle Çözülecek Davalar: İdare mahkemelerinde konusu 486 bin lirayı aşmayan idari işlemler, disiplin cezaları (uzaklaştırma ve ilişik kesme hariç) ile memurların geçici görevlendirme ve izin davaları tek hakimle karara bağlanacak.
- HAGB Kapsamı Dışı Suçlar: İşkence, eziyet ve kötü muamele suçlarında hiçbir şekilde hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilemeyecek.
Yüksek yargıda itiraz süreci yeniden düzenlendi
Yargı paketinin ceza hukuku ayağında, yargılama usullerinde denge sağlayacak yeni adımlar devreye alındı.
Kaçak sanıklar ve yüksek yargıdaki itiraz sürelerine ilişkin kurallar yeniden belirlendi:
- Yargıtay Kararlarına İtiraz: Yargıtay ceza dairelerinin yetki ve görevsizlik kararları dışındaki tüm kararlarına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, dosya tesliminden itibaren 3 ay içinde Ceza Genel Kuruluna itiraz edebilecek. Sanık lehine yapılacak başvurularda ise herhangi bir süre sınırı aranmayacak.
- Kaçak Sanık Hükmü: Kaçak sanıklar hakkında kovuşturma işlemleri yürütülebilecek ancak sorgusu yapılmamış kaçak sanık hakkında mahkumiyet veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemeyecek.
Belirsiz alacak davaları kaldırıldı
Hukuk davalarındaki süreçleri hızlandırmak ve karmaşayı önlemek amacıyla Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Türk Borçlar Kanunu'nda önemli değişiklikler yapıldı:
- Belirsiz Alacak Davaları: Hukuk sistemindeki "belirsiz alacak davası" uygulaması tamamen yürürlükten kaldırıldı. Alacağın bir kısmının dava edildiği durumlarda, tahkikat sonuna kadar talep konusu bir defaya mahsus artırılabilecek.
- Duruşma Aralığı Sınırı: Hukuk mahkemelerinde duruşmalar arasındaki süre 3 aydan daha uzun olamayacak. Bilirkişi incelemesinin uzaması gibi zorunlu hallerde ise hakim gerekçesini belirterek bu süreyi uzatabilecek.
- Tazminat Faizleri: Çalışma gücü kaybı veya destekten yoksun kalma tazminatlarında, kazancın bilindiği döneme haksız fiil tarihinden; kazancın bilinemediği döneme ait kısma ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilecek.