- Türkiye'de 15 yaş altına sosyal medya yasağı 1 Kasım'da başlıyor.
- Yeni hesaplar için e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması yapılacak, mevcut hesapların kontrolü ise 31 Mart 2027'ye kadar tamamlanacak.
- Yaş sınırını karşılamayan hesaplar kapatılırken, 15-18 yaş grubuna özel güvenlik önlemleri uygulanacak.
Türkiye'de 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya kullanımını sınırlandıracak yeni düzenleme 1 Kasım itibarıyla yürürlüğe giriyor. Düzenleme kapsamında mevcut hesaplar için yaş doğrulama süreci 31 Mart 2027'ye kadar devam edecek. Bu nedenle 1 Kasım'da mevcut hesapların toplu şekilde kapatılması söz konusu olmayacak.
15 yaşından küçüklere sosyal medya yasağı
“Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik” kapsamında sosyal medya platformları, 15 yaşından küçük çocuklara hizmet sunamayacak. Bu tarihten itibaren yaş doğrulaması yapılmadan 15 yaş altındaki kullanıcılar adına yeni sosyal medya hesabı açılamayacak.
Yaklaşık 8 milyon çocuk sosyal medya kullanıyor
Türkiye'de yaklaşık 64 milyon aktif sosyal medya kullanıcısı bulunurken, aktif sosyal medya hesaplarının sayısı 330 milyon civarında seyrediyor.
Düzenleme ise TÜİK araştırmalarında ayrı bir grup olarak değerlendirilen 6-15 yaş arasındaki çocukları kapsıyor. Türkiye'de bu yaş grubunda yaklaşık 12 milyon çocuk bulunurken, sosyal medya kullananların oranı yüzde 66,1'e ulaşıyor.
Bu oran yaklaşık 7 milyon 932 bin çocuğun sosyal medya kullandığını gösteriyor.
Hesapların doğrulanması için son tarih 31 Mart
1 Kasım'da başlayacak uygulama, ilk aşamada yeni hesap açılışlarını kapsayacak. 15 yaşından küçük kullanıcılar yaş doğrulaması olmadan yeni sosyal medya hesabı oluşturamayacak.
Halihazırda kullanılan hesaplar için ise platformlara 31 Mart 2027'ye kadar süre tanınacak. Bu tarihe kadar yaş doğrulaması gerçekleştirilmeyen mevcut hesapların 31 Mart sonrasında kapatılması planlanıyor.
Çocukların en çok kullandığı platform Instagram
6-15 yaş grubundaki çocukların sosyal medya kullanımında Instagram ilk sırada yer alıyor. Bu yaş grubunun yüzde 41,5'inin, yani yaklaşık 4 milyon 980 bin çocuğun Instagram hesabı bulunuyor.
TikTok kullananların oranı yüzde 26,2 ile 3 milyon 144 bin seviyesinde bulunurken, Facebook kullanıcılarının oranı yüzde 9,5, kullanıcı sayısı ise yaklaşık 1 milyon 140 bin olarak hesaplanıyor.
X'te ise 588 bin çocuğa karşılık gelen yüzde 4,9'luk kullanım oranı bulunuyor. Böylece söz konusu dört platformda 6-15 yaş grubuna ait yaklaşık 9 milyon 852 bin aktif hesap bulunuyor.
e-Devlet üzerinden yaş kontrolü yapılacak
Yeni sistem kapsamında yaş doğrulama işlemlerinin yalnızca resmi kanallar üzerinden gerçekleştirilmesi gerekiyor. Kullanıcılar işlemlerini turkiye.gov.tr adresi veya resmi e-Devlet mobil uygulamasındaki “yaş doğrulaması belirteci” üzerinden yapabilecek.
15 yaşından küçüklerin sosyal medya hesabı açmasına izin verilmeyecek. 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar için ise yaşlarına uygun güvenlik ve gizlilik önlemleri uygulanacak.
Ebeveynlere de çocuklarının hesap ayarlarını, kullanım sürelerini ve ücretli işlemlerini kontrol edebilmelerine yönelik araçlar sunulacak.
Ailelere hesap ve kullanım süresi kontrolü
Düzenlemenin başlamasıyla birlikte dolandırıcılık girişimlerine karşı da uyarılar yapıldı. Siber Güvenlik Başkanlığı, “Hesabınız kapatılacak” veya “Yaş doğrulamanızı hemen yapın” gibi ifadelerle gönderilen sahte SMS, e-posta ve sosyal medya bağlantıları üzerinden kişisel ve finansal bilgilerin ele geçirilmeye çalışıldığını bildirdi.
Bu kapsamda, e-Devlet ve yaş doğrulama hizmetlerini taklit eden çok sayıda sahte internet sitesi ve hesabın erişime engellendiği belirtildi.
Yaş doğrulama mesajlarıyla dolandırıcılığa dikkat
Vatandaşların işlem öncesinde internet adresini dikkatlice kontrol etmesi, resmi siteleri taklit eden farklı uzantılı veya yanıltıcı adreslerden uzak durması gerekiyor. SMS, e-posta ve sosyal medya üzerinden gönderilen bağlantılara tıklanmaması, e-Devlet şifresi ve SMS doğrulama kodlarının hiçbir kişiyle paylaşılmaması da önem taşıyor.
Yetkililer ayrıca telefonla arayarak yaş doğrulaması bahanesiyle ücret, banka veya kredi kartı bilgisi isteyen kişilere karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.
Yaş doğrulama işlemi e-Devlet üzerinden ücretsiz olarak gerçekleştirilecek.