16 Temmuz 1054, Hristiyanlık tarihinin en önemli dönüm noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Bu tarihte, Roma Katolik Kilisesi ile Doğu Ortodoks Kilisesi arasındaki ayrılık resmiyet kazandı. Tarihe "Büyük Ayrılık" (Great Schism) olarak geçen olay, yüzyıllardır süren dinî ve siyasî anlaşmazlıkların zirve noktası oldu.
Papa IX. Leo'nun temsilcisi Kardinal Humbert, İstanbul'daki Ayasofya'ya giderek Patrik I. Mihail Kerularios'u aforoz eden belgeyi sunağın üzerine bıraktı. Patrik Kerularios ise kısa süre sonra Kardinal Humbert ve beraberindeki heyeti aforoz etti.
Böylece Batı'daki Roma Kilisesi ile Doğu'daki Konstantinopolis Kilisesi arasındaki bağlar fiilen koptu.
Ayrılığın temelinde yalnızca dinî görüş farklılıkları bulunmuyordu. Papa'nın tüm Hristiyan dünyası üzerindeki otorite iddiası, Kutsal Ruh'un kaynağına ilişkin Filioque tartışması, ibadet dili, litürjik uygulamalar ve Doğu Roma ile Batı Avrupa arasındaki siyasî rekabet de krizi derinleştiren başlıca unsurlar arasında yer aldı.
1054'te yaşanan bu gelişme, Hristiyan dünyasını iki büyük mezhebe ayırdı. Batı'da Roma merkezli Katolik Kilisesi güçlenirken, Doğu'da İstanbul merkezli Ortodoks Kilisesi bağımsız yapısını sürdürdü.
Aradan yaklaşık bin yıl geçmesine rağmen, 1054'te yaşanan Büyük Ayrılık, Hristiyanlık tarihinin en önemli kırılma noktalarından biri olarak kabul edilmeye devam ediyor.