- AB mekanizmanın devreye alınmasını kolaylaştırırken, ilk askı süresi 9 aydan 12 aya çıkarıldı. Uzatma süresi ise 18 ay yerine 24 aya yükseltilerek.
- AB'nin ilgili ülkeyle sorunların giderilmesi için daha uzun bir süre tanıması amaçlandı.
- Düzenleme gündeme geldiğinde, AB'nin bu yeni tedbirlerle özellikle İsrail vatandaşlarını hedef alabileceği ihtimali gündeme gelmişti.
- Halihazırda İsrail, İngiltere, Brezilya, Japonya ve Batı Balkan ülkeleri dahil 61 ülkenin vatandaşı, 180 günlük dönemde 90 güne kadar Şengen Bölgesi'ne vizesiz seyahat edebiliyor.
AB Konseyi'nin onayladığı yeni düzenleme, bir üçüncü ülkenin vize serbestisinden doğan avantajları kötüye kullanması veya AB'nin çıkarlarına aykırı hareket etmesi durumunda Birliğin daha hızlı ve etkili tepki vermesini sağlayacak.
Yeni düzenlemenin temel amacı, AB'nin dış politikası ve güvenliği ile uyumlu olmayan eylemlere karşı vize muafiyetini bir diplomatik araç olarak daha etkin kullanmaktır.
Yeni askıya alma gerekçeleri
Güncellenen mekanizma, mevcut sistemdeki sınırları genişleterek AB'ye üç yeni ana alanda vize serbestisini askıya alma yetkisi tanıyor:
- Vize Politikası Uyumsuzluğu: Ülkenin, AB'nin vize politikasıyla uyumlu olmaması.
- Altın Vize Programları: Gerçek bir bağ olmaksızın yabancılara vatandaşlık satan "yatırım yoluyla vatandaşlık" (golden visa) programlarının sürdürülmesi.
- İnsan Hakları İhlalleri: İnsan hakları ihlalleri gibi nedenlerle ilgili ülkeyle AB arasındaki ilişkilerin kötüleşmesi.
Süreç ve yürürlük tartışma konusu
Yeni düzenleme ile askıya alma sürecinin kendisi de uzatıldı ve güçlendirildi. Sorunların giderilmesi halinde vize muafiyeti geri verilecek; aksi takdirde tamamen kaldırılması gündeme gelebilecek.
Düzenleme, AB Resmi Gazetesi'nde yayımlandıktan 20 gün sonra yürürlüğe girecek.
Daha önce AB, Rus vatandaşlarına yatırım yoluyla vizesiz seyahat imkanı sağladığı gerekçesiyle sadece bir kez Vanuatu Cumhuriyeti'ne yönelik vize muafiyetini askıya almıştı. Yeni ve genişletilmiş yetki ile AB'nin gelecekteki diplomatik gerilimlerde bu aracı daha sık kullanması bekleniyor.