VOA Türkçe’nin konuya ilişkin yorum talebine yanıt veren ABD Dışişleri Bakanlığı, politikalarında bir değişiklik olmadığını kaydetti.
Yazılı açıklama yapan bakanlık, “Türkiye'ye F-35 tedariki için gerekli şartlar herkesçe biliniyor ve politikamız değişmedi. Türkiye'nin NATO ile birlikte çalışabilirliğini sürdürmesi ABD'nin kritik bir önceliği olmaya devam ediyor” ifadelerini kullandı.
Bakanlık Türkiye’nin F-35 alımı ya da F-35 programına dönüşü ile ilgili görüşmeler konusundaki soruları yanıtsız bıraktı.
Türkiye, kurucu ortaklarından olduğu F-35 programından, Rusya’dan S-400 füze savunma sistemi satın almasının ardından çıkarılmış, Amerikalı yetkililer S-400’lerin beşinci nesil savaş uçağı olan F-35’ler için güvenlik riski oluşturduğunu belirtmişti.
2019 yılında Rusya’dan S-400 sistemi satın alan Türkiye, Rusya ile kapsamlı savunma işbirliği yapan ülkelere yaptırım öngören CAATSA kapsamında yaptırım uygulanan ilk NATO ülkesi olmuştu.
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Salı günü bakanlığın 2025 yılı bütçe görüşmelerinde "F-35’lerle ilgili 6 tane uçağımız var orada. Amerikalılar da bu F-35 konusunda biz Kaan uçağını yapabileceğimizi ve uçtuğunu da görünce biraz düşünceleri de değişti. Onlar kendileri de F-35’i de verebileceklerini ifade ediyorlar. Hem üretim payımızın tekrar bize verilmesinde ısrar ediyoruz, hem de 40 tane F-35 almak isteğimizi bildirdik. Bu konuda da daha henüz öyle bir gelişme olmadı, oldukça bildiririz" demişti.
Güler, “Şimdi, bu son Amerikalılar'la görüşmelerimizde S-400'le ilgili de işte ‘Şunu yapacaksınız, bunu yapacaksınız’ dediler hepsini reddettik. Şu anda hâlen, bizim kabul ettiğimiz merkezde olmak kaydıyla Amerikalılar'ın da herhangi bir itirazı kalmadı S-400'lerle ilgili” diye konuşmuştu.
Ancak ABD, Türkiye'nin Rusya’dan aldığı S-400’lerin, NATO’nun ortak güvenlik mimarisini zafiyete uğratacağına sık sık dikkat çekiyordu.
ABD Dışişleri Bakanlığı geçen Mart ayında VOA Türkçe'ye yaptığı açıklamada, Rus S-400 sisteminin NATO teçhizatı ile uyumlu olmadığını ve bu sistemin NATO teknolojisinin güvenliğini tehdit ettiğini vurgulamıştı.
Bakanlık sözcüsü, sistemin Türkiye'nin NATO müttefiki olarak taahhütleriyle uyumlu olmadığının altını çizerek, Türkiye'ye S-400 sistemini muhafaza etmemesi çağrısını yinelemişti.
Sözcü, S-400 konusu çözülürse ve çözüldüğünde, ABD'nin F-35 programı konusunda Türkiye ile yapılacak bir görüşmeyi memnuniyetle karşılayacağını belirtmişti.