İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Gazze'deki esir takası ve ateşkes müzakerelerine ilişkin yaptığı açıklamada, 60 gün sürecek bir ateşkes anlaşmasının yakında sağlanabileceğini ve bunun Gazze’deki İsrailli esirlerin yarısının serbest bırakılmasını sağlayabileceğini söyledi.
Ancak Netanyahu’nun bu süreci yavaşlatmakla suçlandığı, koalisyonun ise parçalanma riskiyle karşı karşıya olduğu bildiriliyor.
“Tüm hedeflere ulaşacağız”
Netanyahu, ABD merkezli Fox News’e verdiği demeçte, İsrail’in Gazze’deki tüm askeri ve siyasi hedeflerine ulaşacağına inandığını, bu hedefler arasında Hamas’ın yok edilmesinin de bulunduğunu söyledi.
Esir yakınları sokakta
İsrail’de esirlerin ailelerini temsil eden grup, hükümete baskıyı artırıyor. Dün Tel Aviv'de binlerce kişi sokağa çıkarak Netanyahu’dan vakit kaybetmeden kapsamlı bir takas anlaşması imzalamasını talep etti.
Grup yaptığı açıklamada, “Müzakerelerdeki ilerlemenin önündeki engel siyasi hesaplar. Netanyahu bilsin ki tarih, kurtuluşu mu yoksa koltuğunu mu seçtiğini yazacak,” dedi.
Aynı açıklamada, hükümetin ve güvenlik kabinesinin çoğunluğunun anlaşmayı desteklediği, bu fırsatın kaçırılmasının “felaket” olacağı vurgulandı.
Koalisyon krizi büyüyor
İsrail devlet televizyonu Kan’a göre, aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, Gazze'de bir ateşkes anlaşması imzalanması halinde hükümetten çekilebileceğini belirtti.
Maliye Bakanı Bezalel Smotrich de benzer çizgide bulunuyor. Netanyahu’nun, koalisyonun dağılmasını önlemek için bu iki bakanla özel görüşmeler yürüttüğü bildirildi.
Muhalefet ise Netanyahu’yu süreci uzatmakla suçluyor. Demokratlar Partisi lideri Yair Golan, “Bu insanlar (Netanyahu, Ben-Gvir, Smotrich) siyasi çıkarları için ülkeyi uçuruma sürüklüyor. Esirlerin hayatı, onların koltuğundan daha az değerli,” dedi.
Yeni harita yeni kriz
İsrail, arabulucu Katar’ın talebi üzerine Gazze’den çekilmeye ilişkin yeni haritalar sundu. Ancak Kanal 12’ye göre, İsrail’in önceki haritalarını Hamas kabul etmeyeceğini açıkça belirtmişti.
Yeni sunulan haritalarda Mourag Koridoru gibi bölgelerde İsrail askerî varlığının sürmesi öneriliyor.
Hamas ise bu öneriyi reddediyor. Bir Filistinli yetkiliye göre, İsrail’in Gazze’nin %40’ından fazlasında kalma ısrarı, müzakereleri ciddi şekilde çıkmaza soktu.
Buna rağmen İsrail medyası, müzakerelerin tamamen kopmadığını ve tarafların hâlâ arabulucularla temas halinde olduğunu bildiriyor.
Müzakere taslağ
Doha’daki müzakerelere dair sızan bilgilere göre, mevcut anlaşma taslağı şu maddeleri içeriyor:
- 60 gün ateşkes,
- 10 canlı İsrailli esirin serbest bırakılması (ilk gün 8, 50. gün 2),
- 18 İsrailli cenazenin üç aşamada iadesi,
- Filistinli tutukluların serbest bırakılması,
- Gazze’ye insani yardımın artırılması,
- ABD Başkanı Donald Trump’ın sürecin garantörü olması.
Rakamlarla: Filistinli ve İsrailli esirler
İsrail’in verilerine göre, Gazze’de 50 İsrailli esir bulunuyor, bunların 20’si hayatta. Öte yandan İsrail hapishanelerinde 10.800’den fazla Filistinli esir var.
Filistinli ve uluslararası insan hakları kuruluşlarına göre bu tutuklular, sistematik işkence, kötü muamele ve tıbbi ihmalle karşı karşıya.