- BM, Sudan'da cinsel şiddetin savaş yöntemi olarak sistematik biçimde kullanıldığını açıkladı.
- Nisan 2023'ten bu yana doğrulanan 546 olayda 838 kişi mağdur oldu.
- Vakaların yüzde 87'si Birleşik Arap Emirlikleri’nin desteklediği Hızlı Destek Kuvvetleri’nin üniformasını giyen milisler ve bağlantılı gruplarla ilişkilendirildi.
- BM, cezasızlığın sürmesi halinde şiddet döngüsünün yıllarca devam edebileceği uyarısında bulun
Sudan'da yaklaşık üç yıldır devam eden iç savaş, on binlerce kişinin ölümüne ve milyonlarca insanın yerinden edilmesine yol açarken, Birleşmiş Milletler'in son raporu savaşın en ağır insan hakları ihlallerinden birini gözler önüne serdi. Rapora göre cinsel şiddet, çatışmalarda sistematik şekilde bir savaş silahı olarak kullanılıyor.
2023 yılında Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) arasında başlayan iç savaş üçüncü yılına yaklaşırken, ülkedeki insani kriz daha da derinleşiyor. Çatışmalarda şimdiye kadar 30 binden fazla kişi hayatını kaybetti, milyonlarca kişi evlerini terk etmek zorunda kaldı.
Birleşmiş Milletler'in savaş sırasında yaşanan insan hakları ihlallerine ilişkin yayımladığı son rapor ise çatışmaların en karanlık yönlerinden birini ortaya çıkardı. Raporda, Nisan 2023'ten bu yana cinsel şiddet, toplu tecavüz ve benzeri saldırıların sistematik biçimde savaş yöntemi olarak kullanıldığı belirtildi.
Rapora göre doğrulanan 546 ayrı olayda toplam 838 kişi cinsel şiddetin mağduru oldu. Ancak Birleşmiş Milletler, güvenlik endişeleri, damgalanma korkusu ve adalete erişim eksikliği nedeniyle gerçek sayının bunun çok üzerinde olabileceğine dikkat çekti.
"Bu bireysel suç değil"
Birleşmiş Milletler, belgelenen saldırıların münferit olaylar olmadığını vurguladı. Raporda bu ihlallerin, savaş suçu ve insanlığa karşı suç kapsamına girebilecek sistematik saldırılar olduğu ifade edildi.
Doğrulanan 546 olayın yalnızca 48'inin resmi makamlara bildirildiği belirtilirken, vakaların yüzde 87'sinin Hızlı Destek Kuvvetleri üniforması giyen milisler ve onlara bağlı gruplarla ilişkilendirildiği kaydedildi.
Tanık ifadeleri yaşanan dehşeti gözler önüne serdi
Raporda yer verilen tanık anlatımları, savaşın siviller üzerindeki yıkıcı etkisini de ortaya koydu.
Yaşadıklarını anlatan bir Sudanlı kadın, milislerin evlerine baskın düzenlediğini belirterek, "Kocam bizi korumaya çalıştı. Kapıyı kırıp içeri girdiler ve onu başından vurdular. Birkaç gün sonra kızım hastalandı ve babasından yedi gün sonra hayatını kaybetti. Kaynanam da oğlunun ölümünden dokuz gün sonra öldü. El-Faşir'de yaşadıklarımız gerçekten çok kötüydü. İnsanları dövüyor, kötü muamele ediyor ve cinsel saldırılarda bulunuyorlardı." ifadelerini kullandı.
El-Ubeyd için yeni alarm
Birleşmiş Milletler, bugün benzer bir insani felaketin stratejik öneme sahip El-Ubeyd kentinde yaşanabileceği uyarısında bulundu.
Aylardır Hızlı Destek Kuvvetleri'nin kuşatması altında bulunan kentte, El-Faşir'de yaşanan ağır insan hakları ihlallerinin tekrarlanmasından endişe ediliyor.
BM, Sudan'da faillerin cezasız kalmasının şiddeti daha da teşvik ettiğini belirterek, uluslararası toplumun hesap verebilirliği sağlamak için daha güçlü adımlar atması gerektiğini vurguladı. Raporda, cezasızlığın devam etmesi halinde ülkedeki şiddet döngüsünün uzun yıllar sürebileceği uyarısı yapıldı.