- Çocuklarda birkaç saniye süren ve seslenildiğinde tepki verilmeyen ani dalma ataklarının, dikkat dağınıklığı değil absans epilepsisi belirtisi olabileceği bildirildi.
- En sık 4-14 yaş aralığında rastlanan bu durumun sıradan dalgınlıktan ayrılmasında ve kesin tanısında özellikle EEG incelemesinin belirleyici olduğu vurgulandı.
- İlaç tedavisine yüksek oranda olumlu yanıt veren nöbetlerin, doğru tanı ve uygun takip ile kontrol altına alınarak sorunsuz bir yaşam sağlanabildiği ifade edildi.
Çocukların gün içerisinde kısa süreliğine bir noktaya bakarak çevreleriyle iletişimini kesmesi, her zaman dikkat dağınıklığından kaynaklanmayabiliyor. Özellikle birkaç saniye süren ve tekrarlayan dalma atakları, absans epilepsisi olarak bilinen nöbet tipinin belirtisi olabiliyor. Medipol Bahçelievler Üniversite Hastanesi Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Zahide Mail Gürkan, sıradan dalgınlıkla epileptik nöbetlerin birbirinden ayrılmasının erken tanı açısından önem taşıdığını belirtti.
Absans epilepsisi nedir, belirtileri nelerdir?
Absans nöbetleri, kişinin kısa süreliğine çevresinde olup bitenlere yanıt veremediği, aniden başlayıp sona eren epileptik nöbetler olarak tanımlanıyor. Nöbet sırasında kişi yaptığı işi bir anda bırakabiliyor, bakışlarını sabit bir noktaya yöneltebiliyor ve kendisine seslenildiğinde tepki vermeyebiliyor. Birkaç saniye sonra ise herhangi bir şey olmamış gibi yarım bıraktığı işine devam edebiliyor. Bu nedenle özellikle çocuklarda görülen absans nöbetleri, aileler ve öğretmenler tarafından sıradan bir dalgınlık olarak değerlendirilebiliyor.
Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Zahide Mail Gürkan, absans nöbetlerinin karakteristik özelliğini şu sözlerle anlattı:
“Absans nöbetleri esas olarak kişinin aniden durması, dalması, çevresine cevap vermemesi şeklinde ani başlayan ve ani sonlanan epileptik nöbetlerdir.”
Çocuklarda dalgınlık ile absans nöbeti nasıl ayırt edilir?
Günlük yaşamda yaşanan her dalgınlık epilepsi belirtisi anlamına gelmiyor. Stres, uyku sorunları ve bazı metabolik durumlar da kişinin dikkatinin dağılmasına veya çevresine ilgisiz görünmesine yol açabiliyor. Ancak sıradan dalgınlıkla absans nöbeti arasında önemli bir fark bulunuyor. Normal dalgınlık sırasında kişi kendisine seslenildiğinde veya dikkati çekildiğinde tepki verebiliyor. Absans nöbetinde ise kişi kısa süreliğine çevresinden gelen uyarılara yanıt vermiyor.
Doç. Dr. Gürkan, bu ayrımı şu ifadelerle açıkladı:
“Normal dalan bir kişinin dikkatini çekebiliriz, seslendiğimizde kendine gelebilir ve etrafına bakabilir. Ancak absans nöbetinde tamamen bir cevapsızlık vardır.”
Absans nöbetleri en çok hangi yaşlarda görülüyor?
Absans nöbetleri özellikle çocukluk döneminde ortaya çıkabiliyor. Doç. Dr. Gürkan, bu nöbetlerin 4-14 yaş aralığında daha sık görülebildiğini belirtti. Bununla birlikte absans nöbetleri bazı kişilerde erişkinlik dönemine kadar devam edebiliyor veya ilk kez yetişkinlikte ortaya çıkabiliyor. Uzman isim, absans nöbetlerinin farklı epilepsi sendromlarıyla ilişkili olabileceğini ve bazı hastalarda başka nöbet tiplerinin de görülebileceğini ifade etti.
Bu nedenle tekrarlayan dalma ataklarının yalnızca davranışsal bir durum olarak değerlendirilmemesi önem taşıyor.
Absans epilepsisi tanısı nasıl konulur?
Absans nöbetlerinden şüphelenilen kişilerde tanı sürecinin temelini ayrıntılı hasta öyküsü ve nörolojik değerlendirme oluşturuyor. Nöbetin ne kadar sürdüğü, nasıl başladığı ve kişinin bu sırada çevresine yanıt verip vermediği gibi bilgiler önem taşıyor. Özellikle nöbete tanık olan aile bireylerinin veya öğretmenlerin gözlemleri, tanı sürecine katkı sağlayabiliyor. Mümkünse nöbet sırasında kaydedilen görüntüler de hekimin değerlendirmesine yardımcı olabiliyor.
Doç. Dr. Gürkan, tanıda elektroensefalografi (EEG) incelemesinin önemine dikkat çekerek şunları söyledi:
“Hastayı ayrıntılı olarak dinlemek, öyküsünü almak, mümkünse nöbeti gözlemlemek ve sonrasında muayenesini yapmak önemli. Özellikle EEG, böyle bir epilepsi nöbetine tanı koymada çok önemli.”
Uzman isim, gerekli görülen hastalarda beyin görüntüleme yöntemleri ve farklı tetkiklerden de yararlanılabileceğini belirtti.
Absans epilepsisi tedavi edilebilir mi?
Absans nöbetleri, birçok hastada ilaç tedavisine iyi yanıt verebilen epileptik nöbet tipleri arasında yer alıyor. Doç. Dr. Gürkan, uygun tanı ve tedaviyle çok sayıda hastanın nöbetleri kontrol altında tutularak günlük yaşamına devam edebildiğini ifade etti. Epilepsinin kişinin karakterini veya üretkenliğini belirleyen bir hastalık olmadığını vurgulayan Gürkan, şu değerlendirmede bulundu:
“Doğru tanı ve doğru tedaviyle sorunsuz bir yaşam sürmek mümkün. Özellikle epilepsi hastaları için bunu bilmek önemli. Doğru tanıya ve tedaviye ulaşmak önemli.”
Uzmanlar, özellikle çocuklarda sık tekrarlayan, ani başlayan ve seslenildiğinde yanıt alınamayan kısa süreli dalma ataklarının nöroloji uzmanı tarafından değerlendirilmesinin önemine dikkat çekiyor.