- Yıldız oluşumunun altın çağı, yaklaşık 10 milyar yıl önce gerçekleşen ve "Kozmik Öğlen" (Cosmic Noon) olarak adlandırılan dönemdi.
- Bilim insanları, gelecekte var olacak tüm yıldızların %95’inin zaten doğmuş olduğunu tahmin ediyor.
- Eski yıldızlar patladığında malzemelerini uzaya saçsa da, her döngüde kullanılabilir gaz ve toz miktarı azaldığı için "evler" (yıldızlar) giderek küçülüyor ve seyrekleşiyor.
- Evren genişledikçe enerji yayılıyor. Yakıt bittiğinde ve yeni yıldız doğmadığında, evrenin mutlak bir karanlık ve soğukluğa gömüleceği "Isı Ölümü" senaryosu öne çıkıyor.
Bir yıldızın doğumu ve ölümü: Neden artık daha zor?
Yıldızlar, bulutsu (nebula) adı verilen devasa gaz ve toz bulutlarının kütleçekimi etkisiyle çökmesi sonucu oluşur. Ancak bu süreç sonsuz bir döngü değildir.
Profesör Douglas Scott’un benzetmesiyle; elimizdeki inşaat malzemeleriyle bir ev yapıp sonra onu yıkıp tekrar yapmaya benziyor. Her seferinde bazı malzemeler ziyan olur ve bir sonraki ev daha küçük olur.
Evrendeki hidrojen atomları nükleer füzyonla helyuma dönüşürken enerji açığa çıkarır. Ancak evren genişledikçe bu gazlar birbirinden uzaklaşır ve yoğunlaşmaları zorlaşır.
Euclid ve James Webb gibi teleskopların verileri, galaksilerin sıcaklığının milyarlarca yıl içinde kademeli olarak düştüğünü kanıtlıyor. Toz bulutlarının yaydığı ısının azalması, daha az "sıcak ve dev" yıldızın doğduğuna işaret ediyor.
Kozmik son: Büyük donma (ısı ölümü)
Evrenin nihai sonuna dair en güçlü teori olan Büyük Donma (Big Freeze), yıldızların yakıtı bittiğinde ve yenileri oluşmadığında gerçekleşecek. Galaksiler birbirinden o kadar uzaklaşacak ki, gökyüzü tamamen kararacak.
Ancak endişelenmek için henüz çok erken. Güneşimiz gibi düşük kütleli yıldızların yaklaşık 5 milyar yılı daha var.
Gökbilimciler, yeni yıldız oluşumunun tamamen durması için 10 ila 100 trilyon yıl gerektiğini öngörüyor. Evrenin tamamen soğuması ve enerjisinin tükenmesi için ise "kenvigintilyon" (78 sıfırlı bir sayı) yıl kadar bir süre biçiliyor.