Ödeme yöntemi
Middle East Eye’a konuşan kaynaklara göre, Tahran bu sistemleri Çin'e ham petrol vererek temin ediyor.
Arap dünyasından istihbarat bilgilerine erişimi olan iki yetkili, ABD’nin bölgedeki müttefiklerinin bu gelişmelerden haberdar olduğunu ve Beyaz Saray’a da bilgi verildiğini aktardı. Kaynaklar, İran’a kaç adet sistemin teslim edildiğini açıklamazken, ödeme yöntemi olarak petrol takasının kullanıldığını vurguladı. ABD Enerji Bilgi Dairesi’ne göre İran’ın petrol ihracatının yaklaşık %90’ı Çin’e gidiyor.
Bu sevkiyatlar, İsrail’in 12 gün süren saldırılarında İran’ın çok sayıda balistik füze rampasını imha etmesinin ardından gerçekleşti. İsrail ayrıca bazı üst düzey İranlı generalleri ve bilim insanlarını hedef almıştı. Buna rağmen Tahran, saldırılar sırasında Tel Aviv ve Hayfa'daki stratejik hedefleri vurmayı başardı.
Çin-İran ilişkileri
Bu yeni teslimatlarla birlikte Çin ve İran arasındaki savunma iş birliği derinleşiyor. 1980'lerin sonlarında İran, Çin'den HY-2 Silkworm füzelerini Kuzey Kore aracılığıyla temin etmişti. 2010 yılında da İran’ın Çin’den HQ-9 hava savunma sistemleri aldığı iddia edilmişti. Bugün İran’ın envanterinde S-300 sistemlerinin yanı sıra Çin üretimi HQ-2, HQ-9 gibi sistemler ve yerli yapım Hordad ve Bavar-373 platformları yer alıyor.
Ancak uzmanlara göre bu sistemlerin, İsrail Hava Kuvvetleri'nin kullandığı F-35 gibi beşinci nesil hayalet savaş uçaklarına karşı etkinliği sınırlı.
MEE’ye göre, Çin halihazırda HQ-9 ve HQ-16 sistemlerini Pakistan’a ihraç ediyor; Mısır’ın da HQ-9 sistemine sahip olduğu bildiriliyor.