Adım, Tahran’ın Batı merkezli finansal yaptırımları aşmak amacıyla alternatif ödeme kanallarına yöneldiğini ortaya koyuyor.
Savunma ihracatı için kripto ve takas modeli
Financial Times tarafından incelenen tanıtım dokümanlarına göre, İran Savunma Bakanlığı’na bağlı Savunma İhracat Merkezi (Mindex), yabancı hükümetlerle yapılacak silah satışlarında;
- Kripto paralar,
- Takas (barter) anlaşmaları,
- İran riyali üzerinden ödeme kabul edilebileceğini belirtiyor.
Bu yaklaşım, bir devletin stratejik askeri sistemlerin ihracatında kriptoyu açık biçimde ödeme aracı olarak sunması açısından nadir bir örnek olarak değerlendiriliyor.
Balistik füzeler, İHA’lar ve savaş gemileri katalogda
Devlete bağlı Mindex, 35 ülkeyle müşteri ilişkisi bulunduğunu öne sürerken, tanıtım materyallerinde yer alan silah sistemleri arasında şunlar bulunuyor:
- Emad balistik füzeleri,
- Shahed serisi insansız hava araçları,
- Şehid Süleymani sınıfı savaş gemileri,
- Kısa menzilli hava savunma sistemleri,
- Küçük silahlar, roketler ve gemi savar seyir füzeleri.
Batılı hükümetler ve BM raporlarına göre, bu sistemlerin bir kısmı daha önce İran destekli silahlı gruplar tarafından Orta Doğu’da kullanıldı.
Yaptırımlar soruluyor, “teslimat garantisi” veriliyor
Mindex’in çok dilli internet sitesinde yer alan “sıkça sorulan sorular” bölümünde, yaptırımlar nedeniyle sözleşmelerin uygulanıp uygulanamayacağı da ele alınıyor. Bu soruya verilen yanıtta, İran’ın yaptırımları aşmaya yönelik devlet politikalarına atıf yapılarak, “sözleşmenin uygulanmasında sorun yaşanmayacağı ve ürünün en kısa sürede teslim edileceği” ifade ediliyor.
Platformda ayrıca, güvenlik onayına tabi olmak kaydıyla, ürünlerin İran’da yerinde incelenebileceği de belirtiliyor.