Kelimeler, sadece birer iletişim aracı değil, aynı zamanda düşünce dünyamızı şekillendiren en temel yapı taşlarıdır. Doğru kelime seçimi, kişisel ifademizi güçlendirirken, yanlış kullanımlar iletişim kazalarına neden olmaktadır. Sözlüklerdeki tanımıyla dikkat çeken kemer ifadesinin dilimizdeki yeri ve kullanım alanları merak konusudur.
Kemer ne demek? TDK sözlük anlamı
Farsça kökeninden dilimize geçmiş ve Türkçenin ses yapısına uyarlanan bu ifade, bağlama göre değişen çeşitli nüansları barındırır. Resmi kayıtlardaki anlam dökümü şu şekildedir.
- isim Bele dolayarak toka ile tutturulan, kumaş, deri veya metalden yapılan bel bağı
- Etek, pantolon vb. giysilerin bele gelen bölümü
- Emniyet kemeri
- sıfat Tümsekli
- anatomi Kemiklerden oluşan yay biçimindeki yapı
- jeoloji Katmanlı kayaçlarda bir kıvrımın kabarık tepe yeri, tekne karşıtı
- mimarlık İki sütun veya ayağı birbirine üstten yarım çember, basık eğri, yonca yaprağı vb. biçimlerde bağlayan ve üzerine gelen duvar ağırlıklarını, iki yanındaki ayaklara bindiren tonoz bağlantı
- eskimiş Özellikle yolculukta kullanılan, üzerinde altın, para yerleştirmeye yarar gözleri olan meşin kuşak
Kemer kelimesinin doğru kullanım şekilleri
Gerek günlük dilde gerekse edebi eserlerde kelimenin nasıl kullanıldığını gösteren örnekler şöyledir.
- Nihat elinde tuttuğu kemeri denize fırlatıp attı.
- Kemer burun.
- Kaş kemeri. Damak kemeri. Ayak kemeri.
- Büyük bir camiydi bu. Minareleri, kubbeleri, kemerleri ve parmaklıklı pencereleri filan hepsi tamamdı.
Kemer kelimesi içeren atasözleri ve deyimler
Anlatımı kuvvetlendiren ve bu kelimeyi içeren kalıplaşmış sözler TDK verileriyle aşağıdadır.
- Kemer (veya kemerini) sıkmak
- Kemeri dolu olmak
TDK kayıtlarında kemer ile başlayan veya biten birleşik kelimeler
Gerek günlük dilde gerekse terim anlamıyla kemer sözcüğü, birçok birleşik yapının ana unsuru konumundadır.
- Kemer bağlama
- Kemer gözü
- Kemer patlıcanı
- Bel kemeri
- Emniyet kemeri
- Hafifletme kemeri
- Su kemeri
