- Mogadişu'da hükümet karşıtı miting öncesinde muhalefet destekçileri ile güvenlik güçleri arasında silahlı çatışmalar çıktı.
- Muhalefet, Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud'u görev süresini uzatmaya çalışmakla suçlarken hükümet iddiaları reddetti.
- Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres ve ABD, taraflara şiddetten kaçınma ve diyalog çağrısı yaptı.
- Çatışmaların ardından istihbarat yetkililerinin arabuluculuğuyla taraflar arasında ateşkes sağlandı.
Somali'nin başkenti Mogadişu'da hükümet karşıtı gösteri hazırlıkları sırasında muhalefet destekçileri ile güvenlik güçleri arasında iki gün boyunca süren çatışmalar yaşandı.
Başkentin çeşitli mahallelerinde ağır silah sesleri ve patlamalar duyulurken, çok sayıda sivil evlerini terk etmek zorunda kaldı.
Howlwadaag bölgesinde yaşayan Abdullahi Mohamed, yaşananları şöyle anlattı:
"Yoğun ağır silah sesleri duyduk ve insanlar evlerinden kaçıyordu. Birçok aile daha güvenli yerlere gitmek için bölgeden ayrıldı."
Çatışmalar, seçim sistemi ve anayasal düzenlemeler konusunda hükümet ile muhalefet arasında uzun süredir devam eden siyasi gerilimin yeni bir aşamaya ulaştığını gösterdi.
Muhalefet hükümeti suçladı
Muhalefet liderleri, düzenlenmesi planlanan gösterinin hükümetin anayasal ihlalleri ve Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud'un görev süresini uzatma girişimlerini protesto etmeyi amaçladığını savundu.
Eski Başbakan Hasan Ali Khaire, güvenlik güçlerinin muhalif isimleri hedef aldığını öne sürerek şu açıklamayı yaptı:
"24 saatten kısa süre içinde ikinci kez Hasan Şeyh Mahmud, barışçıl toplantılarımıza karşı silahlı güçlerin kullanılmasını emretti."
Khaire, saldırı sırasında evinde geleneksel liderler, siyasetçiler ve toplum temsilcileriyle toplantı halinde olduklarını söyledi.
Hükümet silahlı milisleri sorumlu tuttu
Mogadişu polisi ise olayların barışçıl gösterilerle ilgisi olmadığını savundu. Yapılan açıklamada, çatışmaların silahlı grupların düzenlediği organize saldırılar sonucu meydana geldiği belirtildi.
Polis açıklamasında şu ifadeler yer aldı:
"Bu olaylar barışçıl kamu gösterilerinin organizasyonu değil, başkentin güvenliğini, düzenini ve istikrarını doğrudan tehdit eden koordineli silahlı eylemlerdir."
Yetkililer, güvenlik güçlerinin saldırıları püskürttüğünü ve olayları organize eden kişi ve grupların belirlenmesi için soruşturma başlatıldığını duyurdu.
Khaire'nin evinde silah bulunduğu iddiası
Çatışmaların ardından Somali Ulusal İstihbarat ve Güvenlik Ajansı Başkanı'nın yürüttüğü arabuluculuk girişimleri sonucunda taraflar arasında gerginlik azaltıldı.
Daha sonra gazetecilere açıklama yapan Benadir Bölgesi Polis Komiseri Mahdi Omar, Khaire'nin evinde yapılan silah aramasında ağır makineli tüfeklerin ele geçirildiğini öne sürdü.
Omar, operasyon sırasında can kayıpları yaşandığını doğruladı ancak ölen ya da yaralananların sayısına ilişkin bilgi vermedi.
BM ve ABD'den itidal çağrısı
Çatışmalar uluslararası toplumun da tepkisini çekti. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres, olaylarda sivillerin öldüğünü, yaralandığını ve kritik altyapının zarar gördüğünü belirtti.
Guterres açıklamasında şunları kaydetti:
"Genel Sekreter, siyasi çıkar elde etmek amacıyla gerçekleştirilen tüm şiddet eylemlerini ve şiddete teşvik girişimlerini güçlü şekilde kınamaktadır."
BM, taraflardan sivilleri korumalarını ve siyasi anlaşmazlıkları diyalog yoluyla çözmelerini istedi.
ABD'nin Mogadişu Büyükelçiliği de çatışmaları "sorumsuzca" olarak nitelendirerek Somali liderlerine barışçıl çözüm çağrısında bulundu.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
"Somalili liderlerin tamamı istikrarı korumak ve anlaşmazlıkları barışçıl yollarla çözmek konusunda sorumluluk taşımaktadır. Önümüzdeki saatlerde ve günlerde atılacak adımlar Somali'nin güvenliği, birliği ve geleceği üzerinde kalıcı sonuçlar doğurabilir."
El Şebab tehdidi sürüyor
Yaşanan çatışmalar, Somali'nin bir yandan Al-Shabaab örgütüne karşı mücadele ettiği, diğer yandan devlet kurumlarını güçlendirmeye çalıştığı hassas bir dönemde meydana geldi.
Muhalefet, hükümetin uluslararası ortaklar tarafından eğitilen ve El Şebab'a karşı kullanılmak üzere donatılan güvenlik güçlerini siyasi rakiplerine karşı yönlendirdiğini iddia ederken, hükümet bu suçlamaları reddediyor.
Çatışmaların ardından kentte güvenlik önlemleri artırılırken, polis güçleri başlıca yollar ve kritik noktalar üzerinde konuşlandırılmaya devam ediyor.