- 2021’den bu yana kayıtlı silah sayısı yaklaşık 380 bin arttı.
- 2025, ruhsat ve silah sayısında rekor yıl oldu.
- Artışta koleksiyon ve spor amaçlı başvurular öne çıktı.
- Uzmanlar sistemin yeniden düzenlenmesi çağrısı yaptı.
Verilere göre 2024’te 367 bin 411 ruhsat sahibinin elinde 930 bin 121 silah bulunuyordu. Bu rakam, bir yıl içinde 107 binden fazla artış yaşandığını gösteriyor.
2023’te 843 bin 755, 2022’de 760 bin 218, 2021’de ise 658 bin 379 kayıtlı silah vardı. Böylece 2021-2025 döneminde toplam artış yaklaşık 380 bine ulaştı.
Ruhsat başvurularında koleksiyon ilk sırada
2025’te verilen izinlerin gerekçeleri incelendiğinde 21 bin 71 başvuru koleksiyon amacıyla yapıldı. 17 bin 601 başvuru spor amaçlıydı. 7 bin 254 başvuru ise kişisel korunma gerekçesiyle gerçekleşti
Buna rağmen Polonya, 100 bin kişi başına 2,5 ateşli silah oranıyla Avrupa Birliği içinde en düşük seviyede yer alıyor.
Sistem tartışma konusu oldu
Eski polis memuru ve güvenlik uzmanı Dariusz Loranty, Euronews’e verdiği röportajda mevcut ruhsat sisteminin değiştirilmesi gerektiğini savundu.
Loranty’ye göre silah verme sürecinde polisin hem denetleyici hem karar verici konumda olması kuvvetler ayrılığı ilkesine aykırı. Ruhsat kararlarının sivil idare tarafından verilmesini, polisin ise kamu güvenliği çerçevesinde sürece dahil olmasını öneriyor.
Uzman ayrıca psikiyatrik muayenelerin daha kapsamlı yapılması gerektiğini belirtiyor. Özellikle ruhsal sağlık değerlendirmelerinin yüzeysel olmaması ve birden fazla kontrolden geçmesi gerektiğini vurguluyor.
Silah sahipliği ve toplumsal etkiler
Loranty, silahların potansiyel suçlular için caydırıcı olabileceğini ifade ederken, silah sahipliğinin bireylerin davranışlarını ve sorumluluk duygusunu değiştirdiğini savunuyor.
Polonya yasalarına göre alkol etkisi altındayken silah taşımak veya bulundurmak kesin olarak yasak.
Uzman, silahlanma artışının Rusya ile olası bir savaş korkusundan çok, suç oranlarına yönelik endişelerden kaynaklandığını öne sürüyor.
Yeni düzenleme teklifi
Polonya 2050 parlamento grubunun sunduğu taslak, tüm ruhsat sahipleri için düzenli tıbbi ve psikolojik muayeneleri zorunlu hale getirmeyi öngörüyor.
Taslağa göre 70 yaşına kadar her 5 yılda bir 70 yaşından sonra her 2 yılda bir sağlık sertifikası ibraz edilmesi gerekecek.
Düzenleme koleksiyoncular ve canlandırmacılar için bazı muafiyetler içeriyor. Ancak taslak avcılık camiasının tepkisini çekti. Benzer bir girişim daha önce Sejm’de ilk okumada reddedilmişti.
Avrupa ve ABD ile karşılaştırma
Küçük Silahlar Araştırması verilerine göre AB’de ortalama silah sahipliği 100 kişi başına 15,7 seviyesinde. En yüksek oran 32,4 ile Finlandiya’da. Onu Avusturya, Kıbrıs, Malta ve İsveç izliyor.
ABD’de ise 100 kişi başına yaklaşık 120 ateşli silah düşüyor. Bu oran, Avrupa ortalamasının katbekat üzerinde. ABD’de silah sahipliği anayasal güvence altında bulunuyor ve eyaletlere göre değişen daha liberal düzenlemeler uygulanıyor.
Tartışmalar sürecek
2025’in rekor yılı olması, Polonya’da silahlanma, kamu güvenliği ve bireysel haklar arasındaki dengenin daha yoğun tartışılacağının işareti olarak değerlendiriliyor.
Bir milyonu aşan silah sayısı, ülkenin güvenlik politikaları ve Avrupa içindeki konumu açısından yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.