Portekiz Savunma Bakanı Nuno Melo’nun temasları, Portekiz’in savunma politikasında teknoloji temelli ve sanayi odaklı bir dönüşüm hedeflediğini ortaya koydu.
Baykar ziyareti: Dünyada yapılanın en iyilerinden biri
Türkiye temasları çerçevesinde Baykar tesislerini ziyaret eden Nuno Melo, burada gördüğü teknolojik seviyenin Portekiz için yol gösterici olduğunu söyledi. Baykar’ın özellikle büyük boyutlu ve yapay zekâ destekli insansız hava sistemleriyle küresel ölçekte öncü konumda olduğunu vurgulayan Melo, şu ifadeleri kullandı:
Belki de dünyada, yapay zekâya dayalı, çok amaçlı ve otonom büyük insansız hava araçları üreten en büyük firmalardan birindeyiz. Burada gördüğümüz teknoloji, dünyada yapılanın en iyilerinden biri.
Melo, Portekiz’in de bu doğrultuda kendi kapasitesini geliştirmek istediğini belirterek, Türkiye’nin izlediği yolu açıkça referans gösterdi:
Portekiz’de de bu yolu kendi ölçeğimizde izlemek istiyoruz. Bunu ancak sahada görerek, deneyim paylaşarak ve örnekleri inceleyerek başarabiliriz.
Kızılelma vurgusu: Otonom hava muharebesine geçiş
Ziyaret sırasında Baykar tarafından geliştirilen Kızılelma insansız savaş uçağına da dikkat çeken Melo, bu platformun hava muharebesinde yapısal bir değişimi temsil ettiğini dile getirdi. Kızılelma’nın hava-hava muharebesi, kara saldırıları ve deniz konuşlu operasyonlar için tasarlanmış olması, Portekiz Savunma Bakanı tarafından geleceğin savaş konseptlerine örnek olarak değerlendirildi.
Sadece satın alan değil, üreten bir ülke olmak istiyoruz
Nuno Melo, Türkiye ile kurulan savunma ilişkilerinin yalnızca tedarik boyutunda değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı. Portekiz’in hedefinin, Türkiye’ye benzer şekilde savunma sanayiinde üretim, bakım ve ihracat yeteneklerini geliştirmek olduğunu ifade etti:
Portekiz sadece tüketici veya müşteri olmak istemiyor. Biz de üretmek ve ihraç etmek istiyoruz. Ekipman alırken, aynı zamanda bu ekipmanların üretiminde ve bakımında yer almak istiyoruz.
Bu yaklaşımın, savunma sanayiini uzun vadeli bir ekonomik ve teknolojik kaldıraç hâline getireceğini belirten Melo, savunma yatırımlarını “ekipman alımı” değil, “yaşam döngüsü yatırımı” olarak tanımladı.
NATO çerçevesinde pragmatik yaklaşım
Türkiye’nin Avrupa Birliği üyesi olmamasına rağmen NATO içindeki rolüne de değinen Melo, ideolojik yaklaşımları reddederek işlevselliği öne çıkardı. NATO vurgusu yapan Portekizli bakan, şu değerlendirmede bulundu:
NATO’nun bir üyesiyseniz, diğer müttefikleri farklı bir yere koyamazsınız. Türkiye NATO için son derece önemli bir ülkedir. Eğer NATO bir gün savaşa girerse, tüm müttefikler önemlidir.