gdh digital

Şavşat’ın eski yılbaşı geleneği “berobana” yaylalarda yaşatılıyor

Artvin’in “göğe yakın toprakları” olarak bilinen Şavşat ilçesinde sürdürülen “berobana” geleneği, birlik ve beraberliğin simgesi olarak görülüyor.

Yazan: Nihan Miray Yirmibeş

Göğe yakın topraklarda yaşatılıyor

“Berobana” geleneği, Artvin’in Şavşat ilçesine bağlı köylerde sürdürülüyor. Bölge, yüksek rakımlı yerleşimleri nedeniyle “göğe yakın topraklar” olarak anılıyor.

Gelenek, özellikle köylerde ve yaylalarda yaşayanların katılımıyla gerçekleştiriliyor. Şavşat’ın doğal atmosferi, tiyatral etkinliğe de ev sahipliği yapıyor.

Nesilden nesile aktarılan gelenek

Yöre halkının uzun yıllardır sürdürdüğü “berobana”, Şavşat’ın kültürel değerleri arasında yer alıyor. Gelenek, önceki kuşaklardan öğrenilen uygulamalarla yaşatılıyor.

Köylüler farklı karakterleri canlandırarak etkinliğin devam etmesini sağlıyor. Böylece “berobana”, yeni kuşaklara aktarılan ortak bir mirasa dönüşüyor.

Eski bir yılbaşı geleneği

“Berobana”, geçmişte Şavşat köylerinde yılbaşı döneminde gerçekleştiriliyordu. Köylüler yeni yılı bu tiyatral etkinlik etrafında bir araya gelerek karşılıyordu.

Zaman içinde bölgenin nüfus ve yaşam koşullarında değişiklikler yaşandı. Bu değişim, geleneğin gerçekleştirildiği dönemi de etkiledi.

Gelenek yaz döneminde sürdürülüyor

Şavşat’ın köyleri kışın azalırken yaz döneminde yeniden kalabalıklaşıyor. Bu nedenle “berobana” geleneği zamanla yılbaşı döneminden yaz aylarına taşındı.

Etkinlik günümüzde çoğunlukla temmuz veya ağustos ayında gerçekleştiriliyor. Böylece daha fazla köylü ve yaylacı geleneğe katılabiliyor.

Günümüze gelen tiyatral gelenek

“Berobana” adı, Gürcüce iki kelimenin birleşiminden oluşuyor. “Beri” ihtiyar, “bana” ise kadın anlamına geliyor.

Bu iki karakter, geleneğin tiyatral yapısının merkezinde bulunuyor. Katılımcılar özel kıyafetlerle ihtiyar ve kadın karakterlerini canlandırıyor.

Kostümlerle aktarılan gelenek

İhtiyar karakterine giren yaylacılar, keçi postundan hazırlanan şapka takıyor. Kostüm, yine keçi postundan yapılan sakalla tamamlanıyor.

Katılımcılar daha farklı bir görünüme kavuşmak için yüzlerini isle boyuyor. Hazırlanan kıyafetler, geleneğin dikkat çekici unsurları arasında yer alıyor.

Kadın karakteri de gruba eşlik ediyor

Geleneğe katılan kişilerden biri kadın kıyafeti giyerek “bana” karakterini canlandırıyor. Bu karakter, ihtiyar kılığına giren yaylacılarla birlikte hareket ediyor.

İki farklı karakterin canlandırılması etkinliğe tiyatral bir görünüm kazandırıyor. Grup, kostümleriyle köy ve yaylaları dolaşıyor.

Farklı kılıklara giren katılımcılar, gösteri sırasında yaylalardaki evleri ziyaret ediyor. Grup, uğradığı evlerden çeşitli yiyecekler topluyor.

Yiyecek toplama bölümü, köylülerin de geleneğe doğrudan katılmasını sağlıyor. Böylece etkinlik yalnızca bir gösteri olmaktan çıkarak ortak bir faaliyete dönüşüyor.

Dayanışmanın simgesi olarak görülüyor

“Berobana”, Şavşat’ta birlik ve beraberliği güçlendiren geleneklerden biri olarak kabul ediliyor. Köylüler ve yaylacılar etkinlik boyunca aynı kültürel miras etrafında buluşuyor.

Birlikte canlandırılan karakterler ve toplanan yiyecekler, geleneğin paylaşma yönünü öne çıkarıyor. Yıllardır sürdürülen etkinlik, Şavşat’ın toplumsal hafızasında yerini koruyor.

Podcast

Yazı Boyutu

Haberin görünümü bu boyutta görünücek. Göz yorgunluğu olmadan rahat okuma.

Haberi Paylaş

gdh gündem bülteni

Gündemin nabzını her sabah gelen kutunuzda yakalayın.

Türkiye ve dünyadan öne çıkan haberleri, arka plan analizleriyle birlikte doğrudan e-posta adresinize gönderiyoruz.

Ücretsiz · İstediğiniz an iptal

Gündem bültenine katılın

Kayıt ücretsiz; istediğin an abonelikten çıkabilirsin.

Tüm bültenleri gör

Şehrini seç

Haberi Paylaş

gdh'yi bir arkadaşınıza tavsiye etme ihtimaliniz 0-10 skalasında kaç olur?

Hiç tavsiye etmezdimKesinlikle tavsiye ederim