Son BM Zirvesi, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın neden yıllardır dünyanın dikkatini çekme konusunda büyük hüner gösterdiğini açıklayabilir.
Erdoğan; 2005'teki ilk BM Genel Kurulu konuşmasında terörizmi “insanlığın düşmanı” ilan etti ve dönemin İspanya başbakanı Jose Luis Rodriguez Zapatero ile birlikte uluslararası aşırılık karşıtı çabaları birleştirmek için Medeniyetler İttifakı girişimini başlattı.
Erdoğan 2014 yılında küresel sahnede ilk kez, o dönemden bu yana artık BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesi için bir nakarat haline "Dünya beşten büyüktür" ifadesini kullandı.
Erdoğan 2016 yılına gelindiğinde ise, başarısız bir darbenin Türkiye'yi sarsmasından sadece haftalar sonra Avrupa'nın mülteci dalgasına yönelik “aşağılayıcı muamelesini” kınadı ve dünyayı darbenin baş şüphelisi olan 'Gülen hareketine' karşı önlem almaya çağırdı.
Erdoğan 2019 yılında Suriye'nin kuzeyinde tartışmalı bir güvenli bölge önerdi ve Filistinlilerin haklarını savundu ve İsrail'in ilhaklarını gayrimeşru olarak nitelendirerek “İsrail devletinin sınırları nerede?” diyerek meydan okudu.
Erdoğan geçen yıl ise BM'ye ve diğer uluslararası kuruluşlara reform çağrısında bulunan yeni kitabının kopyalarını dağıttı ve ABD'deki Türk Evi'nin açılışını yaptı.
Erdoğan bu yıl BM'de, ülkesinin dünya meselelerindeki olumlu rolünü vurgulamaya çalıştı ve daha sakin görünüyordu. Afrika Boynuzu'ndaki gıda güvenliği ihtiyacına ve Ukrayna'daki barış görüşmelerine atıfta bulunarak, Türkiye'nin dünya çapında “çözümün bir parçası olmak” için çaba sarf ettiğini söyledi.
Erdoğan Türkiye'de, çeyrek asır önce İstanbul belediye başkanı olarak görev yaptığı dönemden daha az seviliyor olabilir. Ve Türkiye'nin Ege komşusu Yunanistan ile olan gerilimler, karşılıklı hakaret ve suçlamalar nedeniyle son haftalarda yükseldi.
Ancak yurtdışında, ABD ve AB ile devam eden gerilimlere rağmen Türkiye, Körfez güçleri, İsrail ve Mısır ile yenilenen bağları da dahil olmak üzere gerçek diplomatik kazanımlar elde etti. New York'ta Erdoğan, George W. Bush başkanlığından bu yana ilk kez bir İsrail Başbakanı ile görüşme gerçekleştirdi.
Diğer yandan; Erdoğan'ın Avrupa'ya göçün “kapılarını açma” tehditleri ne kadar rahatsız edici olsa da, Avrupa'nın mülteci kalkanı olarak hizmet eden, yaklaşık on yıldır 4-5 milyon yabancıya ev sahipliği yapan ve onları koruyan ülke Türkiye'dir.
Ayrıca Türkiye, potansiyel olarak Avrupa'ya Rus doğalgazına alternatif sunacak hatlar konusunda etkin bir rol izliyor. Türkiye, Azerbaycan ile bağlarını güçlendirirken, Ankara tarihi rakibi Ermenistan ile de normalleşmeye ve uzun süredir kapalı olan sınırlarının açılmasına doğru adım olumlu adımlar attı.
Ve son olarak Ukrayna. Ankara'nın batılı ve NATO müttefikleri, Türkiye'nin Moskova ile devam eden dostane ilişkilerini, Türkiye'nin bu ilişkiyi iyi kullanması ve yarar sağlaması nedeniyle büyük ölçüde eleştiremediler. Yaz sonunda 40'tan fazla ülkenin kıtlık tehlikesiyle karşı karşıya kalmasıyla birlikye Türkiye, Ukrayna ve Rusya'nın Ukrayna limanlarından milyonlarca ton tahılı serbest bırakma planı üzerinde anlaşmaya varılmasın çok önemli bir rol oynadı.
Mart ayından bu yana Ankara, Ukrayna ve Rusya'yı müzakere masasına getirme çabalarına öncülük ediyor. Türkiye'nin diplomasisine destek çağrısında bulunan Erdoğan, BM Genel Kurulu'na hitaben yaptığı konuşmada, “Adil bir barış sürecinde kaybeden olmayacak” ifadelerini kullandı.
Erdoğan'ın son BM konuşmasındaki eksik, daha önceki BM konuşmalarında olan eteşli tavrıydı. Erdoğan Suriye'de barış çağrısında bulundu ve AB ile ABD'yi mülteci sorununun çözümüne yardımcı olma konusundaki isteksizlikleri nedeniyle eleştirmekten kaçındı.
New York'taki en kayda değer etkinliği, Central Park'ta bir öğleden sonra gezintisiydi. Yerel bir hahamla tanıştı, ebeveynler ve çocukları ile fotoğraf çektirdi ve yoldan geçen bir kişiden, insansız hava araçları, tahıl anlaşması ve “NATO'yu güçlendirmeye yardım ettiği” için, içten gelen bir "teşekkür" aldı.
Erdoğan ve Türkiye, yıllarca spot ışıklarının altında olmanın tadını çıkardıktan sonra, şimdi son başarıların keyfini çıkarmaya karar verdi.
BM'deki bir Türk muhabir, ABD Başkanı Joe Biden ile görüşmeyi umup ummadığını sorduğunda, Erdoğan başını salladı ve gülerek “O Biden, ben Erdoğan'ım." ifadelerini kullandı.
The National News'de yayımlanan analiz gdh.digital tarafından çevrilmiştir.