Mutabakat, Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer’ın gerçekleştirdiği görüşmede resmiyet kazandı.
Bu satış, 2017 yılından bu yana verilen ilk yeni Typhoon siparişi olurken, aynı zamanda Birleşik Krallık’ın son yirmi yıldaki en büyük savaş uçağı ihracatı olarak öne çıktı. Türkiye açısından ise bu, ABD dışında yapılan ilk savaş uçağı tedariki olma özelliği taşıyor.
NATO’nun gücüne önemli bir mesaj
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, anlaşmayı NATO’nun dayanışmasına dair stratejik bir adım olarak tanımladı:
Bu, Avrupa ve NATO’nun gücüne dair çok önemli bir sinyal. Türkiye, NATO’nun güneydoğu kanadının kilit ülkesi. Bu anlaşma, Putin’e NATO’nun her zamankinden daha güçlü olduğu mesajını veriyor.
Starmer, savunma sanayi ihracatını yalnızca ekonomik bir araç olarak değil, diplomatik etki ve güvenlik iş birliği stratejisinin bir parçası olarak gördüklerini vurguladı.
Yeni dönem: Savunma iş birliğinde derinleşme
Anlaşma, ABD Başkanı Donald Trump döneminde Washington yönetiminin Avrupa güvenliğindeki geleneksel liderlik rolünü geri plana çekmesinin ardından, Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki savunma ilişkilerinin yeni bir ivme kazandığı dönemde imzalandı.
Türkiye için anlaşma, hava kuvvetlerini modernize etme ve ABD’ye olan tedarik bağımlılığını azaltma açısından stratejik önem taşıyor.
Ankara, F-35 programından çıkarılmasının ardından yerli KAAN savaş uçağı projesini hızla geliştiriyor ve insansız hava araçları alanında küresel bir ihracatçı konumuna yükseliyor.
Berlin engeli aşıldı
Eurofighter Typhoon programının ortaklarından biri olan Almanya, geçmişte Türkiye’ye satışa insan hakları gerekçesiyle karşı çıkmıştı. Ancak Berlin, Birleşik Krallık’ın diplomatik girişimleri sonucu bu yaz vetosunu kaldırdı.
İngiltere Savunma Bakanı John Healey, sürecin ayrıntılarına değinerek şunları söyledi:
Bu sadece bir uçak anlaşması değil; aynı zamanda stratejik ortaklığın güçlenmesidir. Türkiye’nin NATO’ya olan bağlılığını da açık biçimde gösteriyor.
Healey, Türk Savunma Bakanı Yaşar Güler ile anlaşmanın detaylarını sonuçlandırmak amacıyla son aylarda 20’den fazla görüşme gerçekleştirdiklerini de açıkladı.
Ekonomik etkiler ve stratejik yansımalar
İngiltere hükümeti, anlaşmanın ülke ekonomisine uzun vadede ciddi katkı sağlayacağını belirterek, önümüzdeki on yıl içinde 20.000 yeni istihdam yaratılmasının beklendiğini duyurdu.
Başbakan Starmer, İngiltere’nin son dönemde artan savunma ihracatı performansına dikkat çekti:
Norveç Donanması’na yapılan 10 milyar sterlinlik fırkateyn satışı ve Almanya ile üretim ortaklığı, İngiltere’nin savunma sanayisindeki küresel güvenilirliğini güçlendirdi. Artık daha fazla ülke, Birleşik Krallık’la sadece kabiliyet temininde değil, stratejik iş birliğinde de ortaklık arıyor.
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler’den Eurofighter açıklaması
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler:
Türkiye'nin Katar’dan 12, Umman’dan 12 ve İngiltere’den 20 Eurofighter alma planlaması var. Uçakların önümüzdeki yılın başında gelmesi planlanıyor.