- Yargıtay, kiracının fazla ödediği kira bedellerinin geri alınması talebini sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak davası olarak nitelendirdi.
- Dilekçede kullanılan terimlerin mahkemeyi bağlamayacağı, vakaların hukuki tavsifini resen yapmanın hakimin görevi olduğu vurgulandı.
- Dava değerini aşan ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne aykırı şekilde belirlenen vekâlet ücreti hükmü de usule aykırı bulundu.
- Adalet Bakanlığının kanun yararına temyiz istemi kabul edilerek karar, sonuca etkili olmamak üzere bozuldu.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira bedelinin hukuka aykırı şekilde artırıldığı ve fazla ödeme yapıldığı iddiasıyla açılan davalarda mahkemeleri ilgilendiren emsal nitelikte bir karara imza attı. Adalet Bakanlığının kanun yararına temyiz başvurusu üzerine dosyadaki incelemesini tamamlayan Yargıtay, davacının dilekçede "istirdat" ifadesini kullanmış olmasının hakim için bağlayıcı olmadığını belirterek ilk derece mahkemesinin ret kararını hukuka aykırı buldu.
İlk derece mahkemesi icra takibi olmamasını gerekçe göstererek davayı reddetmişti
Polatlı 2. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülen davada davacı kiracı, kiralayanın ekonomik gerekçeler ve tahliye tehdidiyle kira bedellerine usulsüz artış yaptığını ileri sürmüştü. Kiracı, sebepsiz yere kendisinden tahsil edilen fazla ödemelerin iadesini talep ederken, davalı kiralayacak taraf ise ödemelerin rızaen yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştu.
Mahkeme, davanın İcra ve İflas Kanunu uyarınca açılan bir "istirdat davası" niteliğinde olduğu değerlendirmesini yapmıştı. Kararda, cebri icra tehdidi altında ve kesinleşmiş bir takip kapsamında yapılmayan ödemeler için istirdat davası şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmişti.
Yargıtay: Hakimin görevi vakaların hukuki niteliğini resen belirlemektir
Adalet Bakanlığının kanun yararına bozma talebini inceleyen Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca tarafların sadece maddi olayları ileri sürmekle yükümlü olduğuna dikkat çekti. Kararda, davacının dilekçesindeki talebi "istirdat" olarak kelimelendirmesinin mahkemeyi bağlamayacağı ve uygulanacak hukuk kurallarını belirleme yetkisinin resen hakime ait olduğu hatırlatıldı.
Somut olayda davacının amacının fazla ödenen kira bedellerinin iadesi olduğunu vurgulayan Yargıtay, uyuşmazlığın sebepsiz zenginleşme ve fazla ödemenin iadesine dayalı bir alacak davası olarak ele alınması gerektiğini belirtti. Mahkemenin işin esasına girip taraf delillerini değerlendirmek yerine davayı usulden reddetmesi kanun yararına bozma sebebi sayıldı.
Dava değerini aşan vekâlet ücreti hükmüne de geçit verilmedi
Yargıtay kararında, mahkemenin masraflarla ilgili kararı sert bir şekilde eleştirildi. İstenen para 9.822 TL iken, karşı taraf lehine bu tutarı aşan 18.000 TL avukatlık ücreti verilmesi hukuka aykırı bulundu.
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi kurallarına aykırı hareket edildiğini belirten Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Adalet Bakanlığının kanun yararına temyiz başvurusunu oy birliğiyle kabul ederek kararın sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozulmasına hükmetti.