- Yapay zekâdaki hızlı gelişim ve teknoloji sektöründeki istihdam daralması nedeniyle çok sayıda mühendislik öğrencisi, iş güvencesi gerekçesiyle tıp ve hemşirelik programlarına yatay geçiş yapmaya başladı.
- İÜ-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'ne geçiş yapan 105 öğrencinin 69'unun mühendislik kökenli olması ve Boğaziçi, İTÜ, ODTÜ gibi üniversitelerden ayrılışların yaşanması alandaki yön değişimini somut verilere yansıttı.
- Uzmanlar hekimliğin yeniden "güvenli liman" olarak görüldüğünü belirtirken, sektördeki daralmanın mühendisliğin sonu anlamına gelmediğini, özellikle başlangıç seviyesindeki pozisyonları etkileyen bir piyasa dönüşümü olduğunu vurguladı.
Yapay zekâ teknolojilerinin hızla gelişmesi ve teknoloji sektöründe işe alımların azalması, üniversite öğrencilerinin kariyer planlarını etkiliyor. Özellikle bilgisayar, yazılım ve endüstri mühendisliği bölümlerinde eğitim gören çok sayıda öğrenci, istihdam kaygısıyla tıp ve hemşirelik programlarına yatay geçiş yapıyor. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa'da tıp fakültesine geçiş yapan 105 öğrencinin 69'unun mühendislik kökenli olması, üniversitelerdeki yön değişimini ortaya koydu.
Mühendislik öğrencileri tıp fakültelerine yöneldi
Pandemi döneminde teknoloji sektöründeki büyüme ve yazılım alanındaki iş fırsatları, bilgisayar mühendisliği başta olmak üzere birçok teknik bölüme ilgiyi artırmıştı. Ancak yapay zekânın iş gücü üzerindeki olası etkileri, teknoloji şirketlerinin işe alım politikalarındaki değişiklikler ve mezuniyet sonrası iş bulma kaygısı, bazı öğrencilerin farklı mesleklere yönelmesine neden oldu. Bu süreçte tıp ve hemşirelik gibi sağlık alanları, daha istikrarlı istihdam beklentisiyle öne çıkmaya başladı.
İÜ-Cerrahpaşa'da 105 öğrencinin 69'u mühendislikten geldi
Üniversitelerdeki yatay geçiş verileri, mühendislikten sağlık bölümlerine yönelişi somut olarak ortaya koydu. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa'da bu yıl tıp fakültesine yatay geçiş yapan 105 öğrencinin 69'unu mühendislik öğrencileri oluşturdu. Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne başvuran 82 öğrencinin 30'unun da mühendislik bölümlerinde eğitim gördüğü belirtildi. Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi'nde ise yatay geçiş yapan 130 öğrencinin 55'i mühendislik programlarından geldi.
Verilerde özellikle bilgisayar, yazılım ve endüstri mühendisliği öğrencilerinin öne çıktığı görüldü. Geçiş yapanlar arasında Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Teknik Üniversitesi ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi gibi köklü üniversitelerde öğrenim gören öğrencilerin de bulunduğu aktarıldı.
Hemşirelik bölümlerine de mühendislikten geçiş var
Mühendislikten sağlık alanına yöneliş yalnızca tıp fakülteleriyle sınırlı kalmadı. Çukurova Üniversitesi Hemşirelik Bölümü'ne yatay geçiş yapan 40 öğrencinin 22'sinin mühendislik bölümlerinden geldiği bildirildi. Ortaya çıkan tablo, sağlık alanındaki farklı programların da mühendislik öğrencilerinin tercihleri arasında yer aldığını gösterdi.
Mühendislik öğrencileri tercih pişmanlıklarını paylaştı
Bölüm değiştiren veya değiştirmeyi düşünen bazı öğrenciler, sosyal medyada yaptıkları paylaşımlarda geçmişteki üniversite tercihlerinden duydukları pişmanlığı dile getirdi.
Paylaşımlardan birinde şu ifadeler yer aldı:
“Puanım Hacettepe Tıp’a yetmesine rağmen bir vakıf üniversitesinde bilgisayar mühendisliği okudum. Tıpçı arkadaşlarla dalga geçiyordum. Onlardan daha erken para kazanmaya başladım evet ama şu an işsiz kaldım. Çok pişmanım.”
Bir başka öğrenci, “Keşke tıp yazsaydık diye kafamızı duvarlara vuruyoruz.” sözleriyle yaşadığı pişmanlığı anlattı.
Başka bir paylaşımda ise “Mühendislik kadar pişman olduğum çok az şey var.” ifadeleri kullanıldı.
Eğitimci Salim Ünsal: Tıp güvenli liman olarak görülüyor
Eğitimci Salim Ünsal, mühendislikten tıp fakültelerine yönelişte istihdam koşullarının etkili olduğunu belirtti. Tıp eğitiminin uzun ve zorlu olmasına rağmen iş güvencesi beklentisinin öğrencilerin kararlarını etkilediğini ifade eden Ünsal, üniversite yerleştirme sıralamalarındaki değişime dikkat çekti.
Ünsal, “Tıp eğitiminin uzun ve meşakkatli oluşu bazı yıllarda adayları mühendisliklere yöneltse de istihdam sorunlarının ve iş güvensizliğinin yaygınlaştığı yıllarda güvenilen bir liman olarak tıp önünde kuyruklar oluşmaya devam ediyor. 2022’de 30 bininci sıradaki adayların dahi yerleşebildikleri devlet tıp programlarına 2026’da 21 bin 600’lük sıradaki adayların ancak yerleşebildiklerini gördük. Son yıllarda tıp tercih etmeyerek mühendisliklere ve temel bilimlere yerleşen bazı adayların da eğitimlerini yarıda keserek merkezi yatay geçişle bir tıp programına geçmek istedikleri de bir gerçek. Mezuniyet sonrası işe giriş sürecinin kısa, gelir düzeyinin nispeten uygun ve toplumsal saygınlığın yüksek olduğu bir meslek olarak görülüyor hekimlik.” dedi.
Yapay zekâ yazılım mühendisliğini bitiriyor mu?
Türk-Alman Üniversitesi Dijital Dönüşüm Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Müge Klein ise mühendislik bölümlerine yönelik ilginin tamamen ortadan kalkmadığını, teknoloji alanında bir tercih değişimi yaşandığını belirtti.
Pandemi döneminde bilgisayar mühendisliğine yönelik talebin olağan seviyelerin üzerine çıktığını hatırlatan Klein, yapay zekânın etkisinin yanı sıra küresel ekonomik koşulların ve teknoloji sektöründeki daralmanın da dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Klein, özellikle mesleğe yeni başlayan yazılımcıların iş bulmakta zorlandığını, şirketlerin giriş seviyesindeki çalışan alımlarını azaltmasının ilerleyen yıllarda deneyimli personel ihtiyacını etkileyebileceğini ifade etti.
Prof. Dr. Müge Klein, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Bilgisayar mühendisliğine yönelen ilgi, pandemi döneminde “kodlama bilen işsiz kalmaz” algısıyla zaten olağanın üzerinde artmıştı, şimdi yaşadığımız bence bir normale dönüş. Bu bir ilgi azalmasından çok bir ilgi kayması. Adayların bir bölümü yapay zekâ ve veri mühendisliği gibi yeni programlara yöneliyor. Tabii ki bilgisayar mühendisliğini artık bir iş garantisi olarak görmeyen bir kesim de var. Yapay zekânın bu tablodaki payı büyük ancak tek belirleyici o değil. Pandemi sonrasında teknoloji sektöründe yaşanan daralma ve küresel ekonomideki dalgalanma da şirketlerin işe alım kararlarını doğrudan etkiliyor. Bunun sonucunda iş imkânları da daraldı. İş bulma konusunda en çok zorlananlar mesleğe yeni adım atanlar. Şirketler bugün junior alımını azaltarak kısa vadede maliyet kazanıyor, ancak birkaç yıl sonra deneyimli yazılımcıyı nereden bulacakları sorusuyla yüzleşecekler. Yani bu tablo mesleğin sonu anlamına gelmiyor. Kendini bu dönüşüme göre yetiştiren yazılımcılar, eskisinden de değerli bir konuma gelebilir. Bunun koşulu ise veri analizi ve yapay zekâ kullanımında üst düzey bir yetkinlik.”
Mühendislikten tıp fakültesine yatay geçiş nasıl yapılır?
Mühendislik bölümlerinden tıp veya diğer sağlık programlarına geçmek isteyen öğrenciler, merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş imkanından yararlanabiliyor. Bunun için öğrencinin üniversiteye yerleştiği yıl aldığı sınav puanının, geçmek istediği programın aynı yıldaki taban puanına eşit veya daha yüksek olması gerekiyor.
Ancak farklı bölümlerin ders içerikleri ve eğitim programları arasındaki uyumsuzluklar, yatay geçiş yapan öğrencilerin eğitim sürelerinin uzamasına neden olabiliyor. Bu nedenle mühendislik eğitimini bırakarak sağlık alanına geçen bazı öğrenciler, bir veya daha fazla akademik yıl kaybetme ihtimalini de göze alıyor.