- Dongpeng, Mengniu ve Milkground, Kylian Mbappé ile sponsorluk anlaşmalarını feshetti.
- Tartışma, Mbappé'nin kendisini Çinli bir diktatör olarak tasvir eden internet görseli hakkında yaptığı esprinin yer aldığı videonun yayılmasıyla başladı.
- Çin Dışişleri Bakanlığı, Çin halkının duygularını inciten söz ve davranışların toplumun tepkisiyle karşılanacağını bildirdi.
- Çin'de Mbappé'nin yer aldığı bazı reklam ve yayın içeriklerinin kaldırıldığı öne sürülürken, tartışmanın futbolcunun ülkedeki ticari ortaklıklarını etkilemesi bekleniyor.
Çinli içecek üreticisi Dongpeng, süt ürünleri üreticisi Mengniu ve peynir üreticisi Milkground, 27 Ekim Salı günü Fransız futbolcu Kylian Mbappé ile ticari ortaklıklarını derhal sona erdirdiklerini açıkladı.
Şirketler, Real Madrid forması giyen futbolcunun Çin halkının duygularını incitebilecek ve ulusal hassasiyetleri hedef alabilecek davranışlara karşı sıfır tolerans politikası izlediklerini belirtti.
Dongpeng, 2026 Dünya Kupası döneminde tanıtımlarında Mbappé'ye yer vermiş, şirketin Bu Shuila markalı elektrolit içeceğinin şişelerinde futbolcunun görsellerini kullanmıştı. Şirket, Fransız futbolcunun ürünlerini tüketirken gösterildiği yapay zeka destekli reklamlar da hazırlamıştı. Sponsorlukların sona erdirildiği açıklanırken Pekin'deki satış noktalarında Mbappé'nin görselini taşıyan şişelerin satışta olduğu bildirildi.
Çin'in en büyük süt ürünleri üreticisi Mengniu da daha önce Mbappé ve Lionel Messi'yi birlikte reklam kampanyalarında kullanmıştı. Milkground ise benzer ifadelerle futbolcuyla ortaklığını sonlandırdığını duyurdu.
Çin'in sosyal medya platformlarından RedNote olarak da bilinen Xiaohongshu, Mbappé ile ticari anlaşmasının 31 Aralık 2024'te sona erdiğini açıkladı. Platform, futbolcuyla bağlantılı kalan tanıtım içeriklerini kaldıracağını belirterek Çin halkının ulusal hassasiyetlerini inciten davranışlara karşı olduğunu bildirdi.
Öte yandan Dior, On ve Hublot markalarının da Weibo hesaplarından Mbappé'nin yer aldığı içerikleri kaldırdığı öne sürüldü.
Tartışma Mao Zedung benzetmeli internet görselinden çıktı
Tartışma, Mbappé'nin takım arkadaşı Aurélien Tchouaméni ile bağlantılı Fransız internet programı The Bridge'de yayımlanan röportajdan alınan bir kesitin sosyal medyada dolaşıma girmesiyle başladı.
Kendisiyle ilgili en eğlenceli internet mizahlarından hangisini beğendiği sorulan Mbappé, tarihî bir siyasi figürün görünümünde tasvir edildiği düzenlenmiş bir görselden söz etti.
Mbappé, görseldeki kişiyi “bir adam, sanırım Çinli bir diktatör” şeklinde tanımladı. Söz konusu görseli arkadaşlarıyla çevrim içi sohbetlerinde ve PlayStation oynarken sık sık paylaştığını söyledi.
Videoda, Mbappé'nin yüzünün Mao dönemini çağrıştıran kıyafetler giyen bir kişinin üzerine yerleştirildiği, arka planda ise kırmızı bayrak içeren propaganda tarzı bir tasarımın bulunduğu görüldü.
Mbappé, açıklamasında Çin'in eski lideri Mao Zedung'un adını açıkça anmadı. Ancak görselin Mao ile ilişkilendirilmesi, tartışmanın büyümesinde belirleyici oldu.
Programın YouTube kanalından kaldırılan orijinal kayda rağmen videodan alınan kesitler ve ekran görüntüleri sosyal medyada yayılmaya devam etti. AFP'nin ilk haberinde, dolaşıma giren materyalin gerçekliğinin tüm yönleriyle hemen doğrulanamadığı belirtildi.
Çin Dışişleri Bakanlığı'ndan tepki
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, tartışmaya ilişkin değerlendirmesinde Çin halkına saygısızlık olarak algılanan açıklamaların tepkiyle karşılaşacağını söyledi.
Bakanlık açıklamasında, “Çin halkının duygularını inciten söz ve davranışlar, doğal olarak Çin toplumunun tüm kesimlerinin tepkisiyle karşılanacaktır” ifadesine yer verildi.
Tartışma, Çin'in sosyal medya platformu Weibo'da da geniş yankı buldu. Dongpeng'in sponsorluk anlaşmasını feshetmesine ilişkin konu, platformun öne çıkan gündem başlıkları arasına girdi. Paylaşımların yüz milyonlarca görüntülenmeye ulaştığı bildirildi.
Çin'in futbol platformlarından Dongqiudi, Mbappé'nin sözlerini Çin'e ve Çin halkına hakaret olarak nitelendirdiğini duyurdu ve açıklamaları çevirmeyeceğini bildirdi. Bazı sosyal medya kullanıcıları ise futbolcunun fotoğrafının içecek ambalajlarından ve diğer ticari materyallerden kaldırılmasını talep etti.
The Paper ve Global Times'ın aktardığı haberlere göre, Çin devlet televizyonu CCTV'nin de Mbappé'nin yer aldığı La Liga yayınlarını askıya aldığı ve ilgili içerikleri uygulamalarından kaldırdığı öne sürüldü. Ayrıca bazı kullanıcıların Çin'deki belirli sosyal medya platformlarında Mbappé'nin hesaplarını takip etmekte güçlük yaşadığı bildirildi.
Mbappé'nin Çin pazarındaki ticari görünürlüğü etkilenebilir
Sponsorluk anlaşmalarının feshedilmesi, futbol ve reklam faaliyetleri aracılığıyla Çin'de geniş bir tanınırlık elde eden Mbappé açısından ticari bir kayıp olarak değerlendiriliyor.
Fransız futbolcunun Çin'deki sosyal medya platformlarında milyonlarca takipçisi bulunuyor. Mbappé, görünüşünü Ninja Kaplumbağalar'a benzeten internet mizahından hareketle Çince'de kaplumbağa anlamına gelen kelimeyle bağlantılı “Guigui” lakabıyla da anılıyor.
Futbolcunun sponsorluk anlaşmaları, özellikle adının ve görselinin kullanıldığı tüketici ürünleri aracılığıyla Çin pazarında görünürlük kazanmasını sağlamıştı.
Tartışmaya neden olan görsel, Mbappé'yi tarihî diktatörlere benzeten daha geniş bir internet mizahı akımının parçası olarak ortaya çıktı. Bu akımın, Fransız fenomen Mohamed Henni ile Mbappé'nin adının bir kebap işletmesiyle ilişkilendirilmesi konusunda yaşadığı 2024 tarihli hukuki anlaşmazlığın ardından yaygınlaştığı belirtildi.
Mbappé, eylül ayında L'Équipe gazetesine verdiği röportajda diktatör temalı internet görsellerine de değinmişti. Bu tür içeriklerin mizahi yönünü kabul eden futbolcu, tarihî siyasi figürlerle bağlantılı acıların yeterince dikkate alınmamasının sorun yaratabileceğini söylemişti.
Çin'de siyasi hassasiyetler yabancı markaları da etkiliyor
Mbappé hakkındaki tartışma, Çin'de siyasi açıdan hassas konulara değinen açıklamaları veya eylemleri nedeniyle ticari baskıyla karşılaşan uluslararası ünlü ve şirketlere ilişkin örneklere bir yenisini ekledi.
Daha önce Tayvan, Tibet ve Hong Kong'a ilişkin açıklamalar da benzer tartışmalara neden olmuştu. 1976'da hayatını kaybeden Mao Zedung ise Çin kamuoyundaki tarihî ve siyasi hassasiyetler açısından önemini koruyor.
Sponsorluk iptalleri, Mbappé'nin kariyerinde de dikkat çeken bir döneme denk geldi. Haberlere göre, Harry Kane'in 2026 Ballon d'Or ödülünü kazandığı ve Mbappé'nin ikinci sırada yer aldığı açıklamanın ertesi günü şirketler sponsorluk kararlarını duyurdu.
Olay, sıradan bir reklam anlaşmazlığının ötesine geçerek şirketlerin sözleşme fesihlerini, devlet kurumlarından gelen açıklamaları ve Çin'deki sosyal medya tepkilerini bir araya getirdi. İlk haberlerin yayımlandığı sırada Mbappé ve The Bridge programından tartışmaya ilişkin kamuoyuna yapılmış bir açıklama bulunmuyordu.