Halep’in 1400 yıllık ahşap kabartma sanatı Eyman Said’in atölyesinde geleceğe taşınıyor
Yazan: Nihan Miray Yirmibeş
Suriye'nin tarihi ticaret ve kültür başkenti Halep’te, ahşap ile resim sanatını harmanlayan kabartma süsleme geleneği zamana direniyor.
12 yaşında başlayan 30 yıllık ata mesleği sevdası
Halep'in tarihi çarşılarında yetişen 3 çocuk babası Eyman Said, henüz 12 yaşındayken ailesinden devraldığı bu zanaatı 30 yıldır aynı heyecan ve sabırla icra ediyor.
Çocukluğunda ustalarından öğrendiği incelikleri bugün kendi oğluna aktaran Said, mesleğin unutulmasını engellemek için atölyesini adeta bir okul gibi işletiyor.
Saraylardan ve Mescid-i Aksa'dan günümüz objelerine
Tarih boyunca ihtişamın ve estetiğin simgesi olan kabartma ahşap sanatı; Halep Kalesi’ndeki Taht Salonu, Kudüs’teki Mescid-i Aksa gibi ikonik yapılarda ve tarihi sarayların tavanlarında kullanılıyordu.
Günümüz mimarisindeki değişim nedeniyle artık büyük binalarda daha az tercih edilse de Said, bu zanaatı hediyelik kutular ve tablolara uygulayarak meraklılarına ulaştırıyor.
Desenden siyah kontura: Ahşabın 6 aşamalı sabır yolculuğu
Bir ahşap plakanın esere dönüşmesi yoğun bir emek ve hassasiyet gerektiriyor. Üretim süreci ilk olarak kağıt üzerindeki özel desen tasarımıyla başlıyor. Tasarım ahşaba aktarıldıktan sonra bitkisel malzemelerden üretilen özel bir macunla kabartmalar oluşturuluyor.
Ardından zemin boyası, koruyucu cila, fırçayla detay renklendirmesi yapılıyor ve son aşamada siyah kontur çizgileri çekilerek eser tamamlanıyor.
"Bu meslek insanı hiç sıkmıyor, her eserde yeni detaylar var"
Mesleğine duyduğu derin sevgiyi dile getiren Eyman Said, kabartma ahşap sanatının rutin bir iş olmadığını vurguluyor. Yıllardır aynı tutkuyla çalıştığını belirten usta, "Bu meslek insanı hiç sıkmıyor.
Her yeni ahşap plakada ve desende farklı detaylar keşfetmek, renkle macunun uyumunu görmek beni her gün yeniden motive ediyor" diyor.
Işığa göre renk seçimi: Mekanın atmosferini değiştiren dokunuşlar
Kabartma ahşap süslemede kullanılan renk paleti sadece estetik değil, aynı zamanda mekansal bir işleve de sahip. Said, ahşap üzerindeki tonları seçerken eserin sergileneceği alanın ışık alma durumunu göz önünde bulunduruyor.
Güneş alan mekanlarda serinlik hissi uyandıran soğuk tonlar tercih edilirken, daha karanlık ve loş alanlarda mekana sıcaklık katacak renkler kullanılıyor.
Atölyeye gelen müşterileri büyüleyen tavan ve duvar detayları
Said'in tarihi Halep Çarşısı'ndaki otantik atölyesi, adeta küçük bir müzeyi andırıyor. Buraya gelen yerli ve yabancı ziyaretçilerin ürünleri hemen satın alıp gitmediğini belirten usta, "Atölyeme gelen müşteriler burada uzun süre vakit geçiriyor.
Duvarlardaki ve tavanlardaki kabartma detayları, fırça darbelerini inceleyerek bu sanatın derinliğini izliyorlar" ifadelerini kullanıyor.
Zanaatkarlar çarşısı önerisi: "Tüm ustalar tek çatı altında toplanmalı"
Geleneksel sanatların yok olmasını önlemek için somut çözümler sunan Eyman Said, Halep'te tüm zanaatkarların bir arada bulunacağı geleneksel bir el sanatları çarşısı kurulmasını öneriyor.
Böyle bir merkezin kültürel bir çekim noktası oluşturacağını belirten Said, farklı ustaların yan yana çalışmasının tarihi meslekleri koruyacağını vurguluyor.
Bakırcılıktan kilimciliğe: Zanaatların ortak geleceği
Kurulmasını temenni ettiği çarşının sadece ahşap sanatına değil, diğer geleneksel dallara da hayat vereceğini belirten Said; bakırcılık, dokumacılık ve kilimcilik gibi mesleklerin de bu çatı altında toplanması gerektiğini ifade ediyor.
Farklı disiplinlerin bir arada bulunması, Halep'in çok kültürlü kimliğini yeniden canlandırma potansiyeli taşıyor.
Ustalar arası tatlı rekabetle gelen kalite artışı
Zanaatkarların aynı çatı altında üretim yapmasının kaliteyi doğrudan yükselteceğini savunan Said, "Atölyelerin bir araya gelmesi hem mesleklerin unutulup gitmesini önler hem de ustalar arasında tatlı bir rekabet oluşturur.
Rekabetin olduğu yerde üretim kalitesi artar, bu da Halep'in geleneksel el sanatlarını dünyada yeniden hak ettiği yere taşır" diyerek sözlerini tamamlıyor.
Sizin İçin Seçtiklerimiz
GDH'i Google'da takip edin
Google'un yeni Tercih Edilen Kaynaklar özelliğiyle veya Google Haberler'den GDH içeriklerini doğrudan akışınıza ekleyin.