- Yedioth Ahronot yazarı Avi Shilon, İsrail'in ABD'deki itibarının hem Demokratlar hem de Cumhuriyetçiler nezdinde gerilediğini yazdı.
- Washington ile ilişkilerdeki bozulmanın İsrail'in güvenliğini, ekonomisini ve diplomasisini etkileyebilecek stratejik bir tehdit olduğu belirtildi.
- Çin, Hindistan ve Brezilya'nın ABD'nin sağladığı askeri ve siyasi desteğin yerini dolduramayacağı vurgulandı.
- Trump'ın İsrail'e yönelik 4 milyar dolarlık yardımı durdurma kararı, Washington-Tel Aviv ilişkilerindeki gerilimin önemli gelişmelerinden biri olarak öne çıktı.
Yedioth Ahronot gazetesinde Avi Shilon imzasıyla yayımlanan "İsrail Amerika’yı kaybetmeyi göze alamaz: Yeni bir yaklaşıma ihtiyacı var" başlıklı görüş yazısında, İsrail'in uzun vadeli stratejik tehditleri arasında ilk sırada görülen İran'dan ziyade ABD ile ilişkilerde yaşanan gerilemenin daha büyük bir tehlike oluşturabileceği belirtildi.
Yazıda, İsrail'in ABD'deki itibarının giderek zayıfladığı ve bu değişimin artık yalnızca Demokratlarla sınırlı olmadığı ifade edildi. Cumhuriyetçiler nezdinde de İsrail'e yönelik tutumun değişmeye başladığına dikkat çekildi.
Bu eğilimin devam etmesi halinde Tel Aviv'in güvenliğini, ekonomisini, diplomasisini ve Batı'daki kültürel konumunu destekleyen en önemli bağını kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabileceği kaydedildi.
Çin, Hindistan ve Brezilya ABD'nin yerini tutamaz
Yazıda, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun İsrail'in Hindistan, Çin ve Brezilya gibi ülkelerle ilişkilerini güçlendirerek ABD'ye bağımlılığını azaltması gerektiği yönündeki açıklamaları da değerlendirildi.
Söz konusu ülkelerin ABD ile aynı askeri gücü, siyasi bağlılığı ve demokratik çerçeveyi sunamayacağı belirtilerek, İsrail'in güvenliği açısından Washington'ın yerinin doldurulamayacağı vurgulandı.
Yazıda, "Çin, Hindistan veya Brezilya'nın varoluşsal bir tehlike anında İsrail'i savunmak için bölgeye uçak gemileri gönderdiğini hayal etmek zor." ifadeleri kullanıldı.
Netanyahu'nun Washington ile ilişkilerin kurtarılamayacak noktaya geldiği ve İsrail'in farklı bir ekonomik ve diplomatik gerçekliğe hazırlanması gerektiği yönündeki açıklamalarına da değinilen yazıda, bu gerilemenin kaçınılmaz kabul edilmemesi, ABD kamuoyundaki tutum değişikliğinin nedenlerinin incelenmesi gerektiği belirtildi.
AIPAC ve İsrail hükümetine eleştiri
Avi Shilon, İsrail yönetiminin Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin, özellikle işgal altındaki Batı Şeria'da gerçekleştirdiği saldırıları görmezden gelmemesi gerektiğini ifade etti.
ABD'deki İsrail yanlısı lobi kuruluşu Amerikan-İsrail Halkla İlişkiler Komitesi'nin (AIPAC) de yeniden yapılanmaya ihtiyaç duyduğu belirtilen yazıda, kuruluşun mevcut aşırı sağcı hükümet döneminde İsrail'den ziyade Netanyahu liderliğindeki Likud Partisi ve İsrail sağıyla özdeşleştiği değerlendirmesine yer verildi.
Trump'ın İsrail'e yardımı durdurma kararı
ABD Başkanı Donald Trump, 3 Kasım'da ABD'nin İsrail'e sağlayacağı 4 milyar dolarlık yardımın durdurulacağını açıklamıştı.
Yıl sonuna kadar İsrail'e yönelik yardımın kesilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını belirten Trump, "Artık İsrail'e para vermeyeceğiz." ifadelerini kullanmıştı.
İsrail devlet televizyonu KAN ise Trump'ın ABD'de ara seçimlerin düzenlendiği gün açıkladığı kararın, İsrail Savunma Bakanlığı ve ordu kademelerinde şaşkınlığa yol açtığını aktarmıştı.