- İsrailli Bakan, Gazzelilerin göç etmesini sağlamak için Gazze'nin yeniden inşa edileceğine ilişkin umudun ortadan kaldırılması gerektiğini söyledi.
- Smotrich, Mısır'ın Filistinlilerin topraklarından çıkmasına izin vermemesi ve diğer ülkelerin onları kabul etmemesinin planın önündeki temel engeller olduğunu savundu.
- Bakan, İsrail'in Gazze'de “sarı hat” olarak adlandırılan bölgeye kadar ilhak gerçekleştirmesi ve bölgenin yıkılmış halde kalması durumunda Gazzelilerin “kalmanın bir anlamı olmadığını” düşüneceğini öne sürdü.
- Smotrich'in açıklamaları, Savunma Bakanı Yisrael Katz ve Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir'in Filistinlilerin Gazze'den ayrılmasına yönelik son dönemdeki açıklamalarının ardından geldi.
- İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Sa'ar ise hükümetin Filistinlileri Gazze'den zorla çıkarmayı planlamadığını söyledi.
İsrail'in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, Gazze Şeridi'ndeki Filistinlilerin bölgeden ayrılmasını sağlamak amacıyla yeniden inşa sürecine ilişkin dikkat çeken bir öneride bulundu.
Kanal 14'e konuşan Smotrich, Filistinlilerin Gazze'den göç etmesini sağlamanın temel unsurlarından birinin, bölgenin gelecekte yeniden inşa edileceğine dair umutlarının ortadan kaldırılması olduğunu savundu.
Smotrich, Gazze'nin küçük, kalabalık ve büyük ölçüde yıkılmış halde bırakılması halinde bölge sakinlerinin burada kalmanın bir anlamı olmadığını düşüneceğini öne sürdü.
“Yeniden inşa umudunu ellerinden almak gerekiyor”
Smotrich, Filistinlilerin Gazze'den ayrılmasının önündeki en önemli sorunlardan birinin, başka ülkelerin onları kabul etmemesi olduğunu iddia etti.
İsrailli Bakan, Mısır'ın Filistinlilerin kendi toprakları üzerinden Gazze'den çıkmasına izin vermediğini ve diğer ülkelerin de onları kabul etmeye yanaşmadığını savundu.
Smotrich ayrıca, Avrupa ülkelerinin her birinin Gazze'den 20 bin ila 30 bin Filistinliyi kabul etmesi halinde sorunun çözülebileceğini öne sürdü.
Gazze'nin “sarı hat” sonrasında ilhak edilmesini savundu
Smotrich, İsrail'in Gazze'de “sarı hat” olarak adlandırılan bölgeye kadar kontrolünü genişletmesi ve ardından bu alanı ilhak etmesi gerektiğini savundu.
Bakan, Gazze'nin küçük ve yoğun nüfuslu bir bölge olarak kalması ve yeniden inşa edilmemesi halinde Filistinlilerin bölgeden ayrılmayı tercih edeceğini öne sürdü.
Smotrich'in açıklamaları, Gazze'nin savaş sonrasındaki yönetimi ve yeniden inşasına ilişkin uluslararası planların tartışıldığı bir dönemde geldi.
Trump yönetiminin desteklediği Gazze'nin yeniden inşasına yönelik planın 23 Eylül'de açıklanan ilk aşamasında altyapı ve ekonomi için 2,45 milyar dolarlık kaynak öngörülmüş, toplam yeniden inşa maliyetinin ise yaklaşık 71,4 milyar dolar olacağı tahmin edilmişti.
İsrailli bakanların “göç” açıklamaları arttı
Smotrich'in açıklaması, İsrail hükümetindeki aşırı sağcı isimlerin Filistinlilerin Gazze'den ayrılmasına ilişkin söylemlerinin yoğunlaştığı bir dönemde geldi.
Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, 3 Eylül'de Gazze'deki Filistinlilerin “gönüllü göç” adı altında bölgeden çıkarılmasını öngören yedi yıllık bir plan açıklamıştı. Planda ilk yıl 250 bin kişinin, sonraki yıllarda ise Gazze nüfusunun büyük bölümünün bölgeden ayrılması hedefleniyordu.
Savunma Bakanı Yisrael Katz da 2 Eylül'de Gazze için “göç” olmadan kalıcı bir çözüm bulunamayacağını söylemiş ve Filistinlilerin başka ülkelere gönderilmesine yönelik planın gündemde olduğunu belirtmişti.
İsrail hükümetinde farklı açıklamalar
İsrail hükümeti içinde ise Filistinlilerin Gazze'den çıkarılması konusunda farklı açıklamalar yapılıyor.
Dışişleri Bakanı Gideon Sa'ar, 9 Eylül'de İsrail hükümetinin Filistinlileri Gazze'den sınır dışı etmeyi veya zorla göndermeyi planlamadığını söyledi. Sa'ar, kendi isteğiyle göç etmek isteyen ve başka bir ülke tarafından kabul edilen kişilerin ayrılmasına karşı çıkmayacaklarını, ancak kimsenin iradesi dışında gönderilmeyeceğini belirtti.
ABD'nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee de İsrail'in Gazze'deki Filistinlileri zorla yerinden etme planı olmadığını söylemişti.
Gazze'de yeniden inşa ve yerinden edilme tartışması
Smotrich'in açıklamaları, Gazze'nin savaş sonrasında nasıl yönetileceği ve yeniden inşa edileceği konusundaki tartışmaların Filistinlilerin bölgeden ayrılması meselesiyle doğrudan bağlantılı hale geldiğini gösteriyor.
İsrail tarafında bazı aşırı sağcı bakanlar Filistinlilerin Gazze dışına çıkarılmasını savunurken, ABD destekli yeniden inşa planları ise Gazze'deki altyapının ve ekonominin yeniden ayağa kaldırılmasını öngörüyor.
Bu nedenle Smotrich'in yeniden inşa umudunun ortadan kaldırılması çağrısı, Gazze'nin geleceğine ilişkin uluslararası yeniden inşa planlarıyla İsrail hükümeti içindeki bazı siyasi aktörlerin Filistinlilerin bölgeden ayrılmasına yönelik politikaları arasındaki görüş ayrılığını yeniden gündeme taşıdı.