- Bogotá 5. İş Mahkemesi, Espriella’nın göreve başlama töreninde dini tarafsızlık ilkesini ihlal ettiği gerekçesiyle kamuoyundan özür dilemesine hükmetti.
- Cumhurbaşkanının radyo ve televizyondan yapacağı konuşmada özür dilemesi gerekiyor.
- Mahkeme, Espriella’dan gelecekte Katolik Kilisesi veya başka bir inanca yönelik devlet adına tarafgirlik oluşturabilecek uygulamalardan kaçınmasını istedi.
- Espriella’nın karara Bogotá Yüksek Mahkemesi nezdinde itiraz etmesinin, ardından konunun Anayasa Mahkemesi tarafından incelenmesinin önü açık.
Kolombiya Cumhurbaşkanı Abelardo de la Espriella’nın 7 Ağustos’ta Cali kentinde düzenlenen göreve başlama töreni, ülkede laiklik ve devletin dini tarafsızlığı tartışmasını beraberinde getirdi.
Törenin son bölümünde hahambaşı, papaz ve Katolik başpiskopos konuşmalar yaptı; dualar edildi ve dini ifadeler kullanıldı. Törende Meryem Ana figürünün de yer aldığı bildirildi.
Bunun üzerine yapılan başvuruyu değerlendiren Bogotá 5. İş Mahkemesi, devletin farklı inançlar karşısında tarafsız kalması gerektiğine dikkat çekerek törenin bu ilkeyle bağdaşmadığına hükmetti.
30 Eylül’de özür dileyecek
Mahkeme kararına göre Espriella, 30 Eylül 2026'da radyo ve televizyondan yapacağı ulusa seslenişte göreve başlama töreninde devletin dini tarafsızlığını ihlal ettiği için kamuoyundan özür dileyecek.
Karar yalnızca geçmişteki törene ilişkin bir özürle sınırlı kalmadı.
Mahkeme, Cumhurbaşkanı'ndan gelecekte kamu görevlerini yerine getirirken Katolik Kilisesi veya başka herhangi bir dini inanca yönelik devlet adına tarafgirlik izlenimi oluşturabilecek uygulamalardan kaçınmasını da istedi.
Kongre Başkanı da özür dileyecek
Kararda yalnızca Cumhurbaşkanı Espriella'nın sorumluluğuna işaret edilmedi.
Törende dini ifadelerin kullanılmasına izin veren Kongre Başkanı Honorio Henríquez'in de kamuoyundan özür dilemesi gerektiğine hükmedildi.
Böylece tartışma, yalnızca Cumhurbaşkanı'nın kişisel dini tercihleri değil, devlet kurumlarının resmi törenlerde din karşısındaki konumu üzerinden yürütülmeye başlandı.
Espriella’nın başka dini etkinlikleri de gündemde
Mahkeme başvurusuna konu olan süreç yalnızca 7 Ağustos'taki yemin töreniyle sınırlı değil.
Espriella'nın göreve başlamasının ardından Pichincha askeri üssündeki konuşmasında da dini ifadeler kullandığı ve kabinesiyle birlikte bir dini inziva programına katıldığı bildirildi.
Bu gelişmeler, yeni cumhurbaşkanının devlet yönetiminde dini referansların rolüne ilişkin tartışmaları daha da büyüttü.
Karara itiraz edilebilecek
Mahkemenin kararı henüz nihai aşamada değil.
Espriella'nın karara Bogotá Yüksek Mahkemesi'nde itiraz etmesi mümkün. Kararın daha sonra Kolombiya Anayasa Mahkemesi tarafından da incelenmesinin önü bulunuyor.
Dolayısıyla Cumhurbaşkanının 30 Eylül'deki özür konuşmasının kesinleşip kesinleşmeyeceği, hukuki sürecin sonucuna bağlı olabilir.
Kolombiya’da laiklik tartışması
Karar, Espriella'nın henüz göreve başlamasının üzerinden bir ay geçmeden karşılaştığı ilk önemli siyasi-hukuki tartışmalardan biri oldu.
Trump'ın açık desteğiyle seçim kampanyasını sürdüren ve haziran ayında sol aday Iván Cepeda'yı yaklaşık 250 bin oy farkıyla geçerek seçilen Espriella, 7 Ağustos'ta Gustavo Petro'dan görevi devralmıştı.
Yeni yönetim bir yandan güvenlik, uyuşturucu kaçakçılığı ve ABD ile ilişkiler konusunda daha sağcı bir politika vaat ederken, diğer yandan Cumhurbaşkanı'nın dini söylemleri Kolombiya'daki laiklik tartışmasını yönetimin ilk döneminin önemli başlıklarından biri haline getirdi.
Mahkemenin kararı ise devlet törenlerinde kişisel inanç ile devletin kurumsal tarafsızlığı arasındaki sınırın yeniden tartışılmasına yol açtı.