- Prof. Dr. Serdar Yüksel, yetersiz ısınma sonucu gelişen hamstring kas yaralanmalarında ağrıya rağmen spora devam etmenin sakatlığı ağırlaştırabileceği uyarısında bulundu.
- Yaralanma anında aktivitenin durdurularak soğuk uygulama ve istirahat yapılması gerektiğini belirten Yüksel, vakaların çoğunun 4 ila 6 haftalık fiziksel rehabilitasyonla iyileştiğini aktardı.
- Geçmeyen ağrılar dışında her vakada MR gerekmediğini ifade eden uzman, sakatlık riskini azaltmak için spor öncesi dinamik ısınmanın ihmal edilmemesi gerektiğini vurguladı.
Spor sırasında yeterince ısınmadan yapılan ani koşular ve hızlanmalar, özellikle arka bacak kaslarında yaralanma riskini artırabiliyor. Futbol, basketbol ve atletizm gibi yüksek hız gerektiren branşlarda sık karşılaşılan hamstring kas yaralanmaları, şiddetli ağrı, şişlik ve morarmayla kendini gösterebiliyor. Medipol Mega Üniversite Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Serdar Yüksel, sakatlık belirtilerine rağmen fiziksel aktiviteyi sürdürmenin iyileşme sürecini uzatabileceğini belirterek spor öncesi ısınmanın önemine dikkat çekti.
Hamstring kas yaralanması hangi belirtilerle ortaya çıkıyor?
Uyluğun arka bölümünde bulunan hamstring kasları, dizin bükülmesinde ve hareket sırasında vücudun dengesinin korunmasında görev alıyor. Özellikle ani hızlanma, yüksek tempo ve patlayıcı kuvvet gerektiren spor faaliyetleri sırasında bu kas grubunda zorlanma veya yırtık meydana gelebiliyor.
Prof. Dr. Serdar Yüksel, hamstring yaralanmalarının belirtilerini şu sözlerle anlattı:
“Hamstring kasları dizimizi bükmemizi sağlar. Yürüme ve koşma sırasında vücudumuzu dengede tutmaya yardımcı olur. Özellikle futbol, basketbol ve atletizm gibi yüksek hız ve ani patlayıcı kuvvet gerektiren sporlarda bu kas grubunun yaralanmalarıyla daha sık karşılaşıyoruz. Sporcu koşarken çok şiddetli bir ağrı hissedebilir. Ani şişlik, ciddi yaralanmalarda ise yırtığın derecesine bağlı olarak morarma görülebilir.”
Kas yırtığı şüphesinde spora devam etmek sakatlığı ağırlaştırabilir
Hamstring kasında yaralanma meydana geldiğinde ağrıya rağmen hareket etmeyi sürdürmek, mevcut hasarın ilerlemesine neden olabiliyor. Prof. Dr. Yüksel, özellikle sporcuların ağrıyı önemsemeyerek antrenmana devam etmesinin iyileşme süresini uzatabileceğini vurguladı.
Yüksel, yaralanma sonrasında dikkat edilmesi gerekenleri şöyle açıkladı:
“İlk yapılması gereken sporu bırakmak ve soğuk uygulama yapmaktır. Birkaç gün bölgeyi dinlendirmek gerekiyor. Kesinlikle ağrının üzerine gitmemek lazım. En sık yapılan hatalardan biri, ‘Nasıl olsa geçer, önemli bir şey değildir’ diyerek spora devam etmek. Bu yaklaşım yaralanmanın şiddetini artırabilir ve iyileşme süresini uzatabilir.”
Spor öncesi ısınma kas yaralanması riskini azaltabilir
Hamstring sakatlıklarının önlenmesinde spor öncesi hazırlık süreci önemli rol oynuyor. Prof. Dr. Yüksel, özellikle yüksek hız ve ani kuvvet gerektiren aktivitelerden önce dinamik ısınma hareketlerinin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtti.
Spor sonrasında yapılan esneme ve soğuma çalışmalarının da kasların toparlanması açısından önem taşıdığını ifade eden Yüksel, yeterli hazırlık yapılmadan gerçekleştirilen aktivitelerin sonraki antrenmanlarda yaralanma riskini artırabileceğine dikkat çekti.
Hamstring kas yırtığı kaç haftada iyileşir?
Hamstring kas yaralanmalarında iyileşme süresi, hasarın derecesine ve kişinin fiziksel durumuna göre farklılık gösterebiliyor.
Prof. Dr. Yüksel, yaralanmaların önemli bir bölümünün 4 ila 6 haftalık süreçte istirahat, soğuk uygulama, güçlendirme egzersizleri ve fiziksel rehabilitasyonla tedavi edilebildiğini belirtti. Ancak hafif kas zorlanmaları ile ileri dereceli yırtıkların aynı iyileşme süresine sahip olmadığını vurgulayan Yüksel, tedavi planının yaralanmanın şiddetine göre belirlendiğini ifade etti.
Her hamstring yaralanmasında MR gerekli mi?
Hamstring yaralanmalarının değerlendirilmesinde ilk aşamayı fizik muayene ve sakatlığın oluş şeklinin incelenmesi oluşturuyor. Prof. Dr. Yüksel, her hastada manyetik rezonans (MR) görüntülemesine ihtiyaç duyulmadığını belirterek şu bilgileri paylaştı:
“Hastayı dinliyor, yaralanmanın oluş mekanizmasını anlamaya çalışıyoruz. Bazı durumlarda spor sırasında çekilen video kayıtları da bize yardımcı olabiliyor. Her hamstring yaralanmasında MR istemiyoruz. Yaralanmaların büyük bir kısmı 4-6 haftalık istirahat, soğuk uygulama, güçlendirme egzersizleri ve fiziksel rehabilitasyonla tedavi edilebiliyor. Ancak 4-6 haftaya rağmen geçmeyen ağrılarda veya üst düzey sporcularda yaralanmanın derecesini ve yerini belirlemek için MR gerekebiliyor.”
Kas yaralanması sonrası spora dönüş ne zaman mümkün?
Hamstring yaralanması geçiren sporcuların yeniden fiziksel aktiviteye başlamasında sakatlığın derecesi belirleyici oluyor. Prof. Dr. Yüksel, uygun istirahat, kas güçlendirme çalışmaları ve fizik tedaviyle hastaların büyük bölümünün yaralanma öncesindeki fiziksel seviyelerine dönebildiğini belirtti.
Sporcuların yalnızca performansa değil, sakatlıklardan korunmaya da odaklanması gerektiğini vurgulayan Yüksel, sözlerini şöyle tamamladı:
“Sporda sadece hızlı koşmak önemli değil. Önemli olan sağlıklı kalabilmek ve fiziksel aktiviteyi sağlıklı bir şekilde sürdürebilmek.”