- Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Fethi Kılıçaslan, spor sırasında göğse alınan sert darbelerin "Commotio Cordis" adı verilen ölümcül kalp ritim bozukluğunu ve ani kalp durmasını tetikleyebileceğini belirtti.
- Kalıcı beyin hasarı ve ölüm riskini önlemek için ilk dakikalardaki müdahalenin kritik olduğunu vurgulayan Kılıçaslan, kalbe en kısa sürede şok verilerek ritmin normale döndürülmesi gerektiğini ifade etti.
- Uzman, hayatta kalma şansını artırmak amacıyla spor sahalarında ve kalabalık etkinliklerde şok cihazlarının (defibrilatör) hazır bulundurulmasının hayati önem taşıdığına dikkat çekti.
Spor müsabakalarında göğüs bölgesine gelen ani ve sert darbeler, nadir de olsa ölümcül kalp ritim bozukluklarına neden olabiliyor. Özellikle genç ve sağlıklı sporcularda da ortaya çıkabilen Commotio Cordis, göğse alınan künt travmanın kalbin elektriksel düzenini bozmasıyla gelişiyor. Medipol Mega Üniversite Hastanesi Kardiyoloji ve Ritim Bozuklukları Uzmanı Prof. Dr. Fethi Kılıçaslan, ani kalp durmasıyla sonuçlanabilen bu tabloda ilk dakikaların hayati önem taşıdığını belirterek spor alanlarında acil müdahale hazırlığı yapılması gerektiğini söyledi.
Commotio Cordis nedir, neden ortaya çıkar?
Spor sırasında meydana gelen ani kalp durmalarının arkasında farklı sağlık sorunları bulunabiliyor. Kalp kası hastalıkları, kalp damar rahatsızlıkları ve ritim bozukluklarının yanı sıra göğüs bölgesine alınan sert bir darbe de kalbin çalışmasını etkileyebiliyor. Commotio Cordis olarak adlandırılan bu nadir durumda, göğse gelen künt darbe kalbin elektriksel ritmini bozarak ölümcül bir ritim bozukluğunu tetikleyebiliyor.
Prof. Dr. Fethi Kılıçaslan, sporcularda görülen ani kalp durmalarının nedenlerini şu sözlerle anlattı:
“Sağlıklı genç bireylerin özellikle spor esnasında ani ölümü çok üzücü bir olay. Gençlerde spor sırasında yaşanan kalp kaynaklı ölümlerde ritim hastalıkları, kalp kası hastalıkları ve kalp damar hastalıkları söz konusu olabiliyor. Ancak bazı durumlarda göğse gelen künt ve ani bir travma da kalbin ritmini bozabiliyor. Göğse alınan sert darbe sonrasında kalpte ölümcül bir ritim bozukluğu gelişebiliyor ve kalp durabiliyor. Oldukça nadir görülen bir durum.”
Göğse alınan sert darbe kalbi nasıl durdurabilir?
Commotio Cordis, göğüs bölgesine gelen ani darbenin kalbin elektriksel işleyişini etkilemesiyle ortaya çıkabiliyor.
Bu durumda kalpte ciddi bir ritim bozukluğu gelişebiliyor ve kalbin kan pompalama işlevi aniden durabiliyor. Prof. Dr. Kılıçaslan, söz konusu tablonun her göğüs travmasında görülmediğini, ancak ortaya çıktığında hızlı müdahale gerektiren hayati bir acil durum oluşturduğunu belirtti.
Ani kalp durmasında ilk dakikalar hayati önem taşıyor
Spor sırasında meydana gelen ani kalp durmalarında müdahalenin gecikmesi, kalıcı sağlık sorunları ve ölüm riskini artırabiliyor. Prof. Dr. Kılıçaslan, özellikle ölümcül ritim bozukluklarında defibrilatör adı verilen şok cihazlarına hızlı ulaşılmasının önemini vurguladı.
Kılıçaslan, şu ifadeleri kullandı:
“Böyle durumlarda yapılması gereken müdahale, mümkün olan en kısa sürede kalbe şok verilerek ritmin normale döndürülmesini sağlamaktır. Kalp durduktan sonra beyin birkaç dakika oksijensiz kalmaya dayanabilir ancak bu süre uzadığında kalıcı beyin hasarı gelişebilir ve ölüm riski artar. Bu nedenle özellikle maçlarda görev yapan sağlık personelinin ilk yardım ve acil müdahale konusunda eğitimli olması gerekiyor. Maçlarda ve kalabalık etkinliklerde defibrilatör adını verdiğimiz şok cihazlarının hazır bulundurulması çok önemli.”
Spor sahalarında şok cihazı neden önemli?
Prof. Dr. Kılıçaslan, ani kalp durmalarına karşı spor tesislerinde görev yapan sağlık personelinin acil müdahale konusunda hazırlıklı olması gerektiğini belirtti. Özellikle otomatik eksternal defibrilatör (OED) cihazlarının spor alanlarında kolay ulaşılabilir noktalarda bulundurulmasının önemine dikkat çekti.
Ani kalp durması durumunda hızlı müdahale edilmesi, hayatta kalma olasılığını etkileyen önemli unsurlar arasında yer alıyor.
Her ani kalp durmasının nedeni Commotio Cordis değil
Spor sırasında yaşanan ani kalp durmalarının yalnızca göğse alınan darbelerle açıklanamayacağını belirten Prof. Dr. Kılıçaslan, farklı ciddi sağlık sorunlarının da değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Uzman, göğüs travmasına bağlı ritim bozukluğunun yanı sıra aort yırtılması gibi hayati risk taşıyan başka durumların da söz konusu olabileceğine dikkat çekti. Bu nedenle spor sırasında yaşanan bir olayın kesin nedeninin belirlenebilmesi için tıbbi bulguların ve olayın oluş şeklinin ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiğini vurguladı.