- İsrail, dünyada ayrılıkçı Somaliland'ı bağımsız bir devlet olarak tanıyan ilk ülke oldu ve büyükelçilik açma kararı aldı.
- Kararın "İbrahim Anlaşmaları" çerçevesinde olduğu ve Kızıldeniz'deki stratejik güvenliği (Husi tehdidi) hedeflediği belirtiliyor.
- Somali hükümeti, toprak bütünlüğünün ihlal edildiğini savunarak uluslararası toplumu bu kararı reddetmeye çağırdı.
- Ankara, Somali'nin yanındaki kararlı duruşunu yineleyerek İsrail'in hamlesini bölgesel barışa bir tehdit olarak niteledi.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Somali'den 1991 yılında tek taraflı bağımsızlık ilan eden ancak uluslararası toplum tarafından tanınmayan Somaliland'ı resmen "bağımsız ve egemen bir devlet" olarak tanıdıklarını duyurdu.
Bu tarihi ve tartışmalı hamleyle İsrail, ayrılıkçı Somaliland'ın bağımsızlığını tanıyan ilk BM üyesi devlet oldu.
Somaliland’ın stratejik konumu
Netanyahu, kararın Donald Trump'ın öncülüğünü yaptığı İbrahim Anlaşmaları ruhuyla alındığını belirtti.
İsrail ve Somaliland arasında büyükelçiliklerin açılmasını ve tam diplomatik ilişkilerin kurulmasını içeren bir anlaşma imzalandı.
Somaliland, Kızıldeniz'in girişinde ve Aden Körfezi'nde kritik bir noktada yer alıyor. Uzmanlar, İsrail'in bu hamlesiyle İran destekli Husilere karşı bölgedeki etkisini artırmayı hedeflediğini değerlendiriyor.
Netanyahu, Dışişleri Bakanı Gideon Sa'ar ve Somaliland Cumhurbaşkanı Abdirahman Mohamed Abdullahi dijital ortamda karşılıklı tanıma belgelerini imzaladı.
"Egemenliğimiz tartışmaya kapalı"
Mogadişu'daki merkezi Somali hükümeti, kararı "hukuk dışı bir girişim" ve "egemenliğine açık bir saldırı" olarak nitelendirerek derhal reddetti.
Somali Dışişleri Bakanlığı, bu adımın BM Şartı ve Afrika Birliği Kurucu Senedi'ne aykırı olduğunu hatırlattı.
Somali, bu tür girişimlerin bölgeyi istikrarsızlaştıracağı ve Eş-Şebab gibi terör örgütlerinin işine yarayacağı uyarısında bulundu.
Türkiye ve Mısır’dan kınama
İsrail'in bu adımı bölge ülkeleri ve önemli aktörler tarafından sert tepkiyle karşılandı:
Dışişleri Bakanlığı, Somali'nin toprak bütünlüğüne tam destek verdiğini belirterek İsrail'in bu "yayılmacı ve istikrarsızlaştırıcı" hamlesini kınadı.
Kahire yönetimi, Somali'nin birliğini hedef alan her türlü paralel oluşum dayatmasını reddettiğini açıkladı.
Kararın kıta barışına zarar vereceği ve ayrılıkçı hareketleri cesaretlendirebileceği uyarısı yapıldı.